Derealizacja

Syndrom depersonalizacji-derealizacji
ICD-10F48.1

Derealizacjazaburzenie psychiczne określające różnego rodzaju odczuwanie zmian otaczającego świata. Osoba dotknięta derealizacją ma poczucie jakby otaczający ją świat był w jakiś sposób zmieniony, nierealny, oddalony. Główną przyczyną pojawienia się tego zaburzenia jest lęk, jednak może do niej również doprowadzić zmęczenie.

W zaburzeniach lękowo-depresyjnych, nerwicach, zaburzeniach obsesyjno-kompulsyjnych, stan derealizacji, świadczy o spadku poziomu dopaminy, a zwiększeniu poziomu adrenaliny i jest naturalnym stanem defensywy mózgu, chroniącym przed nadmierną ilością przyjmowanych bodźców.

Wyróżnia się również derealizację występującą w schizofrenii, jednak w tym wypadku postrzeganie świata przez chorego jest o wiele bardziej zmienione niż ma to miejsce przy derealizacji występującej podczas zaburzeń nerwicowych.

Najczęstsze objawy derealizacji spowodowanej zaburzeniami depresyjnymi, i/lub lękowymi i zaburzeniami obsesyjno-kompulsyjnymi:

  • uczucie snu na jawie,
  • wrażenie braku spójności z otoczeniem,
  • wrażenie braku poczucia czasu,
  • odczucie nierealności bądź sztuczności świata,
  • myśli egzystencjalne dot. świata, istnienia etc.,
  • anhedonia – odcięcie od emocji. Również w stosunku do najbliższych,
  • (czasem) pustka w głowie, brak myśli,
  • spadek motywacji,
  • spadek koncentracji,
  • brak odczucia zmian otoczenia/klimatu/pogody.

W derealizacji, występującej jako efekt zaburzeń nerwicowych bądź depresyjnych, osoba nią dotknięta ma zachowany pełny krytycyzm do swoich objawów, oraz ma w pełni zachowaną świadomość. Często jednak stan derealizacji powoduje pogłębienie się lęku ze względu na strach przed objawami, a co za tym idzie – osoba taka często obawia się zwariowania, chorób psychicznych, utraty kontroli nad sobą czy utraty świadomości. Obawy takie są jednak spowodowane lękiem i często ustępują po poinformowaniu cierpiącego o stanie derealizacji jako naturalnej defensywie mózgu.

Zbliżone stany mogą występować w niektórych zaburzeniach neurologicznych (np. w padaczce lub migrenie przedsionkowej z towarzyszącymi zawrotami głowy)[1][2].

Występowaniu derealizacji towarzyszyć może pojawienie się depersonalizacji.

Przypisy

  1. Jacek Wciórka: Psychopatologia. W: Adam Bilikiewicz(red.): Psychiatria. T. I Podstawy psychiatrii. Wrocław: Urban&Partner, 2002, s. 388. ISBN 83-87944-72-6.
  2. Ryszard Podemski, Mieczysław Wender: Neurologia. Wrocław: Urban&Partner, 2001, s. 659. ISBN 83-87944-07-6.

Bibliografia

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

Media użyte na tej stronie

Star of life.svg

The Star of Life, medical symbol used on some ambulances.

Star of Life was designed/created by a National Highway Traffic Safety Administration (US Gov) employee and is thus in the public domain.