Georges Carpentier
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data śmierci | |
Obywatelstwo | |
Kategoria wagowa | półciężka |
Bilans walk zawodowych | |
Liczba walk | 109 |
Zwycięstwa | 88 |
Przez nokauty | 56 |
Porażki | 14 |
Remisy | 6 |
Nieodbyte | 1 |
Georges Carpentier (ur. 12 stycznia 1894 w Liévin. zm. 27 października 1976 w Paryżu) – francuski bokser wagi półciężkiej.
Życiorys
Urodził się 12 stycznia 1894 roku w Liévin koło Lens w rodzinie robotniczej. Jako 10-letni chłopiec został w czasie bójki ulicznej „wypatrzony” przez François Descampsa, opiekuna młodzieży, który prowadził stowarzyszenie gimnastyczne „Régénératrice” – uczył w nim akrobatyki, boksu i boksu francuskiego. Descamps natychmiast odkrył, że ma do czynienia z niezwykłym talentem, który istotę boksu wyczuwał instynktownie, a przy tym obdarzony jest niezwykle silnym ciosem. Pozostał menedżerem Carpentiera do końca jego kariery.
W wieku 13 lat Carpentier wziął udział w amatorskich mistrzostwach Francji w boksie francuskim, zajął w nich trzecie miejsce, a kolejną edycję, wiosną 1908 roku, już wygrał. Wkrótce też zadebiutował w klasycznym boksie. Stało się tak, gdy pewien angielski dżokej, Ed Salmon, rzucił wyzwanie wszystkim bokserom swojej wagi (ważył 47 kg). Walka odbyła się 1 listopada 1908 roku w Paryżu, zakontraktowano ją aż na 20 rund. 14-letni Carpentier, który ważył wówczas 45 kg, wygrał ją przez dyskwalifikację przeciwnika po 13 rundach, a swoją postawą podbił serca paryskiej publiczności. Od tego momentu toczył bardzo wiele walk, większość z nich wygrywał, i to z coraz lepszymi przeciwnikami. 15 czerwca 1911 roku w Paryżu znokautował w 16. rundzie Roberta Eustache i został mistrzem Francji wagi półśredniej; 23 października w Londynie w 10. rundzie znokautował Younga Josepha zostając mistrzem Europy tejże wagi.
Z biegiem czasu Carpentier przechodził do wyższych kategorii wagowych, również sięgając w nich po mistrzowskie tytuły: 29 lutego 1912 roku w Monte Carlo zdobył tytuł mistrza Europy w wadze średniej wygrywając z Jimem Sullivanem przez nokaut w 2. rundzie; 12 lutego 1913 roku w Paryżu został mistrzem Europy wagi półciężkiej, kiedy również w 2. rundzie znokautował „Bandsmana” Dicka Rice’a. Gorzej wiodło mu się w walkach z rywalami zza oceanu, przegrał przed czasem z Dixiem Kidem (poddanie po 5 rundach), Frankiem Klausem (dyskwalifikacja w 19. rundzie) i Billym Papkem (poddanie w 17. rundzie). Osiągnął wzrost 182 cm, więc waga półciężka była jego naturalną kategorią wagową, jednak pragnął walczyć też z bokserami wagi ciężkiej. Mistrzem Imperium Brytyjskiego tej kategorii był „Bombardier” Billy Wells, niemal dwumetrowy kolos, znakomity technicznie i dysponujący wielkim zasięgiem ramion. Anglicy uważali nawet, że jest on w stanie pokonać samego Jacka Johnsona, jednak nie udało się im zorganizować takiego pojedynku, natomiast nie było żadnego problemu ze zmontowaniem walki Wellsa z Carpentierem. Odbyła się 1 czerwca 1913 roku w Gandawie. Publiczność była zszokowana różnicą warunków fizycznych obu pięściarzy, przewaga Wellsa była miażdżąca, był o 16 cm wyższy i niemal o 30 kg cięższy. Pierwsza runda potwierdziła te obawy, Carpentier trzykrotnie był liczony, zmienił jednak styl boksowania, zaczął walczyć w zwarciu i zadawać serie ciosów na korpus, i w ciągu następnych dwóch rund całkowicie odmienił losy walki. W 4. rundzie Wells upadł i nie miał siły by się podnieść. 8 grudnia tego samego roku w Londynie zorganizowano rewanż, w którym Wells został znokautowany już w pierwszej rundzie.
Jako mistrz Europy wszechwag Carpentier wygrywał wiele walk, większość przez nokaut, uległ jedynie w pojedynku ze znacznie cięższym Amerykaninem Joe Jeanettem na punkty w 15 rundach.
