Biały Dom

White House
Ilustracja
Biały Dom od strony północnej
Państwo

 Stany Zjednoczone

Miejscowość

Waszyngton

Adres

1600 Pennsylvania Avenue NW
Washington, D.C. 20500

Architekt

James Hoban

Kondygnacje

4

Rozpoczęcie budowy

13 października 1792

Ukończenie budowy

1 listopada 1800

Położenie na mapie Dystryktu Kolumbii
Mapa konturowa Dystryktu Kolumbii, w centrum znajduje się punkt z opisem „White House”
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa konturowa Stanów Zjednoczonych, po prawej znajduje się punkt z opisem „White House”
Ziemia38°53′52″N 77°02′12″W/38,897778 -77,036667
Strona internetowa
Biały Dom od strony południowej

Biały Dom (z ang. White House) – oficjalna rezydencja i miejsce pracy prezydentów USA, położona w Waszyngtonie, Dystrykt Kolumbia. Nazwa ta została nadana budynkowi 14 września 1901 r. przez prezydenta Roosevelta. Wcześniej nazywany był Pałacem Prezydenckim, Domem Prezydenckim i Siedzibą Władz Wykonawczych.

Historia

W grudniu 1790 r. prezydent Waszyngton podpisał Act of Congress, stanowiący, że rząd federalny będzie rezydował w okręgu, którego powierzchnia nie będzie przekraczała dziesięciu mil kwadratowych u wybrzeży Potomaku. Prezydent Waszyngton wybrał wraz z architektem miejskim Pierre’em L’Enfantem miejsce, w którym miał powstać budynek. Rozpisany konkurs wygrał projekt architektoniczny autorstwa Jamesa Hobana.

Budynek, położony w Waszyngtonie przy 1600 Pennsylvania Avenue, zaczął powstawać w październiku 1792 roku. Uroczyste oddanie do użytku nastąpiło 1 listopada 1800[1]. Pierwszym prezydentem, który w nim zamieszkał, był John Adams. Od czasu wprowadzenia się tam Adamsa, każda następna para prezydencka dokonywała własnych zmian w wystroju budynku.

W swojej historii budynek doświadczył dwóch pożarów. Pierwszego w 1814 roku, gdy został podpalony przez Brytyjczyków podczas wojny brytyjsko-amerykańskiej. Drugi pożar wybuchł w zachodnim skrzydle w 1929 roku za prezydentury Hoovera.

Podczas rządów prezydenta Trumana przebudowano całe wnętrze budynku (z wyjątkiem trzeciego piętra)[2]. Najstarszymi jego częściami są obecnie zewnętrzne ściany, niezmienione od 200 lat.

W 1902 r. Prezydent Theodore Roosevelt rozpoczął gruntowną renowację Białego Domu, w tym przeniesienie biur prezydenta z drugiego piętra rezydencji do nowo wybudowanego tymczasowego budynku biurowego (obecnie zwanego Zachodnim Skrzydłem). Remont Roosevelt został zaplanowany i przeprowadzony przez słynną nowojorską firmę architektoniczną McKim, Mead i White. Następca Roosevelta, prezydent William Howard Taft, zbudował Gabinet Owalny w powiększonym skrzydle biurowym[3].

Układ budynku

Schemat Białego Domu patrząc z góry

Biały Dom składa się z trzech głównych części: tzw. Rezydencji Wykonawczej, Zachodniego Skrzydła oraz Wschodniego Skrzydła. Do tzw. kompleksu Białego Domu (White House Complex) zaliczany jest także sąsiadujący z Białym Domem gmach Urzędu Wykonawczego Prezydenta Stanów Zjednoczonych oraz przyległe tereny zielone, w tym dwa ogrody.

Rezydencja Wykonawcza (Executive Residence)

Plan parteru Rezydencji Wykonawczej
Cały kompleks Białego Domu widziany z lotu ptaka

Mianem Rezydencji Wykonawczej określana jest najstarsza część kompleksu, umiejscowiona w jego centrum i utożsamiana przez wiele osób z całym Białym Domem. Jej pierwsze piętro nazywane jest piętrem państwowym (State Floor) i służy do celów reprezentacyjnych i ceremonialnych. Parter mieści bibliotekę i mniejsze pomieszczenia o charakterze oficjalnym, a także pomieszczenia gospodarcze, m.in. kuchnię. Drugie i trzecie piętro mają charakter prywatny i służą jako miejsce zamieszkania i wypoczynku prezydenta i jego rodziny (choć niekiedy są tam zapraszani również ważni oficjalni goście, przede wszystkim głowy państw i politycy szczególnie blisko związani z prezydentem). Rezydencja posiada także dwa poziomy podziemne, gdzie znajdują się pomieszczenia gospodarcze i magazynowe oraz schron dla prezydenta i jego rodziny (dużo solidniejszy obiekt tego rodzaju znajduje się jednak pod Wschodnim Skrzydłem).

