İsmet İnönü
![]() | |
Pełne imię i nazwisko | Mustafa İsmet İnönü |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | 24 września 1884 |
Data i miejsce śmierci | |
2. Prezydent Republiki Turcji | |
Okres | od 11 listopada 1938 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
1. Premier Republiki Turcji | |
Okres | od 1 listopada 1923 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | Fethi Okyar |
Premier Turcji | |
Okres | od 6 marca 1925 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | Fethi Okyar |
Następca | |
Premier Turcji | |
Okres | od 20 listopada 1961 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | |
Następca | |
Minister spraw zagranicznych Turcji | |
Okres | od 1922 |
Przynależność polityczna | |
Poprzednik | Yusuf Kemal Bey |
Następca | |
![]() | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
generał-pułkownik | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data śmierci | |
Przebieg służby | |
Lata służby | 1893-1920 (Imperium Osmańskie) |
Siły zbrojne |
|
Główne wojny i bitwy | I wojna bałkańska
|
![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d7/Roosevelt_Inonu_Churchill.jpg/200px-Roosevelt_Inonu_Churchill.jpg)
Mustafa İsmet İnönü (ur. 24 września 1884 w Izmirze, zm. 25 grudnia 1973 w Ankarze) – turecki wojskowy w stopniu generała, polityk, premier i drugi (po śmierci Kemala Atatürka) prezydent Turcji.
Życiorys
Był zawodowym żołnierzem, w 1908 uczestniczył w rewolucji młodotureckiej. W latach 1922–1924 był ministrem spraw zagranicznych. Od 1923 do 1924 i ponownie od 1925 do 1937 był premierem. Od 1938 do 1950 był prezydentem. W trakcie II wojny światowej prowadził politykę neutralności i równowagi: 19 października 1939 Turcja zawarła sojusz z Wielką Brytanią i Francją, lecz 18 czerwca 1941 podpisała układ o nieagresji z Niemcami. W 1943 nastąpiło ponowne zbliżenie z aliantami, a prezydent İnönü spotkał się z Rooseveltem i Churchillem w Kairze w dniach 4–7 grudnia 1943, gdzie przywódcy obydwu mocarstw proponowali Turcji przystąpienie do wojny z Niemcami. Ostatecznie jednak Turcja wojnę Niemcom wypowiedziała dopiero 23 lutego 1945. Od 1946 był przewodniczącym Republikańskiej Partii Ludowej. W latach 1950–1960 był przywódcą opozycji. Od 1961 do 1965 był ponownie premierem.
W 1926 urodził mu się syn Erdal, który w latach 80. i 90. był przywódcą Socjaldemokratycznej Partii Ludowej (SHP), a następnie wicepremierem i ministrem spraw zagranicznych współczesnej Turcji.
Awanse
- podporucznik – 1 września 1903[1]
- porucznik – 2 stycznia 1905
- kapitan – 26 września 1906
- starszy kapitan – 25 września 1908
- major – 26 kwietnia 1912
- podpułkownik – 23 listopada 1914
- pułkownik – 14 grudnia 1915
- generał-major – 10 stycznia 1921
- generał-porucznik – 31 sierpnia 1922
- generał-pułkownik – 30 sierpnia 1926[1]
Przypisy
- ↑ a b Rütbeleri ve Atanma Tarihleri – İnönü Vakfı, İsmet İnönü, İsmet İnönü Kimdir, İsmet İnönü Hayatı, İsmet İnönü Resimleri, www.ismetinonu.org.tr [dostęp 2020-07-09] (tur.).
Bibliografia
- İsmet İnönü
- F. Ahamad, The Turkish Experiment in Democracy 1950–1975, 1979
- B. Lewis, The Emergence of Modern Turkey, 1961
- K. H. Karpat, Turkey’s Politics; The Transition to a Multiparty System, Princeton (New Jersey), 1959
- Alan Palmer, Kto jest kim w polityce. Świat od roku 1860, Wydawnictwo Magnum, Warszawa, 1998, przeł. Wiesław Horabik, Tadeusz Szafrański, s. 194–195
- F. G. Weber, The Evasice Neutral, Columbus, Mo., 1979
Media użyte na tej stronie
Baretka:Order Czerwonego Orła
Baretka: Krzyż Żelazny - I Klasy (1813)-1914-1918 (Prusy).
Turkey has no official coat of arms, this star and crescent is being used on passports, ID cards, driving licences, embassy signs, seal of the presidential office, seal of the TBMM and the seal of the Ministry of Foreign Affairs.
Autor: EricSerge, Licencja: CC BY-SA 3.0
Ribbon bar of the Ottoman "Liyakat Medal".
Every sultan of the Ottoman Empire had his own monogram, called the tughra, which served as a royal symbol. A coat of arms in the European heraldic sense was created in the late 19th century. Hampton Court requested from the Ottoman Empire a coat of arms to be included in their collection. As the coat of arms had not been previously used in the Ottoman Empire, it was designed after this request, and the final design was adopted by Sultan Abdul Hamid II on 17 April 1882.
Autor: Portunes, Licencja: CC BY-SA 4.0
Ribbon bar of the Ottoman Empire's Imtyaz medal
Baretka Signum laudis
Order of Imtiaz - ribbon
US President Roosevelt, Turkish President Inönü and British Prime Minister Churchill at the Second Cairo Conference on December 4-6, 1943.
Seal of Prime Ministry of Turkey. Version without background shadow.
Ottoman flag after the mid-19th century (before that time, the star was usually 8-pointed, not 5-pointed).
Presidential flag of Turkey. The 16 stars represent 16 claimed historical Turkic empires. It was designed in 1922 and adopted in 1925.
Baretka: Medal Wojenny (1915) = Gwiazda Gallipoli = Żelazny Półksiężyc – Imperium Osmańskie.
İsmet İnönü's signature.
Türkiye Cumhurbaşkanlığı amblemi