Gdy wybuchła I wojna światowa Carpentier zgłosił się na ochotnika do armii. Ukończył szkołę pilotażu i został pilotem-zwiadowcą. Wielokrotnie wykazywał się wielkim poświęceniem i odwagą, był odznaczony Krzyżem Wojennym i Médaille militaire i jako osoba publiczna stawiany za wzór patrioty.
Po wojnie wrócił do boksu, wygrywał już wszystkie walki przez nokaut, w tym dwukrotnie w obronie tytułu, i kiedy stało się jasne, że w Europie nie ma dla niego godnych rywali, wyjechał do Ameryki. Tam 12 października 1920 roku zdobył tytuł mistrza świata wagi półciężkiej, nokautując w 4. rundzie Battlinga Levinsky'ego. Zaczęto przymierzać go do walki z dominującym wówczas na amerykańskich ringach Jackiem Dempseyem.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e0/Jack_Dempsey_v_Georges_Carpentier_cph.3b35134.jpg/320px-Jack_Dempsey_v_Georges_Carpentier_cph.3b35134.jpg)
Jack Dempsey nie miał wówczas równych w USA, dosłownie „zmiatał” z ringu wszystkich rywali. Starcie z mającym podobną renomę w Europie Carpentierem wywołało wielkie zainteresowanie, umiejętnie jeszcze podsycane przez organizatora walki Texa Rickarda. Wrócono do sloganu „Walka Stulecia”, którego kiedyś użyto przed walką Johnsona z Jeffriesem, przeciwstawiano bohatera wojennego Carpentiera Dempseyowi, który nie służył w wojsku. Carpentier zagrał nawet w kilku filmach, m.in. „The Wonder Man”. Dzięki tym zabiegom wpływy z walki przerosły najśmielsze oczekiwania, po raz pierwszy przekroczyły magiczną kwotę miliona dolarów, i to bardzo znacząco (dokładnie 1 789 238 dolarów).
Walka odbyła się 2 lipca 1921 roku w Jersey City w stanie New Jersey; zakontraktowano ją jako no decision na 12 rund. Dempsey był o 5 cm wyższy i o 10 kg cięższy od Carpentiera, w zakładach obstawiano go w stosunku 3:1. Na specjalnie w tym celu wzniesionym stadionie zebrało się ponad 80000 widzów. Carpentier, jakkolwiek wyraźnie ustępował rywalowi siłą, dysponował lepszą techniką, i kilkakrotnie mocno trafił Dempseya, studząc jego zapał. W trakcie drugiej rundy doznał jednak podwójnego złamania kości prawej dłoni i nie mógł już zadawać ciosów tą ręką. Dempsey szybko połapał się i przeszedł do natarcia, w trzeciej rundzie wyraźnie już dominował, a w czwartej znokautował Carpentiera. Mimo porażki Francuz zdobył powszechne uznanie. Carpentier i Dempsey pozostali przyjaciółmi do końca życia.
Po powrocie do Europy Carpentier obronił 11 maja 1922 roku w Londynie tytuł mistrza świata wagi półciężkiej, nokautując już w pierwszej rundzie Teda „Kida” Lewisa; niespodziewanie jednak stracił ten tytuł 24 września tegoż roku w Paryżu, przegrywając z ekscentrycznym Battlingiem Sikim. Ostatnim większym sukcesem było zdobycie tytułu mistrza Francji wagi ciężkiej w 1923 roku po zwycięstwie nad Marcelem Nillsem. Później walczył jeszcze do 1927 roku, m.in. z Gene’em Tunneyem (przegrał w 15. rundzie).
Po zakończeniu kariery sportowej występował w musicalach i filmach. W latach 1935–1966 prowadził elegancki bar w Paryżu. Zmarł 27 października 1976 roku.
W 1991 roku został wpisany do bokserskiej galerii sław (International Boxing Hall of Fame).
Bilans walk
- 88 zwycięstw (w tym 56 przed czasem)
- 6 remisów
- 14 porażek
- 1 „no decision”
- 6 pokazówek
Bibliografia
- Aleksander Reksza: Słynne pojedynki. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1980.
Media użyte na tej stronie
Pictograms of Olympic sports - Boxing. This is unofficial sample picture. Images of official Olympic pictograms for 1948 Summer Olympics and all Summer Olympics since 1964 can be found in corresponding Official Reports.
Jack Dempsey and Georges Carpentier in arena before fight at Boyle's Thirty Acres.
Georges Carpentier (1894 – 1975), French boxer