Bartkowo
Ten artykuł może zawierać twórczość własną lub niezweryfikowane informacje. |
Artykuł | 53°12′27.2″N 14°32′36″E |
---|---|
- błąd | 4 m |
WD | 53°12'0.0"N, 14°31'59.9"E |
- błąd | 14 m |
Odległość | 1133 m |
wieś | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Powiat | |
Gmina | |
Liczba ludności (2011) | 167 osób |
Strefa numeracyjna | 91 |
Kod pocztowy | 74-100[1] |
Tablice rejestracyjne | ZGR |
SIMC | 0776210 |
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | |
![]() |
Bartkowo – (do 1945 niem. Bartikow) – wieś w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfińskim, w gminie Gryfino.
W 2011 roku wieś liczyła 167 mieszkańców[2].
Historia
Pierwsza wzmianka historyczna pochodzi z 1226 r. Od 1282 r. wieś stanowi lenno klasztoru Cystersów z Kołbacza[3]. Część wsi była własnością dwóch rodów rycerskich, tj. Woberminów i Eickstadt’ów. Na przełomie XIV i XV wieku wzniesiono kościół z kamienia narzutowego w stylu wczesnogotyckim. Na Mapie Lubinusa z 1618 wieś zaznaczona jako Berckow. Przełom XVII i XVIII wieku stanowił dla wsi kryzys gospodarczy i demograficzny. Z końcem XVIII wieku istniał następujący stan zabudowy – 25 domów, kościół, szkoła i gajówka. W drugiej połowie Bartkowo to wieś o średniej wielkości, liczy około 300 mieszkańców. Oprócz kościoła we wsi było 35 budynków mieszkalnych i 63 budynki gospodarcze, szkoła i kuźnia. W tym okresie jest to wieś, w której głównym źródłem utrzymania jest hodowla – 2/3 powierzchni zajmują łąki i pastwiska. W okresie przed II wojną światową wieś miała typowo chłopski charakter; znajdowało się tu 13 gospodarstw od 20 do 120 ha.
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa szczecińskiego.
Układ przestrzenny wsi
Jest to wieś typu owalnica, na osi północny zachód – południowy wschód. Na majdanie znajduje się kościół z cmentarzem przykościelnym. W kierunku północnym układ wydłużony do ulicówki.
Kościół
W Bartkowie znajduje się kościół wczesnogotycki z przełomu XIV i XV wieku p.w. Wniebowzięcia NMP, zbudowany z kamienia narzutowego. Świątynię zbudowano na planie prostokąta jako budowlę salową, bez chóru i wieży. Kościół orientowany – prezbiterium skierowane w kierunku wschodnim. Kiedyś kościół posiadał trzy niezdobione portale. Dziś funkcję pełnią portale północny i południowy. Portal zachodni jest zamurowany, w przeszłości był wejściem do szachulcowej wieży. Świątynię przebudowano w XIX wieku, przemurowano wówczas otwory okienne, dobudowano wieżę, którą rozebrano w latach 70. XX wieku. Obok kościoła znajduje się czynny cmentarz parafialny, gdzie rośnie kilka długowiecznych cisów. Na placu przykościelnym znajduje się również drewniana wieża szkieletowa, na której wisiał dzwon z rozebranej wieży.
Kultura
We wsi znajduje się świetlica Gryfińskiego Domu Kultury, w której funkcjonuje m.in. pracownia ceramiczna.
Od 2009 r. w Bartkowie pod egidą Gryfińskiego Domu Kultury i Sołectwa Bartkowo organizowany jest doroczny Festiwal Twórczości Ludowej. Dotychczas odbyło się 10 jego edycji.[4]
Od 1986 przy świetlicy działa kapela ludowa Bartkowiacy[5].
Przypisy
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 14 [zarchiwizowane 2022-10-26] .
- ↑ Wieś Bartkowo w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2019-11-28] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
- ↑ Kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia NMP w Bartkowie – Parafia pw. Świętej Trójcy w Chwarstnicy, parafiachwarstnica.pl [dostęp 2017-12-09] (pol.).
- ↑ Gryfinska.pl - 10. Festiwal Twórczości Ludowej w Bartkowie. Uhonorowali Edwarda Mojsaka [GALERIA], gryfinska.pl [dostęp 2022-01-18] (pol.).
- ↑ Gryfiński Dom Kultury, www.gdk.com.pl [dostęp 2017-12-09] [zarchiwizowane z adresu 2017-12-07] .
Bibliografia
- http://www.architektura.pomorze.pl/?art_id=145 – Opis architektury i historii kościoła w Bartkowie.
- http://www.gryfino.pl/UMGryfinoFiles/file/POM_Bartkowo.pdf
- http://parafiachwarstnica.pl/?page_id=1535
Media użyte na tej stronie
Autor:
Mapa gminy Gryfino, Polska
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of West Pomeranian Voivodeship. Geographic limits of the map:
- N: 54.65 N
- S: 52.58 N
- W: 13.95 E
- E: 17.10 E
Autor:
Mapa powiatu gryfińskiego, Polska
Autor: Olek Remesz (wiki-pl: Orem, commons: Orem), Licencja: CC BY-SA 3.0
Wieś placowa, owalnica - schemat
Autor: David Vignoni (original), Bastique (SVG), Rocket000 (recolored), Licencja: LGPL
Orange warning icon.