Chust

Chust
Хуст
Ilustracja
HerbFlaga
HerbFlaga
Państwo

 Ukraina

Obwód

 zakarpacki

Rejon

chuściański

Powierzchnia

22 km²

Wysokość

164 m n.p.m.

Populacja (2019)
• liczba ludności


28 424[1]

Nr kierunkowy

+380 3142

Kod pocztowy

90400

Położenie na mapie obwodu zakarpackiego
Mapa konturowa obwodu zakarpackiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Chust”
Położenie na mapie Ukrainy
Ziemia48°10′27″N 23°17′23″E/48,174167 23,289722
Strona internetowa
Portal Ukraina
Zamek w Chuście
Zamek obecnie

Chust (ukr. i ros. Хуст, rus. Густ – Hust, cz. i słow. Chust, Hust, rum. Hust, węg. Huszt, niem. Husst, jidysz Chest, Chyst) – miasto rejonowe na Ukrainie, w obwodzie zakarpackim.

Chust leży u ujścia Riki do Cisy, w Kotlinie Marmaroskiej. Przez miasto przebiega lokalna linia kolejowa z Użhorodu do miasta Tiacziw oraz droga regionalna R03 z Jaremczy do Mukaczewa, z którą łączy się droga regionalna R38 z Dołyny.

Historia

Pierwsza pisemna wzmianka o Chuście pochodzi z 1329, gdy miasto otrzymało przywileje. W 1353 Chust był siedzibą kasztelana. W 1526 miasto znalazło się w granicach Księstwa Siedmiogrodzkiego, ale już w 1546 zostało zdobyte przez wojska cesarza Ferdynanda I.

Za czasów węgierskich Chust był siedzibą władz komitatu Máramaros. W 1910 Chust liczył 10,3 tys. mieszkańców, z czego 5,2 tys. Rusinów, 3,5 tys. Węgrów i 1,5 tys. Niemców. Jesienią 1914, gdy wojska rosyjskie zajęły wschodnią część Zakarpacia, w Chuście stacjonowały dwa pułki Legionów Polskich, które 7 października 1914 wyparły Kozaków z Jasini i z Sygietu Marmaroskiego. W następnych latach Chust stanowił bazę zaopatrzeniową dla wojsk austro-węgierskich i niemieckich walczących na froncie karpackim. W 1918 mieścił się tu obóz dla internowanych polskich legionistów z Polskiego Korpusu Posiłkowego.

21 stycznia 1919 w Chuście odbył się kongres Rusinów węgierskich, który uchwalił przyłączenie Zakarpacia do Ukrainy. W 1919 Chust został wraz z całym Zakarpaciem włączony do nowo powstałej Czechosłowacji. Po przyłączeniu do Węgier południowo-wschodniego pasa ziem Rusi Zakarpackiej w 1938 ze stołecznym Użhorodem powiatowy dotychczas Chust stał się siedzibą rządu autonomicznej Ukrainy Karpackiej, a następnie niepodległej Karpato-Ukrainy. Przeniósł się tu także apostolski administrator diecezji mukaczewskiej.

Po krótkich walkach oddziałów zakarpackich z wojskami czechosłowackimi i węgierskimi 14 marca 1939 miasto zostało zdobyte przez wojska węgierskie, a następnie wraz z resztą Rusi Zakarpackiej włączone do Węgier. Po II wojnie światowej Chust stał się miastem powiatowym obwodu zakarpackiego Ukrainy.

W 2010 Rada Miejska Chustu nadała honorowe obywatelstwo miasta Chust Stepanowi Banderze i Romanowi Szuchewyczowi[2]. W 2011 uchwała ta została na wniosek anulowana.

Zabytki

  • zamek – w 1090 król Węgier Władysław I Święty wzniósł zamek, służący obronie przed Kumanami, który został zniszczony podczas najazdu mongolskiego w 1241 i odbudowany przez króla Karola Roberta około 1318. W 1594 miasto zniszczyli Tatarzy. W późniejszych wiekach zamek był kilkakrotnie oblegany: w 1644 przez armię Jerzego I Rakoczego, w 1657 przez wojska polskie, w 1661 przez Turków. W 1703 zamek poddał się powstańczym wojskom kuruców i 17 sierpnia 1703 proklamowano w nim niepodległość Siedmiogrodu. Zamek w Chuście był ostatnim zamkiem zdobytym przez wojska Habsburgów po stłumieniu tego powstania w 1711. W XVIII wieku zamek popadł w ruinę.
  • ufortyfikowany kościół (ewangelicki) z XIII–XIV wieku,
  • barokowy kościół katolicki z XVIII wieku i cerkiew prawosławna z XVIII wieku.

Gospodarka

W mieście rozwinął się przemysł lekki, spożywczy, ceramiczny oraz drzewny[3].

Urodzeni

  • Antonín Moskalyk (1930-2006) – urodził się w Chuście, czeski reżyser filmowy.

Demografia

Rozwój ludności
198920012005200620072008200920102012
31 287[4][5]29 08028 75528 69828 57728 46128 43028 39228 136

Przypisy

  1. Чисельність наявного населення України на 1 січня 2019 року. Державна служба статистики України. Київ, 2019. стор.31
  2. Bandera został honorowym obywatelem kolejnego miasta
  3. Chust, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-06-18].
  4. Всесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу
  5. Хуст // Большой энциклопедический словарь (в 2-х тт.). / редколл., гл. ред. А. М. Прохоров. том 2. М., "Советская энциклопедия", 1991. стр.609

Bibliografia

  • Tadeusz M. Trajdos Materiały do krajoznawstwa Marmaroszu w granicach Ukrainy, w: Płaj. Almanach Karpacki, nr 22 (wiosna 2001), ISBN 83-85258-25-6, ISSN 1230-5898

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Khust prapor.png
Прапор Хуста
Zakarpattia Oblast location map.svg
Autor: RosssW, Licencja: CC BY-SA 4.0
Районы Закарпатской области с 17 июля 2020 года
Hust gerb.png
Герб м. Хуст
Хуст забудова.jpg
Autor: Wereskowa, Licencja: CC BY-SA 4.0
To jest zdjęcie miejsca lub budynku wpisanego do Państwowego Rejestru Zabytków Nieruchomych Ukrainy pod numerem: 21-108-0005