ISO 3166-1

ISO 3166-1 – część standardu ISO 3166, zawiera 3 wersje kodów nazw państw oraz terytoriów. Po raz pierwszy był opublikowany w 1974 roku przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) jako ISO 3166. W piątej edycji ISO 3166 zostało rozszerzone do trzech części, z których pierwsza była kontynuacją poprzednich edycji. Określa on trzy różne zestawy kodów[1]:

Pierwsza edycja ISO 3166 została opublikowana w 1974 i zawierała jedynie kody literowe. Druga edycja, opublikowana w 1981, zawierała dodatkowo kody numeryczne. Edycje trzecia (1988) i czwarta (1993) utrzymywały ten podział. Od 1997, czyli od rozwinięcia standardu do trzech części, kody państw i terytoriów są publikowane jako ISO 3166-1[2].

Jako powszechnie stosowana norma międzynarodowa, ISO 3166-1 jest wdrażany w innych standardach i używany przez wiele organizacji międzynarodowych[3] w celu ułatwienia wymiany towarów i informacji[4]. Nie jest jednak jedynym standardem kodowania krajów. Istnieją również inne zestawy kodów państw używane przez różne organizacje międzynarodowe, które są całkowicie bądź częściowo niezgodne z ISO 3166-1[5], choć zdarzają się też takie, które ściśle odpowiadają kodom ISO 3166-1.

W przypadku zmiany nazwy państwa jest mu przydzielany nowy kod literowy. W przypadku zmian granic zmianie ulega kod numeryczny. Zdarza się również, że nowe państwo otrzymuje kod, który kiedyś był używany przez państwo już nieistniejące albo takie, które zmieniło swoją nazwę co z kolei spowodowało zmianę jego kodów ISO 3166-1. Przykładem jest kod CS przydzielony w latach 1974–1993 Czechosłowacji, zaś w latach 2003–2006 Serbii i Czarnogórze.

Kryteria przydzielania kodów

Aktualnie 249 państw i terytoriów ma przydzielone oficjalne kody ISO 3166-1. Zgodnie z zasadami Agencji zarządzającej ISO 3166 (ISO 3166/MA), jedynym sposobem przydzielenia państwu kodu standardu ISO 3166-1 jest rejestracja tego państwa lub terytorium w jednym z następujących miejsc[6]:

  • Biuletyn Nazwy państw ONZ,
  • Kody państw i regionów do użytku statystycznego (Country and Region Codes for Statistical Use według nomenklatury ISO i Countries or areas, codes and abbreviations według nomenklatury ONZ[7]) Departamentu Statystyki ONZ.

Aby zostać wymienionym w biuletynie Nazwy państw, państwo musi spełniać co najmniej jeden z następujących warunków:

  • musi być członkiem ONZ,
  • musi być członkiem jednej z jej wyspecjalizowanych agencji,
  • stroną w Statucie Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości.

Lista nazw w Country and Region Codes for Statistical Use Departamentu Statystyki ONZ bazuje na biuletynie Nazwy państw i innych źródłach ONZ.

Jeżeli państwo lub terytorium zostanie wymienione w jednym z tych dwóch źródeł, zostanie automatycznie dodane do standardu ISO 3166-1.

ISO 3166/MA może rezerwować kody dla innych elementów, które na podstawie powyższych kryteriów nie kwalifikują się do włączenia do standardu. Przykładem jest Unia Europejska, która pomimo tego, że nie jest państwem i nie jest formalnie objęta ISO 3166-1, z przyczyn praktycznych Agencja zarządzająca ISO 3166 zarezerwowała dwuliterowy kod EU w celu identyfikacji Unii Europejskiej w ramach kodów ISO 3166-1[8].

Nazwy i kody

Nazwy państw i terytoriów wymienione w standardzie ISO 3166-1 pochodzą z dwóch wymienionych powyżej źródeł ONZ. Niektóre nazwy państw, używane przez ONZ, a zatem przez ISO, są przedmiotem sporu:

  • Republika Macedonii z powodu konfliktu grecko-macedońskiego jest wymieniona jako „Macedonia, była Republika Jugosłowiańska” (tymczasowe odniesienie stosowane przez ONZ).
  • Terytorium wyspy Tajwan jest wymienione jako „Tajwan, prowincja Chin” ze względu na status polityczny w ramach ONZ. ONZ nie uznaje wyspy Tajwan jako Republiki Chińskiej, natomiast uznaje ją za część Chińskiej Republiki Ludowej[8]. W 2007 r. Republika Chińska wniosła pozew przed cywilnym sądem szwajcarskim przeciwko Międzynarodowej Organizacji Normalizacyjnej (ISO), twierdząc, że stosowanie przez ISO nazwy używanej przez ONZ zamiast nazwy „Republika Chińska (Tajwan)” narusza prawa Tajwanu do określania własnej nazwy[9]. 9 września 2010 r. Federalny Sąd Najwyższy Szwajcarii, stosunkiem głosów trzy do dwóch oddalił pozew jako sprawę polityczną, nie podlegającą szwajcarskiej jurysdykcji cywilnej[10][11].

