Benvenuto Cellini
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Zawód, zajęcie | rzeźbiarz, złotnik, pisarz, medalier |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c0/Perseus_Cellini_Loggia_dei_Lanzi_2005_09_13.jpg/220px-Perseus_Cellini_Loggia_dei_Lanzi_2005_09_13.jpg)
Benvenuto Cellini (ur. 3 listopada 1500 we Florencji, zm. 13 lutego 1571 tamże) – rzeźbiarz, złotnik, pisarz i medalier florencki, manierysta.
Miał bardzo barwne i burzliwe życie, które spisał w wieku 56 lat w swej biogafii. Wiele podróżował, kilkakrotnie przebywał m.in. w Rzymie, Florencji, Mantui, Neapolu i Padwie. W 1538 r. wyjechał do Paryża, gdzie pozostawał w służbie króla Franciszka I. Wykonał dla niego arcydzieło sztuki jubilerskiej – złotą solniczkę (1540–1543, dziś w Kunsthistorisches Museum w Wiedniu)[1] oraz płaskorzeźbę do zamku w Fontainebleau, tzw. Nimfę z Fontainebleau (1543, dziś w Luwrze)[2]. Jego Perseusz z głową Meduzy (1557), będący majstersztykiem sztuki odlewniczej, został ustawiony w Loggi dei Lanzi we Florencji[1].
Cellini jest również autorem Traktatu o sztuce złotniczej i rzeźbie[3].
Niektóre źródła podają, że to z jego ręki zginął u bram Rzymu Karol III de Burbon-Montpensier.
Jego grobowiec znajduje się w krypcie kaplicy di San Luca[4] w kościele Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny we Florencji.
Dzieła literackie
- La Vita di Benvenuto di Maestro Giovanni Cellini fiorentino, scritta, per lui medesimo, in Firenze I wydanie włoskie Neapol 1728; I wydanie polskie 1868 – „Życie Benvenuto Celliniego złotnika i rzeźbiarza” tł. Hieronim Feldmanowski; II wyd. polskie „Żywot Benvenuta Cellini’ego własnoręcznie spisany we Florencyi” 1910 tł. Stanisław Machniewicz, III wyd. polskie powojenne „Benvenuta Celliniego żywot własny spisany przez niego samego” PIW 1953 tł. Leopold Staff[5]
- Trattato dell’oreficeria e del Trattato della scultura I wyd. Florencja 1569[6] polskie wyd. powojenne 2013 „Traktat o sztuce złotniczej” tł. Jacek Rochacki[3]
Przypisy
- ↑ a b Dzieła Celliniego w kanonie sztuki manierycznej. historiasztuki.com.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-17)]..
- ↑ Strona muzeum w Luwrze.
- ↑ a b Jacek A. Rochacki: Traktat o sztuce złotniczej Benvenuta Celiniego. Wyd. 1. Beta Design/Muzeum Nadwiślańskie w Kazimierzu Dolnym, 2013. ISBN 978-83-60736-34-0.
- ↑ Praca zbiorowa: Przewodniki Wiedzy i Życia – Florencja i Toskania. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2009, s. 98. ISBN 978-83-7575-692-0.
- ↑ Benvenuta Celliniego Żywot własny spisany przez niego samego. PIW, 1953. [dostęp 2021-02-13].
- ↑ Diletta Gamberini: The censorship of Benvenuto Cellini’s Trattati dell’oreficeria e della scultura. [dostęp 2021-02-13].
Bibliografia
- Benvenuta Celliniego żywot własny spisany przez niego samego, przełożył Leopold Staff, Państwowy Instytut Wydawniczy, Wydanie pierwsze, Warszawa 1953, s. 368.
Linki zewnętrzne
- Benvenuto Cellini – dzieła w bibliotece Polona
- ISNI: 0000 0001 2101 539X
- VIAF: 56629983
- ULAN: 500115352
- LCCN: n79064913
- GND: 118519875
- NDL: 00435594
- LIBRIS: wt79938f4ccd1pg
- BnF: 120569561
- SUDOC: 028810627
- SBN: CFIV000480
- NLA: 35026785
- NKC: jn19990001378
- DBNL: cell007
- BNE: XX823724
- NTA: 06862834X
- BIBSYS: 90067439
- Open Library: OL113044A
- PLWABN: 9810567461205606
- NUKAT: n94005532
- J9U: 987007259527805171
- PTBNP: 121752
- CANTIC: a10063274
- LNB: 000155176
- CONOR: 15423843
- ΕΒΕ: 71268
- BLBNB: 000206589
- KRNLK: KAC201770756
- LIH: LNB:Mc5;=BL
- WorldCat: lccn-n79064913
Media użyte na tej stronie
Autor: Jastrow, Licencja: CC BY 2.5
Perseus by Benvenuto Cellini. Bronze and marble (base), 1545–1554. Under the Loggia dei Lanzi, Florence, since 1554.