Gmach Admiralicji (Petersburg)

Wieża Admiralicji. Grafika nieznanego autora
Budynek Admiralicji
Admiralicja ok. 1810, litografia Bartha

Gmach Admiralicji (ros. Адмиралтейство) – zespół budynków admiralicji w Petersburgu, położony nad brzegiem rzeki Newy, przy Nabrzeżu Admiralicji. Stanowi jeden z najwybitniejszych zabytków stylu rosyjskiego Empire w architekturze Sankt Petersburga. Wznoszony pierwotnie jako stocznia, stał się jednym z najbardziej reprezentacyjnych budynków dawnej stolicy Rosji.

Budowę stoczni rozpoczęto 5 listopada 1704 za panowania cara Piotra I. Ze względu na funkcję militarną stoczni została ona w roku 1706 zaopatrzona w fortyfikacje – wały ziemne i pięć bastionów. 29 kwietnia 1706 odbyło się pierwsze wodowanie statku. W roku 1715 stocznia zatrudniała 10 tysięcy robotników. Ówczesny parterowy budynek był wzniesiony na planie podkowy otwartej w stronę rzeki Newy. W budynku mieściły się magazyny, warsztaty, kuźnie i pomieszczenia administracji.

W roku 1719 nad bramą stoczni umieszczono iglicę z modelem żaglowca, w pozłacanej kuli poniżej żaglowca ukryto złote monety z czasów założenia Sankt Petersburga.

W latach 1732-1738 wzniesiono istniejący obecnie budynek wieży nadbramnej z iglicą według projektu Iwana Kuźmicza Korobowa oraz otaczające budynki.

Od lat czterdziestych XVIII wieku okolica Admiralicji pozostawała nie zabudowana, służyła za pastwisko i miejsce jarmarków. Dopiero w końcu XVIII wieku, za panowania Katarzyny II zabudowano południową część terenu.

Na początku XIX wieku budynek Admiralicji z wieżą stanowiącą zamknięcie osi widokowych ulic: Gorochowej, Newskiego Prospektu i Prospektu Wozniesieńskiego wymagał modernizacji. W latach 1806-1823 architekt Andrejan Dmitriewicz Zacharow przebudował obiekt w monumentalnym, surowym stylu rosyjskiego empire. Usunięto fortyfikacje i urządzenia stoczni, pozostawiając tylko wieżę-bramę z iglicą. Pozłacaną iglicę zwieńczono na wysokości 72 metrów modelem żaglowca o wymiarach[1] - długość 192cm, wysokość 150cm, waga 65kg. W roku 1886 model żaglowca zastąpiono kopią, a oryginał przekazano do Muzeum Marynarki Wojennej. Sylwetka tego żaglowca jest jednym z nieformalnych symboli miasta.

Zacharow stworzył nowy, monumentalny budynek o długości 407 metrów, mający pomieścić władze Admiralicji. Pośrodku, na przecięciu osi trzech ulic, pozostawił wieżę z iglicą.

Monumentalność budynku Admiralicji podkreślają potężne rzeźby dłuta Stepana Stepanowicza Pimienowa, Wasyla Iwanowicza Demut-Malinowskiego oraz A. Anisimowa.

Po obu stronach łuku znalazły się rzeźby nimf niosących globusy, dłuta Fieodosija Fiodorowicza Szczedrina. Nad łukiem umieszczono alegoryczną płaskorzeźbę przedstawiającą[1] budowę floty w Rosji.

W 1941 w ramach kamuflowania obiektów publicznych przed oblężeniem Leningradu złota iglica Admiralicji została przemalowana przez grupę alpinistów amatorów na szaro[2].

Przypisy

  1. a b Natalia Popowa: Sankt-Petersburg. Petersburg: Wydawnictwo "P-2", 2007, s. 35. ISBN 978-5-93893-097-1.
  2. Anna Reid: Leningrad. Tragedia oblężonego miasta 1941-1944. Wydawnictwo Literackie, 2012. ISBN 978-83-08-04729-3.



Media użyte na tej stronie

Admiralty St Petersburg 01.jpg
Autor: Jennifer Boyer from Maryland, USA, Licencja: CC BY 2.0
The Admiralty was founded by Peter the Great in 1704 as a shipyard; the current building appeared in the early 1820s to handle naval administration. The building's layout corresponds to the Greek and Cyrillic first initial of Peter's name.
Sankt-Petěrburg 136.jpg
Autor: Dezidor, Licencja: CC BY 3.0
Sankt-Petěrburg
Гений Славы трубящий победу на арке Адмиралтейство.jpg
(c) Andrew Butko, CC BY-SA 3.0
Гений Славы трубящий победу на арке Адмиралтейства. Скульптор: Иван Иванович Теребенев
Admiralty(SaintPetersburg)MainTower.jpg
Гравюра с изображением Адмиралтейства второй постройки (архитектор Иван Коробов, 1730-е гг.). Центральная башня. Реконструкция
Sankt-Petěrburg 209.jpg
Autor: Dezidor, Licencja: CC BY 3.0
Caryatids by Feodosy Fedorovich Shchedrin, 1812-13 at Admiralty in Saint Petersburg.
SPB Admiralty 1890-1900.jpg
View on Admiralty from Saint Isaac's Cathedral in Saint Petersburg (Russia). 19th-century photochrome print (1890—1900)