Historia naturalna (encyklopedia)
![]() Strona tytułowa wydania Naturalis Historia z 1669 roku | |
Autor | |
---|---|
Typ utworu | |
Wydanie oryginalne | |
Miejsce wydania | |
Język | łaciński |
Data wydania | 77–79 r. |
Historia naturalna (łac. Naturalis historia) – dawna encyklopedia w języku łacińskim autorstwa Pliniusza Starszego, rzymskiego pisarza i dowódcy marynarki wojennej, zmarłego w 79 r. n.e.
Charakterystyka
Jedna z największych prac, które przetrwały od czasów Cesarstwa Rzymskiego do współczesności. Encyklopedia zdaje się pokrywać ogół wiedzy starożytnej, a więc tematyka dzieła nie jest ograniczona do zakresu współczesnego pojęcia historii naturalnej. Sam Pliniusz określił zakres jego pracy jako „naturalny świat lub życie”[1].
Praca jest podzielona na 37 ksiąg, uporządkowanych w dziesięciu tomach. Obejmują one tematykę astronomii, matematyki, geografii, etnografii, antropologii, fizjologii człowieka, zoologii, botaniki, rolnictwa, ogrodnictwa, farmakologii, górnictwa, mineralogii, rzeźby, malarstwa i kamieni szlachetnych. Historia naturalna stała się wzorem dla późniejszych encyklopedii i prac naukowych przez rozległy zakres tematyczny, odwoływanie się do oryginalnych autorów i źródeł oraz jej indeks. Praca dedykowana jest cesarzowi Tytusowi, synowi cesarza Wespazjana, który panował w trakcie tworzenia encyklopedii[2].
W księdze XXXVII Historii wspomniana jest wyprawa rzymskiego ekwity po bursztyn nad Bałtyk[3].
Przypisy
- ↑ Pliniusz Starszy: Historia naturalna. T. I. s. 13.
- ↑ Wespazjan. imperiumromanum.edu.pl, 2004. [dostęp 2016-12-25].
- ↑ Jerzy Kolendo. Ziemie u południowo-wschodnich wybrzeży Bałtyku w źródłach antycznych. „Pruthenia”. IV, s. 11–41, 2009. Olsztyn: Pruthenia. ISSN 1897–0915.
Linki zewnętrzne
- Jona Lendering: Pliny the Elder, Natural History (ang.). livius.org, 2000.
- Pliny the Elder (ang.). Encyclopædia Britannica, 1911. [dostęp 2016-12-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-07-07)].
- Historia Naturalis (łac.)
- The Natural History (ang.)
- K. Pliniusza Starszego Historyi naturalnej ksiąg XXXVII Księgarnia i Drukarnia J. Łukaszewicza, Poznań 1845.