Kody są wybierane w sposób „odzwierciedlający istotny, unikatowy składnik nazwy kraju, w celu umożliwienia wizualnego skojarzenia nazwy i kodu danego państwa”[8]. Z tego powodu elementy pospolite nazw państw, takie jak „Republika”, „Królestwo”, „Unia”, „Federacja” czy „demokratyczny/a” nie są zazwyczaj wykorzystywane do określania elementów kodu. W konsekwencji, na przykład Wielkiej Brytanii jest oficjalnie przypisany kod alfa-2: GB, a nie UK, w oparciu o oficjalną nazwę „Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej” (choć kod UK na wniosek Wielkiej Brytanii jest zarezerwowany). Niektóre kody zostały wybrane w oparciu o rodzime nazwy krajów. Na przykład Niemcom jest przypisany kod alfa-2: DE, w oparciu o niemiecką nazwę „Deutschland”.

Informacje zawarte w standardzie ISO 3166-1

Standard ISO 3166-1 jest opublikowany w dwóch wersjach językowych: angielskiej i francuskiej. Od drugiej edycji ISO 3166-1 (2006) dla każdego państwa i terytorium podane są następujące informacje:

  1. NAZWA PAŃSTWA/TERYTORIUM (skrócona, zapisana kapitalikami)
  2. Nazwa państwa/terytorium (skrócona, zapisana małymi literami)
  3. Pełna nazwa państwa/terytorium
  4. kod alfa-2
  5. kod alfa-3
  6. kod numeryczny
  7. uwagi
  8. niepodległość (tzn. oznaczenie czy dany podmiot traktowany jest jako państwo suwerenne)
  9. informacje dodatkowe: Język urzędowy kod(y) alfa-2
  10. informacje dodatkowe: Język urzędowy kod(y) alfa-3
  11. informacje dodatkowe: lokalna nazwa państwa/terytorium (nazwa w języku urzędowym danego państwa/terytorium)

Kody

Oficjalnie przydzielone kody

Poniżej zamieszczona jest kompletna lista państw i terytoriów, które mają przypisane kody ISO 3166-1. Lista została posortowana według skróconych nazw polskich.

