Żywiec (stacja kolejowa)
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miejscowość | |
Lokalizacja | |
Zarządca | |
Data otwarcia | 1878 |
Poprzednie nazwy | Saybusch-Zablocie, |
Dane techniczne | |
Liczba peronów | 3 |
Liczba krawędzi peronowych | 5 |
Kasy | |
Linie kolejowe | |
Schemat stacji![]() | |
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | |
![]() | |
Portal ![]() |
Żywiec – stacja kolejowa w Żywcu, w województwie śląskim, w Polsce, posiadająca według klasyfikacji PKP kategorię dworca aglomeracyjnego[2].
Dworzec położony jest w dzielnicy Zabłocie, przy ul. Dworcowej[3][4]. Na placu przed dworcem znajduje się parking i postój taksówek, a na pobliskim przystanku zatrzymują się autobusy osiemnastu linii komunikacji miejskiej[5]. Połączony jest kładką nadziemną z Aleją Armii Krajowej oraz przejściem podziemnym z dworcem autobusowym[3]. W budynku dworca działa placówka pocztowa (filia Urzędu Pocztowego Żywiec 1)[6].
W roku 2021 stacja obsługiwała 1500–2000 pasażerów na dobę[7].
Perony
Nr peronu | Długość (m) | Nr toru | Wysokość(mm) |
---|---|---|---|
1 | 227 | 8 | 300 |
2 | 255 | 2,6 | 300 |
3 | 255 | 1,5 | 300 |
Historia
Dworzec kolejowy w Żywcu planowano początkowo wybudować na terenie zwanym Łąg, gdzie współcześnie położona jest zajezdnia Miejskiego Zakładu Komunikacyjnego. Władze miasta nie wyraziły jednak na to zgody, obawiając się zagrożenia pożarem, z uwagi na zlokalizowane w pobliżu drewniane stodoły mieszkańców Rudzy. W związku z tym stanowiskiem, dworzec kolejowy został wybudowany w Zabłociu, w odległości około dwóch kilometrów od żywieckiego Rynku. Pierwszy budynek dworcowy powstał w 1878, co związane było z uruchomieniem połączenia Bielsko-Żywiec (otwarcie jednotorowej linii o długości 20,8 km nastąpiło 18 sierpnia 1878)[9]. Ulokowanie dworca w Zabłociu spowodowało rozkwit tej miejscowości, rozwój handlu, rzemiosła i przemysłu, szczególnie w pobliżu ulicy Kolejowej, łączącej dworzec z Żywcem i licznie zamieszkałej przez mniejszość żydowską. W celu ułatwienia dojazdu ze stacji do miasta, planowano powstanie linii tramwajowej[3][10][11].
W 1884 otwarta została Galicyjska Kolej Transwersalna na odcinku łączącym żywiecką stację z Suchą Beskidzką oraz Zwardoniem, co umożliwiło dojazd do Krakowa oraz Wiednia. Żywiec stał się jednym z głównych dworców kolejowych na tej linii, stanowiąc stację węzłową wyposażoną w wieżę ciśnień, parowozownię oraz infrastrukturę do uzupełniania wody w lokomotywach[3].
Budynek dworca stanowił długi, jednopiętrowy obiekt, charakteryzujący się typową architekturą powstających wówczas na terenie Austro-Węgier dworców kolejowych. W podobnym stylu powstał położony prostopadle do niego budynek mieszczący współcześnie przychodnię kolejową. Dworzec został w późniejszym okresie przebudowany przez Roberta Fussgangera, kiedy to nadano mu styl podhalański. Został on wyposażony w nowe, wysokie dachy z naczółkami i drewnianymi szczotkami. Otwarto wówczas także nową halę odpraw pasażerów, w której umieszczono obszerne łukowe okna i przykryto ją drewnianym stropem. Wokół okien na zewnętrznej ścianie hali dworca znajdowały się wielkie donice, w których nasadzone zostały krzewy i kwiaty. Nad głównym wejściem umieszczono wykonane z kamienia rzeźby sokołów z rozpiętymi lekko skrzydłami. Od strony torów budynek posiadał zadaszenie, które utrzymywały żeliwne kolumny. Wokół każdej z nich na wysokości powyżej 2 metrów znajdowały się kosze z rosnącą tam szałwią. Zasadzona została również winorośl[3].
Podczas okupacji niemieckiej w trakcie II wojny światowej figury sokołów zostały wyposażone w blaszane swastyki na łańcuszkach, które zwisały z ich dziobów[3].
