Georges Clemenceau

Georges Clemenceau
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia28 września 1841
Mouilleron-en-Pareds
Data i miejsce śmierci24 listopada 1929
Paryż
72. premier Republiki Francuskiej
Okres działalnościod 25 października 1906
do 24 lipca 1909
Przynależność politycznaPartia Radykalno-Socjalistyczna
PoprzednikFerdinand Sarrien
NastępcaAristide Briand
85. premier Republiki Francuskiej
Okres działalnościod 16 listopada 1917
do 20 stycznia 1920
PoprzednikPaul Painlevé
NastępcaAlexandre Millerand
podpis
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Order Krzyża Wolności za służbę cywilną (Estonia) Order Orła Białego Krzyż Walecznych (1920-1941, trzykrotnie)

Georges Benjamin Clemenceau (ur. 28 września 1841 w Mouilleron-en-Pareds, zm. 24 listopada 1929 w Paryżu) – francuski pisarz, lekarz i polityk.

Życiorys

Karierę polityczną rozpoczął w okresie Komuny Paryskiej. Następnie był deputowanym do parlamentu III Republiki z partii radykalnej. Zasłynął jako znakomity mówca z ciętym dowcipem. Dzięki temu zyskał opinię mistrza w obalaniu kolejnych rządów. Jego kariera załamała się po tzw. aferze panamskiej w 1889, gdy wyszły na jaw jego związki z Towarzystwem Budowy Kanału Panamskiego, które zbankrutowało, narażając na straty około pół miliona drobnych akcjonariuszy.

Powrócił do polityki w trakcie sprawy Dreyfusa, stając się jednym z czołowych zwolenników rewizji procesu, choć samego oskarżonego nie znał i zobaczył go po raz pierwszy dopiero podczas rozprawy apelacyjnej. Od 1902 senator, a następnie minister spraw wewnętrznych i premier Francji w latach 1906-1909. Zaprzysięgły wróg Niemiec. W 1907 doprowadził do trójporozumienia Rosji, Wielkiej Brytanii oraz Francji. W latach 1917-1920 ponownie był premierem (w momencie, gdy bunty w armii groziły porażką w I wojnie światowej) i doprowadził Francję do zwycięstwa. Razem z Davidem Lloydem George’em i Thomasem Woodrowem Wilsonem był współtwórcą traktatu wersalskiego po zakończeniu I wojny światowej. Zajmował pozytywne stanowisko wobec polskich postulatów. Był też zwolennikiem interwencji w bolszewickiej Rosji.

Po porażce w wyborach prezydenckich w 1920 roku wycofał się z polityki. Bezwzględność w realizowaniu planów politycznych i brutalność wobec przeciwników zyskały mu przydomek: „Tygrys”.

Był przyjacielem malarzy impresjonistów, m.in. Claude’a Moneta. Jego siostra Józefa (zm. 1923), była żoną Polaka z Galicji, Ferdynanda Bryndzy, paryskiego korespondenta wiedeńskiego dziennika „Neues Wiener Tagblatt”[1].

W 1921 został odznaczony Krzyżem Walecznych (trzykrotnie)[2], a w 1922 – Orderem Orła Białego[3].

Pamięć

Jego nazwisko nosił lotniskowiec „Clemenceau” (typu Clemenceau) – w służbie od 1961 do 1997.

Przypisy

  1. Kronika. Siostra p. Clemenceau. „Czas”. Nr 73, s. 2, 31 marca 1923. 
  2. „W zamian za otrzymane wstążeczki biało-amarantowe b. armii gen. Hallera”; Rozkaz Ministra Spraw Wojskowych L. 2034 z 1921 r. (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 41, s. 1617)
  3. Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, 2008, s. 297

Media użyte na tej stronie

Georges Clemenceau 1.jpg
Georges Clemenceau
Signature Georges Clemenceau.svg
Signature de l'homme d'État français Georges Clemenceau.
Legion Honneur GC ribbon.svg
Autor: Orem (wiki-pl: Orem, commons: Orem), Licencja: CC-BY-SA-3.0
baretka: Legia Honorowa (Krzyż Wielki)
Commons-logo.svg
The Wikimedia Commons logo, SVG version.
POL Krzyż Walecznych (1920) 3r BAR.svg
Baretka: Krzyż Walecznych (1920) nadany trzykrotnie.
EST Cross of Liberty Civilian Service.png
Autor: EricSerge, Licencja: CC BY-SA 3.0
Estonian Cross of Liberty for Civilian Service ribbon bar
Wikiquote-logo.svg
SVG version of the Wikiquote logo.