Zachodnie Skrzydło (West Wing)

Zachodnie Skrzydło Białego Domu (w dolnej części zdjęcia)
Plan parteru Zachodniego Skrzydła

Zachodnie Skrzydło zostało dobudowane do Białego Domu w 1902 roku. W 1929 jego znaczna część została zniszczona przez pożar, zaś w 1933 skrzydło zostało ponownie oddane do użytku. Ta część Białego Domu jest miejscem faktycznego urzędowania prezydenta i najważniejszych urzędników jego administracji oraz ich współpracowników. To tam znajduje się Gabinet Owalny, od 1909 pełniący rolę miejsca codziennej pracy prezydenta. Swoje biura mają tam też zwyczajowo m.in. wiceprezydent, szef administracji prezydenckiej (Chief of Staff) i jego zastępcy, dyrektor komunikacji Białego Domu, sekretarz prasowy oraz doradca ds. bezpieczeństwa narodowego. Jednym z pomieszczeń skrzydła jest tzw. sala gabinetu (Cabinet Room), gdzie odbywają się posiedzenia z udziałem prezydenta i jego ministrów. Część skrzydła zajmują dziennikarze akredytowani przy Białym Domu, zlokalizowano tam także niewielkie audytorium (nazwa oficjalna: James S. Brady Press Briefing Room), w którym odbywają się konferencje prasowe prezydenta, a co najmniej raz dziennie na pytania dziennikarzy odpowiada tam sekretarz prasowy lub jeden z jego zastępców. W piwnicy skrzydła znajduje się Pokój dowodzenia (Situation Room), służący prezydentowi jako miejsce spotkań i narad z przedstawicielami wojska (którego Naczelnym Wodzem jest z urzędu) oraz służb wywiadowczych. Obiekt ten wyposażony jest w urządzenia pozwalające prezydentowi łączyć się z rozmówcami na całym świecie i zapoznawać z tajnymi danymi w maksymalnie bezpieczny sposób.

Zachodnie Skrzydło jest całkowicie zamknięte dla osób zwiedzających Biały Dom. Swój oryginalny tytuł (The West Wing) zaczerpnął od niego serial political fiction znany w Polsce jako Prezydencki poker (1999–2006), opisujący pracę prezydenta i jego najwyższych urzędników podczas fikcyjnej administracji prezydenta Jeda Bartletta.

Wschodnie Skrzydło (East Wing)

Głównym celem wzniesienia Wschodniego Skrzydła, co miało miejsce w 1942 roku, było ukrycie budowy podziemnego bunkra dla prezydenta i jego rodziny, zlokalizowanego bezpośrednio pod nim i mogącego przetrzymać nawet atak nuklearny. Bunkier jest czynny do dzisiaj. W czasie alarmu wywołanego atakami z 11 września 2001, schronili się w nim wiceprezydent Dick Cheney oraz najwyżsi urzędnicy prezydenccy (sam prezydent w chwili ataku przebywał na Florydzie, skąd został ewakuowany do bazy wojskowej z dala od stolicy). We Wschodnim Skrzydle mieszczą się m.in. biura Pierwszej Damy i podległych jej urzędników. Zlokalizowano tam także pomieszczenia związane z turystyczną rolą Białego Domu, a także działy urzędu prezydenckiego odpowiedzialne za organizację różnego rodzaju imprez i ceremonii.

Zobacz też

Przypisy

  1. History com Editors, John Adams moves into White House, HISTORY [dostęp 2020-06-25] (ang.).
  2. Betty C. Monkman: The White House Collection: The Truman Interiors (ang.). The White House Historical Association. [dostęp 2019-12-14].
  3. The White House Building | The White House, www.whitehouse.gov [dostęp 2020-07-15] (ang.).

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Usa edcp location map.svg
Autor: Uwe Dedering, Licencja: CC BY-SA 3.0
Location map of the USA (without Hawaii and Alaska).

EquiDistantConicProjection:
Central parallel:

* N: 37.0° N

Central meridian:

* E: 96.0° W

Standard parallels:

* 1: 32.0° N
* 2: 42.0° N

Made with Natural Earth. Free vector and raster map data @ naturalearthdata.com.

Formulas for x and y:

x = 50.0 + 124.03149777329222 * ((1.9694462586094064-({{{2}}}* pi / 180))
      * sin(0.6010514667026994 * ({{{3}}} + 96) * pi / 180))
y = 50.0 + 1.6155950752393982 * 124.03149777329222 * 0.02613325650382181
      - 1.6155950752393982  * 124.03149777329222 *
     (1.3236744353715044  - (1.9694462586094064-({{{2}}}* pi / 180)) 
      * cos(0.6010514667026994 * ({{{3}}} + 96) * pi / 180))
REF new (questionmark).svg
Autor: Sławobóg, Licencja: LGPL
Icon for missing references
Latrobe White House cropa2.jpg
The White House, Washington, D.C. Site plan and principal story plan, architectural design.
White House Washington.JPG
Autor: User:Cezary Piwowarczyk, Licencja: CC BY-SA 4.0
Biały Dom w Waszyngtonie, widok od strony północnej
WHComplex.SVG
Autor: Sushiflinger and ZooFari, Licencja: CC BY-SA 3.0
White House showing the West Wing, West Colonnade, Executive Residence, East Colonnade, East Wing, Rose Garden, and Jacqueline Kennedy Garden. The Oval Office is the lighter-colored oval shape in the West Wing. Note: Image is not to scale.
White House West Wing - 1st Floor.png
A floorplan of the first floor of the West Wing of the White House. Note that, depending on the administration, some positions (V.P., Chief of Staff, etc.) may be located in different offices than are shown here. Image is not to scale.
White House Washington South.JPG
Autor: Cezary p, Licencja: CC BY-SA 4.0
Biały Dom w Waszyngtonie, widok od strony południowej
USA District of Columbia location map.svg
Autor: Alexrk2, Licencja: CC BY 3.0
Ta mapa została stworzona za pomocą GeoTools.
White-house-1984-overview-nw.jpg
White House overview in 1984, with the Executive Residence in front of the South Lawn. On the left is the West Wing, with the Eisenhower Executive Office Building across West Executive Avenue Northwest. On the right is the East Wing. In the background are Lafayette Park and, on the left, Blair House.
Westwing commons.jpg
Today's expanded West Wing is very similar to the 1902 "temporary" executive office building. After 100 years, the West Wing has transformed the grounds of the White House and the presidency.