Blood Falls

Blood Falls
Ilustracja
Blood Falls (2006)
Terytorium

 Antarktyka

Położenie na mapie Antarktyki
Mapa konturowa Antarktyki, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Blood Falls”
Ziemia77°43′S 162°16′E/-77,716667 162,266667
Blood Falls – ilustracja schematyczna procesów chemicznych, fizycznych i biologicznych, które odgrywają rolę przy wypływie wody spod lodowca; Zina Deretsky, National Science Foundation[1]

Blood Falls[2] – obszar nieregularnego wypływu słonej wody o charakterystycznym pomarańczowo-czerwonym zabarwieniu spowodowanym dużą zawartością tlenków żelaza z jęzora Lodowca Taylora w Taylor Valley, jednej z dolin McMurdo Dry Valleys, na Ziemi Wiktorii na Antarktydzie Wschodniej.

Nazwa

Nazwa opisowa Blood Falls (dosł. „Krwawy Wodospad”) została zatwierdzona przez Advisory Committee on Antarctic Names (tłum. „Komitet doradczy ds. nazewnictwa Antarktyki”) przy United States Board on Geographic Names (tłum. „Radzie ds. Nazw Geograficznych Stanów Zjednoczonych”) na potrzeby badań i publikacji naukowych[2]. Wypływ z 1962 roku został opisany w artykule z 1965 roku Saline Discharge from Taylor Glacier autorstwa Roberta F. Blacka, M. L. Jacksona i Thomasa E. Berga[3]}. Nie wiadomo jest jednak kiedy nazwa Blood Falls weszła do użycia w literaturze naukowej; stosowana jest od ok. 1993–1994[3].

Geografia

Obszar wypływu słonej wody z jęzora Lodowca Taylora na zachodnim krańcu Lake Bonney[2] w Taylor Valley, jednej z dolin McMurdo Dry Valleys, na Ziemi Wiktorii na Antarktydzie Wschodniej[4]. Do wypływów dochodzi nieregularnie, a ich mechanizm nie został do końca poznany[5].

Wypływ powstaje kiedy podlodowcowa woda wydostaje się poprzez szczeliny i pęknięcia, wylewając się na powierzchnię lodowca[4]. Charakteryzuje się wysokim zasoleniem oraz pomarańczowo-czerwonym zabarwieniem spowodowanym dużą zawartością tlenków żelaza[2]. Kiedy woda wypływa na powierzchnię, żelazo zaczyna się utleniać i zabarwia lód na kolor rdzy[4].

Jest to woda morska, która została prawdopodobnie uwięziona po nasunięciu się lodowca[4]. W pliocenie ok. 3–5 milionów lat temu trwał okres ocieplenia klimatu, podczas którego mogło dojść do wlania się wody morskiej, a podczas jej ustępowania do utworzenia na dnie doliny słonego jeziora Greater Lake Priscu[5]. Po ekspansji Lodowca Taylora w okresie późnego pliocenu lub plejstocenu wody jeziora zostały uwięzione pod lodowcem[5]. Jezioro znajduje się pod ok. 400 metrami lodu[6].

Mikrobiologia

W Blood Falls stwierdzono występowanie ekstremofilnych organizmów uznanych za kriofile – organizmów żyjących w niskich temperaturach, poniżej 15°C[7]. Badania przeprowadzone przez amerykańską mikrobiolog Jill Mikucki wykazały obecność 17 rodzajów różnych mikroorganizmów[6].

Ochrona

Blood Falls i dolny Taylor Glacier to Szczególnie Chroniony Obszar Antarktyki (ang. Antarctic Specially Protected Area, ASPA) – ASPA 172 Lower Taylor Glacier and Blood Falls, McMurdo Dry Valleys, Victoria Land[8].

Historia

Pomarańczowo-czerwony wypływ został odkryty przez brytyjskiego geografa Thomasa Griffitha Taylora (1880–1963) w 1911 roku, podczas badania Taylor Valley[9]. W połowie lat 60. XX w. dalsze badania prowadził Robert F. Black z University of Wisconsin-Madison[9].

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Antarctica relief location map.jpg
Autor: Alexrk2, Licencja: CC BY-SA 3.0
Physical Location map Antarctica, Azimuthal equidistant projection
Flag of the Antarctic Treaty.svg
Autor: , Licencja: CC BY-SA 3.0
Flag of the Antarctic Treaty
Blood falls1 f Low Res nsf.gov.jpg
A schematic cross-section of Blood Falls showing how subglacial microbial communities have survived in cold, darkness and absence of oxygen for a million years in McMurdo Dry Valleys, Antarctica.
Blood Falls by Peter Rejcek.jpg
Blood Falls seeps from the end of the Taylor Glacier into Lake Bonney. The tent at left provides a sense of scale for just how big the phenomenon is. Scientists believe a buried saltwater reservoir is partly responsible for the discoloration, which is a form of reduced iron.