Historia autobusów w Toruniu
autobus | |
![]() Jelcz 043, Solaris Urbino 12, 2019 rok | |
Państwo | |
---|---|
Lokalizacja | |
Operator | |
Liczba linii | dzienne: 41 |
Lata funkcjonowania | od 1924 |
Tabor | |
Liczba pojazdów | 151 (stan z 27 kwietnia 2021) |
Portal ![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/48/Zajezdnia_autobusowa_w_Toruniu3.jpg/220px-Zajezdnia_autobusowa_w_Toruniu3.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5f/MAN_Lion%27s_City_-_MZK_Toru%C5%84_nr_539.jpg/220px-MAN_Lion%27s_City_-_MZK_Toru%C5%84_nr_539.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/W%C4%99ze%C5%82_przesiadkowy_w_Toruniu55.jpg/220px-W%C4%99ze%C5%82_przesiadkowy_w_Toruniu55.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f8/P%C4%99tla_Uniwersytet_w_Toruniu.jpg/220px-P%C4%99tla_Uniwersytet_w_Toruniu.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/P%C4%99tla_autobusowa_%22Rubinkowo_II%22_w_Toruniu.jpg/220px-P%C4%99tla_autobusowa_%22Rubinkowo_II%22_w_Toruniu.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ed/Autobus_marki_Jelcz_w_Toruniu1%2C_2019.jpg/220px-Autobus_marki_Jelcz_w_Toruniu1%2C_2019.jpg)
Historia autobusów w Toruniu – dzieje toruńskiej komunikacji autobusowej od 1924 roku do czasów współczesnych.
Kalendarium
Lata 1924–1945
- 1924
- 16 listopada – uruchomiono pierwszą linię autobusową na trasie Zespół Staromiejski – dworzec Toruń Główny
- 1925
- uruchomiono linie autobusowe na Podgórz i Jakubskie Przedmieście
- 1925
- zawieszono komunikacje autobusową
Lata 1945–1989
- 1940
- wznowienie komunikacji autobusowej
- 1950
- 6 kwietnia – komunikacja miejska staje się przedsiębiorstwem samodzielnym: Miejskie Zakłady Komunikacyjne
- 1952
- zmiana nazwy MZK na MPK (Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne)
- 1955
- tabor MPK wzbogacił się o autobusy typu Star-52
- 1968
- 11 lutego – likwidacja etatów konduktorskich
- 1975
- liczba linii autobusowych wzrosła do ośmiu
- 1976
- przy ulicy Zjednoczenia (dzisiaj Legionów) wybudowano zajezdnię autobusową; stara zajezdnia przy ulicy Sienkiewicza została przeznaczona tylko dla taboru tramwajowego
- tabor MPK wzbogacił się o autobusy marki Autosan (9-35)
- 1977
- odnotowano ponad 50% udział przewozów autobusowych w całości przewozów
- 1978
- 1 stycznia – powstało Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej w Toruniu
- tabor MPK wzbogacił się o autobusy marki Jelcz-Berliet – typ PR 110
- 1979
- uruchomiono pierwszą nocną linie autobusową[1]
- 1981
- 1 stycznia – przemianowano WPKM na Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacji
- 1984
- przeprowadzono remont zajezdni autobusowej
Od 1989
- 1990
- 13 października – przekształcono MPK w MZK
- 1992
- tabor MZK wzbogacił się o 4 autobusy marki Jelcz 120M (nr tab. 392-395)
- 1993
- tabor MZK wzbogacił się o kolejne 5 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 396-399 i 402), wyróżniające się nieco innym wzorem malowania (szerszy czerwony pas, inny odcień czerwieni) od stosowanego dotychczas (z wyjątkiem 402 o malowaniu zbliżonym do 392-395), oraz o 2 autobusy marki Autosan H-6-20 (nr tab. 400-401); uruchomiono linię autobusową do osiedla Brzezina (36) obsługiwaną ww. Autosanami H-6-20
- 1994
- w celu przystosowania komunikacji autobusowej dla potrzeb osób niepełnosprawnych zakupiono 10 pojazdów Jelcz 120M ze specjalnymi windami przeznaczonymi do transportu pasażerów na wózkach inwalidzkich (nr tab. 403-412), z których dwa (403 i 409) dotarły do Torunia pomalowane w całości na biało (409 szybko otrzymał reklamę Radia Gra a 403 całkiem długo jeździł biały, po czym dostał reklamę Agencji Reklamowej Impuls); dodatkowym zakupem był ekologiczny Jelcz 120MM/1 (nr tab. 413), a pod koniec roku 3 autobusy marki Jelcz 120M (nr tab. 414-416)
