Adolf II (książę Kleve)
![]() Adolf II, fragment XVII-wiecznego malowidła nieznanego autora | |
(c) Odejea, CC BY-SA 3.0 | |
hrabia Kleve, od 1417 książę Kleve jako Adolf II | |
Okres | |
---|---|
Poprzednik | |
Następca | |
hrabia Mark jako Adolf IV | |
Okres | |
Poprzednik | |
Następca | |
Dane biograficzne | |
Data urodzenia | ok. 1371/3 r. |
Data śmierci | wrzesień 1448 |
Ojciec | |
Matka | Małgorzata z Jülich |
Żona | 1. Agnieszka z Palatynatu, 2. Maria z Burgundii |
Dzieci | z 2: Małgorzata, Katarzyna, Jan I, Elżbieta, Agnieszka, Helena, Adolf, Maria, Anna, Engelbert |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cd/Jan_van_Eyck_%28successors%29_-_Man_with_pinks_-_Google_Art_Project.jpg/225px-Jan_van_Eyck_%28successors%29_-_Man_with_pinks_-_Google_Art_Project.jpg)
Adolf II (ur. ok. 1371/3 r., zm. we wrześniu 1448 r.) – hrabia Kleve od 1394 r., od 1417 r. podniesiony do rangi księcia Kleve, i hrabia Mark (jako Adolf IV) w latach 1398–1437, jeden z najważniejszych książąt Rzeszy swoich czasów.
Życiorys
Adolf był najstarszym synem hrabiego Kleve i hrabiego Mark Adolfa I (III) oraz Małgorzaty, córki hrabiego Bergu Gerarda. Po śmierci ojca w 1394 r. został hrabią Kleve, podczas gdy hrabstwo Mark odziedziczył jego młodszy brat Dytryk. Po pokonaniu w 1397 r. księcia Bergu Wilhelma I w bitwie pod Kleverhamm i objęciu hrabstwa Mark po rychłej (w 1398 r.) śmierci brata Dytryka stworzył dobre warunki do podniesienia znaczenia swego kraju. Stopniowo poszerzał jego granice, uzyskując fragmenty Geldrii (m.in. Emmerich am Rhein), a także poprzez udzielanie pożyczek pod zastaw. Podczas soboru w Konstancji, 18 kwietnia 1417 r. został podniesiony przez cesarza Zygmunta Luksemburskiego do rangi księcia. Zagrożenie dla jego władzy stanowiły roszczenia młodszego brata Gerarda, który zawiązał sojusz z arcybiskupem Kolonii Dytrykiem z Moers i domagał się oddania mu hrabstwa Mark. Ostatecznie, po kilkunastu latach sporów, Adolf musiał oddać większość tego terenu bratu. Ponowny spór z arcybiskupem Kolonii rozpoczęty w 1444 r. Adolf z pomocą burgundzką rozstrzygnął na swoją korzyść, włączając do swego księstwa Soest i Xanten, uzyskując niezależność kościelną od arcybiskupstwa, a nawet nominację swego syna Adolfa na nowego arcybiskupa Kolonii (nie objął on jednak tego stanowiska).
Adolf położył ogromne zasługi w unowocześnieniu organizacji swojego kraju. Usprawnił i uprościł dworską biurokrację, prężnie działał w celu unowocześnienia gospodarki. Zorganizował stałą radę u swego boku, złożoną w dużej mierze z urzędników i prawników. Dbał o poziom życia chłopów, nieustannie podróżując po księstwie. Fortyfikował księstwo, a także zorganizował rodzaj milicji krajowej.
Rodzina
Adolf był dwukrotnie żonaty. W 1400 r. poślubił Agnieszkę (1379–1404), córkę palatyna reńskiego i króla Niemiec Ruprechta Wittelsbacha. Małżeństwo to było bezdzietne. 12 lipca 1406 r. Adolf ponownie się ożenił, z Marią, córką księcia Burgundii i późniejszego hrabiego Flandrii Jana bez Trwogi. Z tego małżeństwa pochodziło dziesięcioro dzieci:
- Małgorzata (1415/6–1444), żona księcia Bawarii-Monachium Wilhelma III, a następnie hrabiego Wirtembergii-Stuttgart Ulryka V,
- Katarzyna (1417–1476/9), żona księcia Geldrii Arnolda,
- Jan I (1419–1481), następca ojca jako książę Kleve, późniejszy hrabia Mark, ojciec księcia Jana II,
- Elżbieta (1420–1488), żona hrabiego Schwarzburg-Blanckenburg Henryka XXVI,
- Agnieszka (1422–1448/79), żona Karola, księcia Viany, syna króla Aragonii i Nawarry Jana II,
- Helena (1423–1471), żona księcia Brunszwiku-Wolfenbüttel Henryka Spokojnego,
- Adolf (1425–1492),
- Maria (1426–1487), żona księcia Orleanu Karola Walezjusza, matka króla Francji Ludwika XII,
- Anna (1432–1432),
- Engelbert (1433–1433).
Adolf był też ojcem licznych nieślubnych dzieci.
Bibliografia
- Henny Grüneisen: Adolf I.. W: Neue Deutsche Biographie. T. 1. Berlin: Duncker & Humblot, 1953, s. 81–82. [dostęp 2014-01-03].
- Woldemar Harleß: Adolf II.. W: Allgemeine Deutsche Biographie. T. 1. Leipzig: Verlag von Dunckler & Humblot, 1875, s. 100–102. [dostęp 2014-01-03].
- Adolf I. (IV) Herzog v.Cleve Graf v.d.Mark. [w:] WW-Person [on-line]. [dostęp 2014-01-03].
- Manuel Hagemann: Adolf II. (1373-1448), Herzog von Kleve (1394-1448). [w:] Portal Rheinische Geschichte [on-line]. 2010-09-30. [dostęp 2014-01-03].
Media użyte na tej stronie
Fragment uit zeventiende-eeuws schilderij van onbekende schilder. Het origineel staat op http://www.heimat-kleve.de/bilder/clever_herzoege.jpg