polska nazwa skróconaangielska nazwa skróconakod alfa-2kod alfa-3kod numerycznykody ISO 3166-2
 AfganistanAfghanistanAFAFG004ISO 3166-2:AF
 AlbaniaAlbaniaALALB008ISO 3166-2:AL
 AlgieriaAlgeriaDZDZA012ISO 3166-2:DZ
 AndoraAndorraADAND020ISO 3166-2:AD
 AngolaAngolaAOAGO024ISO 3166-2:AO
 AnguillaAnguillaAIAIA660ISO 3166-2:AI
 AntarktykaAntarcticaAQATA010ISO 3166-2:AQ
 Antigua i BarbudaAntigua and BarbudaAGATG028ISO 3166-2:AG
 Arabia SaudyjskaSaudi ArabiaSASAU682ISO 3166-2:SA
 ArgentynaArgentinaARARG032ISO 3166-2:AR
 ArmeniaArmeniaAMARM051ISO 3166-2:AM
 ArubaArubaAWABW533ISO 3166-2:AW
 AustraliaAustraliaAUAUS036ISO 3166-2:AU
 AustriaAustriaATAUT040ISO 3166-2:AT
 AzerbejdżanAzerbaijanAZAZE031ISO 3166-2:AZ
 BahamyBahamasBSBHS044ISO 3166-2:BS
 BahrajnBahrainBHBHR048ISO 3166-2:BH
 BangladeszBangladeshBDBGD050ISO 3166-2:BD
 BarbadosBarbadosBBBRB052ISO 3166-2:BB
 BelgiaBelgiumBEBEL056ISO 3166-2:BE
 BelizeBelizeBZBLZ084ISO 3166-2:BZ
 BeninBeninBJBEN204ISO 3166-2:BJ
 BermudyBermudaBMBMU060ISO 3166-2:BM
 BhutanBhutanBTBTN064ISO 3166-2:BT
 BiałoruśBelarusBYBLR112ISO 3166-2:BY
 BoliwiaBolivia, Plurinational State ofBOBOL068ISO 3166-2:BO
 Bonaire, Sint Eustatius i SabaBonaire, Sint Eustatius and SabaBQBES535ISO 3166-2:BQ
 Bośnia i HercegowinaBosnia and HerzegovinaBABIH070ISO 3166-2:BA
 BotswanaBotswanaBWBWA072ISO 3166-2:BW
 BrazyliaBrazilBRBRA076ISO 3166-2:BR
 BruneiBrunei DarussalamBNBRN096ISO 3166-2:BN
 Brytyjskie Terytorium Oceanu IndyjskiegoBritish Indian Ocean TerritoryIOIOT086ISO 3166-2:IO
 Brytyjskie Wyspy DziewiczeVirgin Islands, BritishVGVGB092ISO 3166-2:VG
 BułgariaBulgariaBGBGR100ISO 3166-2:BG
 Burkina FasoBurkina FasoBFBFA854ISO 3166-2:BF
 BurundiBurundiBIBDI108ISO 3166-2:BI
 ChileChileCLCHL152ISO 3166-2:CL
 ChinyChinaCNCHN156ISO 3166-2:CN
 ChorwacjaCroatiaHRHRV191ISO 3166-2:HR
 CuraçaoCuraçaoCWCUW531ISO 3166-2:CW
 CyprCyprusCYCYP196ISO 3166-2:CY
 CzadChadTDTCD148ISO 3166-2:TD
 CzarnogóraMontenegroMEMNE499ISO 3166-2:ME
 CzechyCzechiaCZCZE203ISO 3166-2:CZ
 Dalekie Wyspy Mniejsze Stanów ZjednoczonychUnited States Minor Outlying IslandsUMUMI581ISO 3166-2:UM
 DaniaDenmarkDKDNK208ISO 3166-2:DK
 Demokratyczna Republika KongaCongo, the Democratic Republic of theCDCOD180ISO 3166-2:CD
 DominikaDominicaDMDMA212ISO 3166-2:DM
 DominikanaDominican RepublicDODOM214ISO 3166-2:DO
 DżibutiDjiboutiDJDJI262ISO 3166-2:DJ
 EgiptEgyptEGEGY818ISO 3166-2:EG
 EkwadorEcuadorECECU218ISO 3166-2:EC
 ErytreaEritreaERERI232ISO 3166-2:ER
 EstoniaEstoniaEEEST233ISO 3166-2:EE
 EswatiniEswatiniSZSWZ748ISO 3166-2:SZ
 EtiopiaEthiopiaETETH231ISO 3166-2:ET
 FalklandyFalkland Islands (Malvinas)FKFLK238ISO 3166-2:FK
 FidżiFijiFJFJI242ISO 3166-2:FJ
 FilipinyPhilippinesPHPHL608ISO 3166-2:PH
 FinlandiaFinlandFIFIN246ISO 3166-2:FI
 FrancjaFranceFRFRA250ISO 3166-2:FR
 Francuskie Terytoria Południowe i AntarktyczneFrench Southern TerritoriesTFATF260ISO 3166-2:TF
 GabonGabonGAGAB266ISO 3166-2:GA
 GambiaGambiaGMGMB270ISO 3166-2:GM
 Georgia Południowa i Sandwich PołudniowySouth Georgia and the South Sandwich IslandsGSSGS239ISO 3166-2:GS
 GhanaGhanaGHGHA288ISO 3166-2:GH
 GibraltarGibraltarGIGIB292ISO 3166-2:GI
 GrecjaGreeceGRGRC300ISO 3166-2:GR
 GrenadaGrenadaGDGRD308ISO 3166-2:GD
 GrenlandiaGreenlandGLGRL304ISO 3166-2:GL
 GruzjaGeorgiaGEGEO268ISO 3166-2:GE
 GuamGuamGUGUM316ISO 3166-2:GU
 GuernseyGuernseyGGGGY831ISO 3166-2:GG
 Gujana FrancuskaFrench GuianaGFGUF254ISO 3166-2:GF
 GujanaGuyanaGYGUY328ISO 3166-2:GY
 GwadelupaGuadeloupeGPGLP312ISO 3166-2:GP
 GwatemalaGuatemalaGTGTM320ISO 3166-2:GT
 Gwinea BissauGuinea-BissauGWGNB624ISO 3166-2:GW
 Gwinea RównikowaEquatorial GuineaGQGNQ226ISO 3166-2:GQ
 GwineaGuineaGNGIN324ISO 3166-2:GN
 HaitiHaitiHTHTI332ISO 3166-2:HT
 HiszpaniaSpainESESP724ISO 3166-2:ES