- 1995
- tabor MZK wzbogacił się o 11 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 417-427) oraz – jako kontynuacja poprawy dostępności dla osób niepełnosprawnych – o 2 autobusy Jelcz M121M (nr tab. 428-429) z częściowo niską podłogą; uruchomiono linię autobusową do Lubicza (35)
- 1996
- skasowano autobus Jelcz PR110 o nr tab. 234, mający za sobą rekordowo długą służbę w MZK; tabor MZK wzbogacił się o 13 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 430-442)
- 1997
- tabor MZK wzbogacił się o 17 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 443-459)
- 1998
- tabor MZK wzbogacił się o 17 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 460-476)
- tabor MZK wzbogacił się o 8 autobusów marki Jelcz 120M (nr tab. 477-484), autobus marki Jelcz 120M/3 (nr tab. 485) i autobus marki Jelcz M081MB (nr tab. 486)
- 2000
- tabor MZK wzbogacił się o 8 autobusów marki Jelcz 120M/3 (nr tab. 487-493 i 497) i 3 autobusy marki Jelcz M081MB (nr tab. 494-496)
- 2001
- tabor MZK wzbogacił się o 8 autobusów marki Jelcz 120M/3 (nr tab. 498-505) i autobus marki Jelcz M081MB (nr tab. 506)
- 2002
- tabor MZK wzbogacił się o 4 autobusy marki Jelcz 120M/3 (nr tab. 507-510) i 2 autobusy marki Jelcz 120MM/2 (nr tab. 511-512)
- 2003
- tabor MZK wzbogacił się o autobus marki Jelcz M081MB (nr tab. 513), 2 autobusy marki Jelcz 120M/3 (nr tab. 514-515), autobus marki Jelcz 120MM/2 (nr tab. 516), 3 autobusy marki MAN Lion’s City NL 283 (nr tab. 517-519) oraz autobus marki Jelcz M120MM/3 (nr tab. 520); pierwsze autobusy otrzymały wyświetlacze diodowe (513-516 i 520), z których zamawiania później zrezygnowano (z wyjątkiem 570-576)
- 2004
- rozpoczęto montaż systemu monitoringu w autobusach MZK
- 2005
- rozpoczęto montaż audiowizualnych zestawów wyświetlających w autobusach MZK
- 2006
- tabor MZK wzbogacił się o autobus marki MAN Lion’s City NL 263
- 2007
- tabor MZK wzbogacił się o 11 autobusów marki MAN Lion’s City NL 273 z automatami do sprzedaży biletów jednorazowych
- 2008
- tabor MZK wzbogacił się o dwa niskopodłogowe autobusy MAN Lion’s City NG 313 (przegubowe)
- 2009
- 31 stycznia – uruchomiono linie autobusowe do gminy Lubicz (23, 24, 25, 35, 37)
- 2010
- tabor MZK wzbogacił się o szesnaście autobusów marki Solaris Urbino 12
- tabor MZK wzbogacił się o trzy autobusy marki Solaris Urbino 12 CNG
- tabor MZK wzbogacił się o jeden autobus marki Solaris Urbino 18
- 2011
- tabor MZK wzbogacił się o pięć autobusów marki Solaris Urbino 8,6
- przekształcenie MZK w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością
- 2012
- tabor MZK wzbogacił się o pięć autobusów marki Solaris Urbino 12[2]
- 2013
- 10 grudnia – uruchomiono linie autobusową nr 44, łączącą Glinki z Grębocinem
- tabor MZK wzbogacił się o kolejne pięć autobusów marki Solaris Urbino 12
- 2014
- 24 czerwca – otwarto platformę przesiadkową w alei Solidarności[5]
- tabor MZK wzbogacił się o następne sześć autobusów marki Solaris Urbino 12
- otwarto nową pętlę na Bielanach[3]
- 2015
- tabor MZK wzbogacił się o jeden autobus marki Solaris Urbino 12 Hybrid[4]
- tabor MZK wzbogacił się o dwa kolejne autobusy marki Solaris Urbino 12[5]
- 2016
- 1 marca – przedłużono linię autobusową nr 10 do osiedla Jar[6]
- 1 lipca – przedłużono linię autobusową nr 36 do Portu Drzewnego[7]
- 1 września – wprowadzono bilety czasowe 30 -, 60 – i 90 – minutowe uprawniające do przejazdu z przesiadkami na wszystkich liniach dziennych[8]
- 1 września – uruchomiono linie autobusowe do gmin: Zławieś Wielka (Przysiek, Rozgarty), oraz Obrowo (Silno, Dzikowo)[9] (36, 45, 46)
