Biblia Hebraica Stuttgartensia

Okładka jednego z wydań BHS

Biblia Hebraica Stuttgartensia (BHS) – tekst Biblii hebrajskiej wydany w Stuttgarcie przez Deutsche Bibelgesellschaft, pod redakcją K. Elliger i W. Rudolph. BHS jest czwartą edycją Biblia Hebraica (BH), a zarazem gruntownie przepracowanym nowym wydaniem Biblia Hebraica Kittel (BHK), opracowaną przez Rudolfa Kittela. BHS jest najbardziej rozpowszechnionym współcześnie wydaniem tekstu masoreckiego ST, według wersji zachowanej w Kodeksie Leningradzkim (dlatego jest to tzw. tekst dyplomatyczny, w odróżnieniu od eklektycznego, w którym próbuje się rekonstruować hipotetyczny tekst oryginalny).

BHS nie jest wciąż wydaniem krytycznym w ścisłym tego słowa znaczeniu (jak np. w przypadku NT wydanie Novum Testamentum Graece) z powodu niemożliwości szczegółowego prześledzenia wszystkich etapów powstawania ostatecznie przyjętego tekstu[1]. Mimo to BHS pozostaje od wielu lat jedynym wydaniem tekstu masoreckiego z tak dokładnym aparatem krytycznym, i dlatego poszczególne jej wydania (tekst oraz aparat krytyczny) są podstawą tłumaczeń Starego Testamentu na różne języki współczesne.

Historia wydań

W okresie od 1967 do 1977 roku BHS ukazywała się w zeszytach, natomiast jej pierwsze całościowe wydanie ukazało się w 1977 roku. Od tamtego czasu ukazało się pięć edycji BHS, ostatnia w 1997 roku pod redakcją Adriana Schenkera (różnice polegają jedynie na korekcie sygnalizowanych błędów[2]).

Jej kompozycja i opracowanie różni się od pierwowzoru BHK[3]:

  • nowa szata graficzna
  • tekst jest dokładniejszą reprodukcją oryginalnego kodeksu
  • spełnione zostało wreszcie życzenie Kittela, by przedstawić całą Masorę
  • gruntownie przepracowano i rozszerzono aparat krytyczny

Hebrajski tekst BHS bazuje na Kodeksie Leningradzkim B19A (obecnie jest to najstarszy manuskrypt zawierający pełną wersję Biblii hebrajskiej; datowany na lata 1008–1009 n.e.). Do powyższego wydania zostały wprowadzone pewne zabiegi wydawnicze, które jednak nie zniekształcają bazowego tekstu zawartego w Kodeksie Leningradzkim. Na przykład Księgi Kronik, które w tekście oryginalnym występują po Księdze Psalmów, zostały przesunięte na ostatnie miejsce w układzie ksiąg. W celu wyróżnienia każdego paragrafu na jego początku i na końcu zostały umieszczone hebrajskie litery, odpowiednio פ i ס.

Układ strony

Układ pojedynczej strony BHS

Każda strona tekstu hebrajskiego w BHS zawiera 3 rodzaje odnośników:

  1. Masora Parva (Mp) – noty do tekstu, umieszczone na marginesie strony, dotyczą one częstotliwości występowania słowa i jego formy. Bazują one na oryginalnej Masorze z Kodeksu, która została jednak opracowana przez G.E. Weil w sposób bardziej zwięzły i przystępniejszy
  2. Masora Magna (Mm) – odnośniki bezpośrednio pod tekstem hebrajskim, w formie indeksu odsyłającego do oddzielnego tomu (Massorah Gedolah iuxta codicem Leningradensem B19a, Vol. I, Rzym 1971).
  3. Critical Apparatus – znajduje się na dole każdej strony. Te przypisy zawierają różne warianty hebrajskiego tekstu zachowane w innych manuskryptach czy rękopisach (np. Qumran) albo różne propozycje innej lektury na podstawie tłumaczeń starożytnych takich jak: Septuaginta, Pięcioksiąg samarytański, Wulgata, Peszitta czy inne.

Następcą BHS ma być Biblia Hebraica Quinta (BHQ), będąca w trakcie przygotowania i wydawania.

Zobacz też

  • Biblia Hebraica
  • Biblia Hebraica Quinta
  • The Hebrew University Bible
  • Hebrew Bible: A Critical Edition

Przypisy

  1. BHS :: academic-bible.com. www.academic-bible.com. [dostęp 2015-10-20].
  2. A. Schenker, Foreword to the Fifth Edition, w: Biblia Hebraica Stuttgartensia, Prolegomena XV (Stuttgart 1997).
  3. K. Elliger, W. Rudolph, Foreword to the First Edition (1967-77), w: Biblia Hebraica Stuttgartensia, Prolegomena XII-XIV (Stuttgart 1997).

Bibliografia

  • Biblia Hebraica Stuttgartensia, Standard Edition, ISBN 978-3-438-05218-6
  • W.R. Scott, A simplified guide to BHS, N. Richland Hills 1995³)
  • Ernst Würthwein, The Text of the Old Testament. An Introduction to the Biblia Hebraica, Grand Rapids 19952

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

BHS title cover.jpg
Autor: Piotrjutkiewicz, Licencja: CC BY-SA 4.0
title cover of Biblia Hebraica Stuttgartensia
Układ strony BHS.jpg
Autor: Piotrjutkiewicz, Licencja: CC BY-SA 4.0
Układ pojedynczej strony BHS