 HolandiaNetherlandsNLNLD528ISO 3166-2:NL
 HondurasHondurasHNHND340ISO 3166-2:HN
 HongkongHong KongHKHKG344ISO 3166-2:HK
 IndieIndiaININD356ISO 3166-2:IN
 IndonezjaIndonesiaIDIDN360ISO 3166-2:ID
 IrakIraqIQIRQ368ISO 3166-2:IQ
 IranIran, Islamic Republic ofIRIRN364ISO 3166-2:IR
 IrlandiaIrelandIEIRL372ISO 3166-2:IE
 IslandiaIcelandISISL352ISO 3166-2:IS
 IzraelIsraelILISR376ISO 3166-2:IL
 JamajkaJamaicaJMJAM388ISO 3166-2:JM
 JaponiaJapanJPJPN392ISO 3166-2:JP
 JemenYemenYEYEM887ISO 3166-2:YE
 JerseyJerseyJEJEY832ISO 3166-2:JE
 JordaniaJordanJOJOR400ISO 3166-2:JO
 KajmanyCayman IslandsKYCYM136ISO 3166-2:KY
 KambodżaCambodiaKHKHM116ISO 3166-2:KH
 KamerunCameroonCMCMR120ISO 3166-2:CM
 KanadaCanadaCACAN124ISO 3166-2:CA
 KatarQatarQAQAT634ISO 3166-2:QA
 KazachstanKazakhstanKZKAZ398ISO 3166-2:KZ
 KeniaKenyaKEKEN404ISO 3166-2:KE
 KirgistanKyrgyzstanKGKGZ417ISO 3166-2:KG
 KiribatiKiribatiKIKIR296ISO 3166-2:KI
 KolumbiaColombiaCOCOL170ISO 3166-2:CO
 KomoryComorosKMCOM174ISO 3166-2:KM
 KongoCongoCGCOG178ISO 3166-2:CG
 Korea PołudniowaKorea, Republic ofKRKOR410ISO 3166-2:KR
 Korea PółnocnaKorea, Democratic People’s Republic ofKPPRK408ISO 3166-2:KP
 KostarykaCosta RicaCRCRI188ISO 3166-2:CR
 KubaCubaCUCUB192ISO 3166-2:CU
 KuwejtKuwaitKWKWT414ISO 3166-2:KW
 LaosLao People’s Democratic RepublicLALAO418ISO 3166-2:LA
 LesothoLesothoLSLSO426ISO 3166-2:LS
 LibanLebanonLBLBN422ISO 3166-2:LB
 LiberiaLiberiaLRLBR430ISO 3166-2:LR
 LibiaLibyan Arab JamahiriyaLYLBY434ISO 3166-2:LY
 LiechtensteinLiechtensteinLILIE438ISO 3166-2:LI
 LitwaLithuaniaLTLTU440ISO 3166-2:LT
 LuksemburgLuxembourgLULUX442ISO 3166-2:LU
 ŁotwaLatviaLVLVA428ISO 3166-2:LV
 Macedonia PółnocnaNorth MacedoniaMKMKD807ISO 3166-2:MK
 MadagaskarMadagascarMGMDG450ISO 3166-2:MG
 MajottaMayotteYTMYT175ISO 3166-2:YT
 MakauMacaoMOMAC446ISO 3166-2:MO
 MalawiMalawiMWMWI454ISO 3166-2:MW
 MalediwyMaldivesMVMDV462ISO 3166-2:MV
 MalezjaMalaysiaMYMYS458ISO 3166-2:MY
 MaliMaliMLMLI466ISO 3166-2:ML
 MaltaMaltaMTMLT470ISO 3166-2:MT
 Mariany PółnocneNorthern Mariana IslandsMPMNP580ISO 3166-2:MP
 MarokoMoroccoMAMAR504ISO 3166-2:MA
 MartynikaMartiniqueMQMTQ474ISO 3166-2:MQ
 MauretaniaMauritaniaMRMRT478ISO 3166-2:MR
 MauritiusMauritiusMUMUS480ISO 3166-2:MU
 MeksykMexicoMXMEX484ISO 3166-2:MX
 MikronezjaMicronesia, Federated States ofFMFSM583ISO 3166-2:FM
 MjanmaMyanmarMMMMR104ISO 3166-2:MM
 MołdawiaMoldova, Republic ofMDMDA498ISO 3166-2:MD
 MonakoMonacoMCMCO492ISO 3166-2:MC
 MongoliaMongoliaMNMNG496ISO 3166-2:MN
 MontserratMontserratMSMSR500ISO 3166-2:MS
 MozambikMozambiqueMZMOZ508ISO 3166-2:MZ
 NamibiaNamibiaNANAM516ISO 3166-2:NA
 NauruNauruNRNRU520ISO 3166-2:NR
 NepalNepalNPNPL524ISO 3166-2:NP
 NiemcyGermanyDEDEU276ISO 3166-2:DE
 NigerNigerNENER562ISO 3166-2:NE
 NigeriaNigeriaNGNGA566ISO 3166-2:NG
 NikaraguaNicaraguaNINIC558ISO 3166-2:NI
 NiueNiueNUNIU570ISO 3166-2:NU
 NorfolkNorfolk IslandNFNFK574ISO 3166-2:NF
 NorwegiaNorwayNONOR578ISO 3166-2:NO
 Nowa KaledoniaNew CaledoniaNCNCL540ISO 3166-2:NC
 Nowa ZelandiaNew ZealandNZNZL554ISO 3166-2:NZ
 OmanOmanOMOMN512ISO 3166-2:OM
 PakistanPakistanPKPAK586ISO 3166-2:PK
 PalauPalauPWPLW585ISO 3166-2:PW
 PalestynaPalestinian Territory, OccupiedPSPSE275ISO 3166-2:PS
 PanamaPanamaPAPAN591ISO 3166-2:PA
 Papua-Nowa GwineaPapua New GuineaPGPNG598ISO 3166-2:PG
 ParagwajParaguayPYPRY600ISO 3166-2:PY
 PeruPeruPEPER604ISO 3166-2:PE
 PitcairnPitcairnPNPCN612ISO 3166-2:PN
 Polinezja FrancuskaFrench PolynesiaPFPYF258ISO 3166-2:PF
 PolskaPolandPLPOL616ISO 3166-2:PL
 PortorykoPuerto RicoPRPRI630ISO 3166-2:PR
 PortugaliaPortugalPTPRT620ISO 3166-2:PT
 Południowa AfrykaSouth AfricaZAZAF710ISO 3166-2:ZA
 Republika ŚrodkowoafrykańskaCentral African RepublicCFCAF140ISO 3166-2:CF
 Republika Zielonego PrzylądkaCape VerdeCVCPV132ISO 3166-2:CV
