Żółtowo
Artykuł | 52°46′19″N 19°34′50″E |
- błąd | 38 m |
WD | 52°46'19"N, 19°34'50"E |
- błąd | 38 m |
Odległość | 6 m |
| ||||
| ||||
Państwo | ![]() | |||
Województwo | ![]() | |||
Powiat | sierpecki | |||
Gmina | Mochowo | |||
Liczba ludności (2011) | 101[1][2] | |||
Strefa numeracyjna | 24 | |||
Kod pocztowy | 09-214[3] | |||
Tablice rejestracyjne | WSE | |||
SIMC | 0571688[4] | |||
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | ||||
![]() |
Żółtowo – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie sierpeckim, w gminie Mochowo[4][5].
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa płockiego.
Żółtowo obejmowało w przeszłości obszar, na którym powstało z czasem wiele wsi, a właściwie przysiółków: Myszewo, Myszki, Zegadły, Żabiki, Żuki i Gardzyny. Pierwsze wzmianki o Żółtowie pochodzą z 1366 roku, zapisano je w księgach kościelnych (Szolthovo). Wywodził się stąd ród Żółtowskich herbu Ogończyk. Według tradycji tej rodziny w 1402 roku książę mazowiecki Siemowit IV nadał tę wioskę przodkom Żółtowskich, którzy później przyjęli nazwiska Żółtowscy, używali przydomków: Wojsław, Skarbek i Paluch. Żółtowscy pochodzili od sławnego Wojsława, piastuna i stolnika księcia Bolesława Krzywoustego. W 1427 roku notuje się w tej wsi Piotra „Ogona” z Żółtowa, którego Żółtowscy uznają za swojego głównego przodka. Ród ten szybko stał się jedną z wielu niezbyt zamożnych miejscowych rodzin drobnoszlacheckich. Już w XV wieku wielu z nich zaczęło stąd emigrować, wśród tych, którzy pozostali zdarzały się wybitne osoby, takie jak Edward Żółtowski syn Teofila z Mochowa. Żółtowscy mieszkali na sporym obszarze, na którym powstało później kilka wsi. Dopiero w XVI wieku poszczególne części zaczęły być rozróżniane. Według spisu podatkowego z 1578 roku obszar Żółtowa obejmował następujące części: Żółtowo Gardzyny (prawie 3 łany), Żółtowo Żabiki (9 i ¼ łana w 8 działach), Żółtowo Miski (Myszki) 2 i pół łana w 3 działach, Żabiki Myszewo 2 łany w 3 działach i Żółtowo Żuki (prawie 3 łany w 10 działach) oraz Żółtowo Żegadły 1 i ½ łana.
W XIX wieku wieś zwano już Żółtowo Wielkie, w 1827 roku liczyła 11 domów i 77 mieszkańców. W 1895 roku wieś podzielona była między wielu szlachty, należało do nich 219 mórg ziemi, tylko 8 mórg należało do chłopów. Było tu również 360 mórg ziemi dworskiej. W okresie międzywojennym miejscowość dzieliła się na wieś i folwark. W sumie w 1921 roku było tu 10 domów i 97 mieszkańców. Na początku XX wieku folwark Żółtowo Wielkie należał do Florentyna Kotarskiego, kolejnym właścicielem był Aleksander Mieszkowski (375 ha). Warto wspomnieć, że Żółtowscy herbu Ogończyk w XIX wieku uzyskali tytuły hrabiowskie od króla pruskiego i papieża. Należeli do arystokracji, posiadali liczne majątki w Wielkopolsce i Królestwie Polskim. Istnieje Związek Rodu Żółtowskich, który organizuje cykliczne spotkania rodowe, ZRZ wydaje także kwartalnik wiedzy o rodzie Żółtowskich.
Przypisy
- ↑ Wieś Żółtowo w liczbach, [w:] Polska w liczbach [online], polskawliczbach.pl [dostęp 2020-03-04] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
- ↑ GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r..
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1627 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22] .
- ↑ a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
Linki zewnętrzne
- Żółtowo ''Wielkie'', [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XIV: Worowo – Żyżyn, Warszawa 1895, s. 827 .
Media użyte na tej stronie
Autor:
Mapa gminy Mochowo, Polska
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of Masovian Voivodeship. Geographic limits of the map:
- N: 53.55N
- S: 50.95 N
- W: 19.15 E
- E: 23.25 E
Autor:
Mapa powiatu sierpeckiego, Polska