- 1 listopada – uruchomiono nocną linię autobusową nr 05[10]
- 24 listopada – uchwalono przez Radę Miasta Torunia przywilej dotyczący bezpłatnego korzystania w dniach 1 listopada i 31 grudnia (każdego roku) z komunikacji miejskiej[11]
- 22 grudnia – wprowadzono zmiany w funkcjonowaniu czterech linii nocnych dotyczące zarówno trasy przejazdu, jak i częstotliwości kursowania[12]
- 2017
- 2018
- 2 stycznia – rozpoczęto konsultacje społeczne dotyczące nowej organizacji linii autobusowych i tramwajowych w mieście[15]
- sierpień – tabor MZK wzbogacił się o osiem używanych autobusów marki Solaris[16]
- 1 września – uruchomiono linię autobusową nr 24 do strefy przemysłowej w sąsiedztwie ulicy Grudziądzkiej i Fortecznej[17]
- 1 listopada – wydłużono trasy przejazdu linii autobusowych nr 10 i 20 do ul. Strobanda[18]
- 2 listopada – tabor MZK wzbogacił się o jeden autobus marki Solaris Urbino 12 IV[19]
- 7 listopada – tabor MZK wzbogacił się o dwa autobusy marki Solaris Urbino 12 IV[20]
- 26 listopada – tabor MZK wzbogacił się o sześć autobusów marki Solaris Urbino 12 IV[21]
- 27 listopada – tabor MZK wzbogacił się o siedem autobusów marki MAN Lion’s City (hybrydowe)[22]
- 20 grudnia – tabor MZK wzbogacił się o siedem autobusów marki MAN Lion’s City (hybrydowe)[23]
- grudzień – tabor MZK wzbogacił się o dwanaście autobusów marki Solaris Urbino 12 IV[24]
- 2019
- 5 kwietnia – uruchomiono pierwszą nocną linie autobusową na trasie Toruń – Lubicz Górny[25]
- 27 czerwca – rozpisano przetarg na zakup sześciu zeroemisyjnych autobusów elektrycznych wraz z niezbędną infrastrukturą[26]
- 1 lipca – Wydłużono trasy linii nr 20 i 44 do nowo powstałej pętli przy osiedlu mieszkaniowym na Glinkach (ul. Poznańskiej 294)[27]
- 4 lipca – władze miasta podpisały umowę z formą GMV na zaprojektowanie i uruchomienie nowego Systemu Informacji Pasażerskiej[28]
- 1 września – wprowadzono zmiany w funkcjonowaniu czterech linii: nr 13, 15, 32 i 35[29]
- 31 października – Gmina Miasta Toruń poprzez Wydział Gospodarki Komunalnej przejęła kontrolę biletów w pojazdach komunikacji miejskiej[30][31]
- 16 listopada – zorganizowano obchody z okazji 95. rocznicy wyjazdu pierwszego autobusu miejskiego na ulice Torunia[32]
- 2020
- 2021
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Toruński Klub Miłośników Komunikacji Miejskiej, seba.rail.pl [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ Autobusy W Toruniu – NaszeMiasto.pl, torun.naszemiasto.pl [dostęp 2016-11-01] (pol.).
- ↑ Na Bielanach rośnie trawiaste torowisko – Nowości – Dziennik Toruński, Toruń, Kujawy i Pomorze – aktualności, informacje, artykuły, wydarzenia., nowosci.com.pl [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ Jakub Dybalski , Pierwszy autobus hybrydowy w Toruniu, www.transport-publiczny.pl [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ Wyborcza.pl, „torun.wyborcza.pl” [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ Linia numer 10 pojedzie na JAR, „Radio Gra Toruń” [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ PK), Autobusy w Toruniu. Chcą konsultacji w sprawie linii 36, „pomorska.pl” [dostęp 2016-11-01] .
- ↑ Od września nowe bilety MZK | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-09-01] .
- ↑ Nowe bilety | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-09-01] [zarchiwizowane z adresu 2017-07-05] .
- ↑ Nowa nocna linia autobusowa | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-10-31] .
- ↑ W Sylwestra i Wszystkich Świętych bez biletu | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-11-24] .
- ↑ Zmiany na liniach nocnych | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2016-12-22] .