 ReunionRéunionREREU638ISO 3166-2:RE
 RosjaRussian FederationRURUS643ISO 3166-2:RU
 RumuniaRomaniaROROU642ISO 3166-2:RO
 RwandaRwandaRWRWA646ISO 3166-2:RW
 Sahara ZachodniaWestern SaharaEHESH732ISO 3166-2:EH
 Saint Kitts i NevisSaint Kitts and NevisKNKNA659ISO 3166-2:KN
 Saint LuciaSaint LuciaLCLCA662ISO 3166-2:LC
 Saint Vincent i GrenadynySaint Vincent and the GrenadinesVCVCT670ISO 3166-2:VC
 Saint-BarthélemySaint BarthélemyBLBLM652ISO 3166-2:BL
 Saint-MartinSaint Martin (French part)MFMAF663ISO 3166-2:MF
 Saint-Pierre i MiquelonSaint Pierre and MiquelonPMSPM666ISO 3166-2:PM
 SalwadorEl SalvadorSVSLV222ISO 3166-2:SV
 Samoa AmerykańskieAmerican SamoaASASM016ISO 3166-2:AS
 SamoaSamoaWSWSM882ISO 3166-2:WS
 San MarinoSan MarinoSMSMR674ISO 3166-2:SM
 SenegalSenegalSNSEN686ISO 3166-2:SN
 SerbiaSerbiaRSSRB688ISO 3166-2:RS
 SeszeleSeychellesSCSYC690ISO 3166-2:SC
 Sierra LeoneSierra LeoneSLSLE694ISO 3166-2:SL
 SingapurSingaporeSGSGP702ISO 3166-2:SG
 Sint MaartenSint Maarten (Dutch part)SXSXM534ISO 3166-2:SX
 SłowacjaSlovakiaSKSVK703ISO 3166-2:SK
 SłoweniaSloveniaSISVN705ISO 3166-2:SI
 SomaliaSomaliaSOSOM706ISO 3166-2:SO
 Sri LankaSri LankaLKLKA144ISO 3166-2:LK
 Stany ZjednoczoneUnited StatesUSUSA840ISO 3166-2:US
 SudanSudanSDSDN729ISO 3166-2:SD
 Sudan PołudniowySouth SudanSSSSD728ISO 3166-2:SS
 SurinamSurinameSRSUR740ISO 3166-2:SR
 Svalbard i Jan MayenSvalbard and Jan MayenSJSJM744ISO 3166-2:SJ
 SyriaSyrian Arab RepublicSYSYR760ISO 3166-2:SY
 SzwajcariaSwitzerlandCHCHE756ISO 3166-2:CH
 SzwecjaSwedenSESWE752ISO 3166-2:SE
 TadżykistanTajikistanTJTJK762ISO 3166-2:TJ
 TajlandiaThailandTHTHA764ISO 3166-2:TH
 TajwanTaiwan, Province of ChinaTWTWN158ISO 3166-2:TW
 TanzaniaTanzania, United Republic ofTZTZA834ISO 3166-2:TZ
 Timor WschodniTimor-LesteTLTLS626ISO 3166-2:TL
 TogoTogoTGTGO768ISO 3166-2:TG
 TokelauTokelauTKTKL772ISO 3166-2:TK
 TongaTongaTOTON776ISO 3166-2:TO
 Trynidad i TobagoTrinidad and TobagoTTTTO780ISO 3166-2:TT
 TunezjaTunisiaTNTUN788ISO 3166-2:TN
 TurcjaTurkeyTRTUR792ISO 3166-2:TR
 TurkmenistanTurkmenistanTMTKM795ISO 3166-2:TM
 Turks i CaicosTurks and Caicos IslandsTCTCA796ISO 3166-2:TC
 TuvaluTuvaluTVTUV798ISO 3166-2:TV
 UgandaUgandaUGUGA800ISO 3166-2:UG
 UkrainaUkraineUAUKR804ISO 3166-2:UA
 UrugwajUruguayUYURY858ISO 3166-2:UY
 UzbekistanUzbekistanUZUZB860ISO 3166-2:UZ
 VanuatuVanuatuVUVUT548ISO 3166-2:VU
 Wallis i FutunaWallis and FutunaWFWLF876ISO 3166-2:WF
 WatykanHoly See (Vatican City State)VAVAT336ISO 3166-2:VA
 WenezuelaVenezuela, Bolivarian Republic ofVEVEN862ISO 3166-2:VE
 WęgryHungaryHUHUN348ISO 3166-2:HU
 Wielka BrytaniaUnited KingdomGBGBR826ISO 3166-2:GB
 WietnamViet NamVNVNM704ISO 3166-2:VN
 WłochyItalyITITA380ISO 3166-2:IT
 Wybrzeże Kości SłoniowejCôte d’IvoireCICIV384ISO 3166-2:CI
 Wyspa BouvetaBouvet IslandBVBVT074ISO 3166-2:BV
 Wyspa Bożego NarodzeniaChristmas IslandCXCXR162ISO 3166-2:CX
 Wyspa ManIsle of ManIMIMN833ISO 3166-2:IM
 Wyspa Świętej Heleny, Wyspa Wniebowstąpienia i Tristan da CunhaSaint Helena, Ascension and Tristan da CunhaSHSHN654ISO 3166-2:SH
 Wyspy AlandzkieÅland IslandsAXALA248ISO 3166-2:AX
 Wyspy CookaCook IslandsCKCOK184ISO 3166-2:CK
 Wyspy Dziewicze Stanów ZjednoczonychVirgin Islands, U.S.VIVIR850ISO 3166-2:VI
 Wyspy Heard i McDonaldaHeard Island and McDonald IslandsHMHMD334ISO 3166-2:HM
 Wyspy KokosoweCocos (Keeling) IslandsCCCCK166ISO 3166-2:CC
 Wyspy MarshallaMarshall IslandsMHMHL584ISO 3166-2:MH
 Wyspy OwczeFaroe IslandsFOFRO234ISO 3166-2:FO
 Wyspy SalomonaSolomon IslandsSBSLB090ISO 3166-2:SB
 Wyspy Świętego Tomasza i KsiążęcaSao Tome and PrincipeSTSTP678ISO 3166-2:ST
 ZambiaZambiaZMZMB894ISO 3166-2:ZM
 ZimbabweZimbabweZWZWE716ISO 3166-2:ZW
 Zjednoczone Emiraty ArabskieUnited Arab EmiratesAEARE784ISO 3166-2:AE