Budynek dworca został zniszczony przez wycofujące się wojska niemieckie w 1945. Następnie został on odbudowany zgodnie z wcześniejszym wyglądem z projektu Fussgangera i otwarty ponownie 3 czerwca 1949, jednak pozbawiono go zadaszenia peronu. Została również rozebrana lokomotywownia i warsztaty[3][10][12].
Linia kolejowa do Bielska-Białej została zelektryfikowana w 1970[13], do Zwardonia w 1986, a kierunku Suchej Beskidzkiej (niezelektryfikowany wcześniej odcinek Żywiec-Lachowice) – w 1989[12].
W 1975 wybudowana została kładka dla pieszych łącząca plac dworcowy z peronami oraz ulicą Armii Krajowej, a w 1980 otwarto przejście podziemne pomiędzy placem przed dworcem kolejowym a dworcem PKS[3].
Do 1995 w budynku dworca działalność prowadziła restauracja Dworcowa, do której prowadziły wejścia od strony peronów oraz placu[12].
W 2010 roku na linii do Suchej Beskidzkiej kursowanie pociągów osobowych zostało zawieszone, a ruch prowadzono zastępczą komunikacją autobusową. Jedynym kursującym pociągiem od maja 2011 r. był sezonowy interREGIO Giewont relacji Częstochowa-Zakopane. Od wejścia w życie nowego rozkładu jazdy w dniu 11 grudnia 2011 r. komunikacja zastępcza została zlikwidowana. Z dniem 9 stycznia 2015 r. wznowiono pilotażowo kursowanie pociągów regio relacji Sucha Beskidzka-Żywiec[14]. W późniejszym czasie ruch na linii rozpoczęły prowadzić również pociągi Kolei Śląskich[12].
W 2016 budynek dworca został wyremontowany, odnowiona została elewacja, okna oraz dach. Odświeżone zostały także perony i zamontowano nowy system informacji pasażerskiej[12].
Przypisy
- ↑ Żywiec. atlaskolejowy.net. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ [1], l.p. 564
- ↑ a b c d e f g h Dworzec PKP w Żywcu. [dostęp 2022-08-30]. [zarchiwizowane z tego adresu].
- ↑ Dworzec kolejowy w Żywcu. slaskie.travel. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ Rozkład jazdy wg. przystanków. mzk.zywiec.pl. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ Wyszukiwarka placówek Poczty Polskiej. placowki.poczta-polska.pl. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ Urząd Transportu Kolejowego: Wymiana pasażerska - Dane o stacjach 2021. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ ([https://www.plk-sa.pl/files/public/user_upload/pdf/Reg_przydzielania_tras/Regulamin_sieci_2021_2022/13.04.2022/N_ZAL_2.18_20212022_20220406081516.xlsx Wykaz peronów przy liniach kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A]) [dostęp 2022-04-19] .
- ↑ Ogólnopolska Baza Kolejowa
- ↑ a b Żywiecki dworzec kolejowy. zywiecinfo.pl. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ Linia tramwajowa w Żywcu. zywiecinfo.pl. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ a b c d e Historia linii kolejowej Żywiec – Sucha Beskidzka. kolejbeskidzka.pl. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ 139 Katowice - Zwardoń. atlaskolejowy.net. [dostęp 2022-08-30].
- ↑ Będą pociągi Kraków - Jeleśnia - Żywiec! - www.beskidzka24.pl, www.beskidzka24.pl [dostęp 2017-11-28] [zarchiwizowane z adresu 2016-08-15] .
Linki zewnętrzne
- Żywiec w Ogólnopolskiej Bazie Kolejowej – bazakolejowa.pl
Żywiec | ||
Linia 97 Skawina – Żywiec (81,392 km) | ||
![]() ![]() ![]() odległość: 3,233 km | ![]() | |
Linia 139 Katowice – Zwardoń (76,479 km) | ||
![]() ![]() ![]() odległość: 3,702 km | ![]() | odległość: 3,956 km |
Media użyte na tej stronie
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: MGalloway (WMF), Licencja: CC BY-SA 3.0
A tickmark icon included in the OOjs UI MediaWiki lib.
Autor: MGalloway (WMF), Licencja: CC BY-SA 3.0
A tickmark icon included in the OOjs UI MediaWiki lib.
head stop, track to the left
Straight line aqross (according to naming convention, name + modifier)
head station, track to the right
head station, track to the right
station at track aqross
head stop, track to the left
head stop, track to the right
Autor:
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of Żywiec County with urbanized area highlighted. Geographic limits of the map:
N: 49.84 N S: 49.38 N W: 18.90 E
E: 19.50 EAutor: Therud, Licencja: CC BY-SA 3.0
Mapa najważniejszych linii kolejowych województwa śląskiego