- ↑ n, Nowe autobusy wreszcie w Toruniu. Jak wyglądają?, „nowosci.com.pl” [dostęp 2017-04-28] (pol.).
- ↑ Toruń kupuje 35 autobusów, w tym hybrydy [dostęp 2017-10-24] (pol.).
- ↑ Czego mieszkańcy oczekują od komunikacji miejskiej | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-01-02] (pol.).
- ↑ Toruń już ma warszawskie solarisy od Mobilisa [dostęp 2018-09-01] (pol.).
- ↑ 24 – nowa linia autobusowa w Toruniu | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-09-01] (pol.).
- ↑ Do pętli przy ul. Strobanda | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-11-01] (pol.).
- ↑ Jest nowy Solaris | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-11-02] (pol.).
- ↑ https://www.torun.pl/pl/kolejne-solarisy-w-toruniu.
- ↑ Hybrydy nowej generacji | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2018-11-27] [zarchiwizowane z adresu 2018-11-28] (pol.).
- ↑ Pierwsze hybrydowe MAN-y dotarły do Torunia [WIDEO] | Tylko Toruń – portal informacyjny, www.tylkotorun.pl [dostęp 2018-11-21] (pol.).
- ↑ Prawie komplet hybrydowych MAN-ów w Toruniu, infobus.pl [dostęp 2018-12-23] (pol.).
- ↑ Szymon Spandowski , W piątek do Torunia powinien dotrzeć ostatni z zamówionych autobusów MZK, nowosci.com.pl [dostęp 2018-12-30] (pol.).
- ↑ Wyborcza.pl, torun.wyborcza.pl [dostęp 2019-04-07] .
- ↑ https://www.torun.pl/pl/elektryczne-autobusy-dla-torunian.
- ↑ Wydłużenie trasy linii nr 20 i 44 | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2019-07-01] (pol.).
- ↑ Nowy System Informacji Pasażerskiej | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2019-07-05] (pol.).
- ↑ Zmiany tras i rozkładów jazdy autobusów | www.torun.pl, www.torun.pl [dostęp 2019-09-01] (pol.).
- ↑ Wyborcza.pl, torun.wyborcza.pl [dostęp 2019-11-17] .
- ↑ https://www.torun.pl/pl/miasto/transport-publiczny/komunikacja-miejska/kontrola-biletow.
- ↑ https://www.torun.pl/pl/ogorkiem-po-toruniu.
- ↑ Autobusy linii nr 10 i 20 pojadą inaczej | Tylko Toruń, tylkotorun.pl [dostęp 2020-02-17] (pol.).
- ↑ https://www.torun.pl/pl/zmiany-od-1-wrzesnia-2020-r.
- ↑ Nowe autobusy MZK w Toruniu. Tak się prezentują | Nowości Dziennik Toruński, com.pl [dostęp 2021-04-29] (pol.).
- ↑ https://www.torun.pl/pl/zmiany-w-komunikacji-od-1-maja.
- ↑ https://torun.wyborcza.pl/torun/7,48723,27786284,system-informacji-pasazerskiej-w-toruniu-gotowy-kosztowal-ponad.html.
Bibliografia
- Walczak-Więcławska A., 1986: 95 lat w służbie toruńczyków. Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Toruń
Linki zewnętrzne
Media użyte na tej stronie
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Węzeł przesiadkowy w Toruniu55
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Pętla Uniwersytet w Toruniu
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Pętla autobusowa "Rubinkowo II" w Toruniu
Autor: Sebastian Maćkiewicz, Licencja: CC BY-SA 2.5
MAN NL283 Lion's City (#539) z 2006 roku, należący do MZK Toruń, na sezonowej pętli Barbarka, Toruń.
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Autobus marki Jelcz w Toruniu, 2019
Autor: hNr, Licencja: CC BY-SA 4.0
Toruński tramwaj PESA Swing 122NbT, numer taborowy: 302
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Oznaczenia toruńskiej komunikacji88
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Zajezdnia autobusowa w Toruniu3
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Autobus marki Jelcz w Toruniu1, 2019
Autor: Hasznalt, Licencja: CC BY-SA 3.0
Przystanek MZK Toruń o nazwie Brązowa przy ulicy Karola Kniaziewicza w Toruniu.
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Bilet komunikacji miejskiej z 1977 roku w Toruniu
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Rozbudowa tzw. osiedla Jar w Toruniu
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Pętla autobusowa na Glinkach w Toruniu
Autor: Mateuszgdynia, Licencja: CC BY-SA 4.0
Przystanek autobusowy końcowy w Toruniu