Zarezerwowane kody

Poza oficjalnie przypisanymi kodami lista kodów może być poszerzona zarówno o kody zarezerwowane i przypisane przez użytkownika[12].

Zastrzeżonymi kodami są kody, które stały się nieaktualne, lub są wymagane w konkretnych zastosowaniach, ale nie kwalifikują się do włączenia w ISO 3166-1. Aby uniknąć przejściowych problemów w stosowaniu kodów oraz na potrzeby użytkowników, którzy potrzebują dodatkowych elementów kodu dla poprawnego funkcjonowania, Agencja zarządzająca ISO 3166, w uzasadnionych przypadkach zastrzega na czas określony bądź nieograniczony te kody, które zobowiązuje się nie używać do innych celów. Kody są zazwyczaj zarezerwowane dla byłych krajów, terytoriów zamorskich, organizacji międzynarodowych oraz specjalnego statusu obywatelstwa. Zastrzeżone kody alfa-2 i alfa-3 można podzielić na następujące cztery kategorie:

Kody przypisane przez użytkowników są kodami, do dyspozycji użytkowników, którzy potrzebują dodać kolejne nazwy krajów, terytoriów lub innych jednostek geograficznych dla ich stosowania w wewnętrznych systemach bazujących na ISO 3166-1. Agencja zarządzająca ISO 3166 nigdy nie będzie używać tych kodów przy aktualizacji standardu. Następujące kody mogą być przypisane przez użytkownika:

  • alfa-2: AA, QM do QZ, XA do XZ i ZZ
  • alfa-3: AAA do AAZ, QMA do QZZ, XAA do XZZ i ZZA do ZZZ
  • numeryczny: 900 do 999

Zmiany

Agencja zarządzająca ISO 3166 aktualizuje ISO 3166-1, wtedy, gdy jest to konieczne. Zmiany są publikowane w informatorach, w których są podane informacje uaktualniające. Co pewien czas wydawana jest kolejna edycja standardu, która łączy wszystkie zmiany z informatorów w całość[13]. Zazwyczaj państwu jest przypisywany nowy kod ISO 3166-1 po zmianie nazwy lub zmianie granic terytorialnych. Mówiąc ogólnie, nowe kod literowe są przypisywane po zmianie znacznej części nazwy kraju, zaś nowe kody numeryczne po zmianie granic państwowych. Poprzednie, wycofane kody są publikowane w ISO 3166-3.

Edycja/InformatorData wydaniaZawartość
ISO 3166:19741974Pierwsza edycja ISO 3166
ISO 3166:19811981Druga edycja ISO 3166
ISO 3166:19881988Trzecia edycja ISO 3166
ISO 3166:19931993Czwarta edycja ISO 3166
ISO 3166-1:19971997-09-25Pierwsza edycja ISO 3166-1 (ISO 3166 zostało podzielone na trzy części)
Informator V-11998-02-05Zmiana oficjalnej nazwy (Samoa Zachodnie ⇒ Samoa)
Informator V-21999-10-01Dodanie nowego terytorium (Palestyńskie terytoria okupowane)
Informator V-32002-02-01Zmiana kodu alfa-3 (Rumunia)
Informator V-42002-05-20Zmiana oficjalnych nazw (Afganistan, Azerbejdżan, Bahrajn, Bośnia i Hercegowina, Fidżi, Hongkong, Kazachstan, Kiribati, Makau, Niue, Somalia, Wenezuela)
Informator V-52002-05-20Zmiana nazwy i kodów literowych (Timor Wschodni)
Informator V-62002-11-15Zmiana oficjalnej nazwy (Timor Wschodni)
Informator V-72003-01-14Zmiana oficjalnej nazwy (Komory)
Informator V-82003-07-23Zmiana nazwy i kodów literowych (JugosławiaSerbia i Czarnogóra)
Informator V-92004-02-13Dodanie nowego terytorium (Wyspy Alandzkie)
Informator V-102004-04-26Zmiany oficjalnych nazw (Afganistan, Wyspy Alandzkie)
Informator V-112006-03-29Dodanie nowych terytoriów (Jersey, Guernsey i Wyspa Man); Zmiany informacji (Wielka Brytania)
Informator V-122006-09-26Podział państwa na dwa (Serbia i CzarnogóraSerbia, Czarnogóra)
ISO 3166-1:20062006-11-20Druga edycja ISO 3166-1
ISO 3166-1:2006/
Cor 1:2007
2007-07-15Pierwsze techniczne sprostowanie do ISO 3166-1:2006
Informator VI-12007-09-21Dodanie nowych terytoriów (Saint-Barthélemy i Saint-Martin) oraz uaktualnienie Francji i innych terytoriów francuskich (Francja, Polinezja Francuska, Francuskie Terytoria Południowe, Gwadelupa i Reunion)
Informator VI-22008-03-31Zmiana nazwy (Mołdawia, Czarnogóra) oraz drobne korekty (Madagaskar, Palestyńskie terytoria okupowane, Saint-Barthélemy)
Informator VI-32008-09-09Zmiana nazwy (Nepal) oraz drobne korekty (Grenlandia, Guernsey, Mołdawia, Nigeria)
Informator VI-42009-01-07Zmiana nazwy (Mołdawia) oraz drobne korekty (Republika Środkowoafrykańska, Komory)
Informator VI-52009-03-03Zmiana nazwy (Wenezuela) oraz drobne korekty (Kiribati, Tuvalu)
Informator VI-62009-05-08Zmiana nazwy (Boliwia)
Informator VI-72010-02-22Zmiana nazwy (Wyspa Świętej Heleny, Wyspa Wniebowstąpienia i Tristan da Cunha)
Informator VI-82010-12-15Podział terytorium (Antyle HolenderskieCuraçao, Sint Maarten oraz „Bonaire, Sint Eustatius i Saba”) oraz drobne korekty (Holandia, Bośnia i Hercegowina, Chorwacja)
Informator VI-92011-06-12Zmiana nazwy (Fidżi, Birma) oraz drobne korekty („Bonaire, Sint Eustatius i Saba”, Wyspy Alandzkie, Bułgaria, Holandia, Niue)
Informator VI-102011-08-09Dodanie nowego państwa (Sudan Południowy)
Informator VI-112011-11-08Zmiana nazwy (Libia)
Informator VI-122012-02-15Zmiana nazwy (Węgry) oraz drobne korekty (Bangladesz, Bonaire, Sint Eustatius i Saba, Republika Środkowoafrykańska, Gwinea Równikowa, Erytrea, Niemcy)
Informator VI-132012-08-02Zmiana nazwy (Erytrea) oraz drobne korekty (Niemcy, Sri Lanka)
Informator VI-142013-02-06Zmiana nazwy (Palestyna) oraz drobne korekty (Bułgaria, Wyspa Bouveta, Jersey, Saint-Martin, Seszele, Sint Maarten, Wietnam)
Informator VI-152013-05-10Zmiana nazwy (Papua-Nowa Gwinea)
Informator VI-162013-07-11Zmiana nazwy (Somalia)
ISO 3166-1:20132013-11-19Trzecia edycja ISO 3166-1

Zobacz też

Przypisy

  1. International Organization for Standardization (ISO): ISO 3166 – FAQs – General questions (ang.).
  2. ISO: Development of ISO 3166 (ang.). [dostęp 2011-01-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-10-05)].
  3. ISO: Implementation of ISO 3166-1 (ang.). [dostęp 2011-01-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-05-15)].
  4. ISO: You and ISO 3166 (ang.). [dostęp 2011-01-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-05-15)].
  5. ISO: ISO 3166-1 and ccTLDs (ang.).
  6. Countries or areas, codes and abbreviations.
  7. a b c ISO: ISO 3166 – FAQs – Specific (ang.).
  8. Taipei Representative Office in the UK: Taiwan sues ISO over incorrect reference (ang.).
  9. René Felber. Umweg über Zivilrichter unzulässig: Taiwans Kampf um seinen Namen. „Neue Zürcher Zeitung”. s. 14 (niem.). 
  10. Federal Supreme Court of Switzerland: Urteil vom 9. September 2010 (5A_329/2009) - decision 5A_329/2009 (niem.). [dostęp 2011-01-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-07-07)].
  11. ISO: Customizing ISO 3166-1 (ang.). [dostęp 2011-01-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-10-06)].
  12. ISO: Updates on ISO 3166 (ang.).

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Flag of Afghanistan.svg
Flaga Afganistanu
Flag of Albania.svg
Flag of Albania
Flag of Aruba.svg
The flag of Aruba
Flag of Chile.svg
Łatwo można dodać ramkę naokoło tej grafiki
Flag of Croatia.svg
Łatwo można dodać ramkę naokoło tej grafiki
Flag of Curaçao.svg
The flag of Curaçao is a blue field with a horizontal yellow stripe slightly below the midline and two white, five-pointed stars in the canton. The geometry and colors are according to the description at Flags of the World.
Flag of the Democratic Republic of the Congo.svg
The national flag of the Democratic Republic of the Congo. Created according to the 2006 constitution : Son emblème est le drapeau bleu ciel, orné d’une étoile jaune dans le coin supérieur gauche et traversé en biais d’une bande rouge finement encadrée de jaune. (Its symbol is a sky blue flag, decorated with a yellow star in the upper left corner and crossed in the diagonal by a red strip with thin yellow borders) It seems to be identical, except for a lighter field hue, to the 1966–1971 flag.
Flag of the Dominican Republic.svg
The flag of the Dominican Republic has a centered white cross that extends to the edges. This emblem is similar to the flag design and shows a bible, a cross of gold and 6 Dominican flags. There are branches of olive and palm around the shield and above on the ribbon is the motto "Dios,Patria!, Libertad" ("God, Country, Freedom") and to amiable freedom. The blue is said to stand for liberty, red for the fire and blood of the independence struggle and the white cross symbolized that God has not forgotten his people. "Republica Dominicana". The Dominican flag was designed by Juan Pablo Duarte, father of the national Independence of Dominican Republic. The first dominican flag was sewn by a young lady named Concepción Bona, who lived across the street of El Baluarte, monument where the patriots gathered to fight for the independence, the night of February 27th, 1844. Concepción Bona was helped by her first cousin María de Jesús Pina.
Flag of Ecuador.svg
Made by author of Xramp, first uploaded by Denelson83 as Flag of Ecuador.svg, modifications by Husunqu.
Flag of Fiji.svg
Autor: unknown, Licencja: CC0
Flag of Finland.svg
Flaga Finlandii
Flag of Haiti.svg
The national and official state flag of Haiti; arms obtained from http://www.webchantier.com/. The civil flag can be found at here.
Flag of India.svg
The Flag of India. The colours are saffron, white and green. The navy blue wheel in the center of the flag has a diameter approximately the width of the white band and is called Ashoka's Dharma Chakra, with 24 spokes (after Ashoka, the Great). Each spoke depicts one hour of the day, portraying the prevalence of righteousness all 24 hours of it.
Flag of Israel.svg
Flag of Israel. Shows a Magen David (“Shield of David”) between two stripes. The Shield of David is a traditional Jewish symbol. The stripes symbolize a Jewish prayer shawl (tallit).
Flag of Jamaica.svg
Flag of Jamaica. “The sunshine, the land is green, and the people are strong and bold” is the symbolism of the colours of the flag. GOLD represents the natural wealth and beauty of sunlight; GREEN represents hope and agricultural resources; BLACK represents the strength and creativity of the people. The original symbolism, however, was "Hardships there are, but the land is green, and the sun shineth", where BLACK represented the hardships being faced.
Flag of Laos.svg
Flag of Laos
Flag of Liechtenstein.svg
Flag of Liechtenstein
Flag of Maldives.svg
Flag of Maldives. The colours used are Pantone 186 C for red and Pantone 348 C for green.
Flag of Malaysia.svg
Flag of Malaysia – Jalur Gemilang (Stripes of Glory)
Flag of New Zealand.svg
Flag of New Zealand. Specification: http://www.mch.govt.nz/nzflag/description.html , quoting New Zealand Gazette, 27 June 1902.
Flag of Portugal.svg
Flag of Portugal, created by Columbano Bordalo Pinheiro (1857-1929), officially adopted by Portuguese government in June 30th 1911 (in use since about November 1910). Color shades matching the RGB values officially reccomended here. (PMS values should be used for direct ink or textile; CMYK for 4-color offset printing on paper; this is an image for screen display, RGB should be used.)
Flag of the Central African Republic.svg
The proportions of this flag are 3:2; however, there is no official definition for the correct proportions and also 5:3 is widely used.
Flag of Senegal.svg
Flag of Senegal
Flag of Syria.svg
Łatwo można dodać ramkę naokoło tej grafiki
Flag of Thailand.svg
The national flag of Kingdom of Thailand since September 2017; there are total of 3 colours:
  • Red represents the blood spilt to protect Thailand’s independence and often more simply described as representing the nation.
  • White represents the religion of Buddhism, the predominant religion of the nation
  • Blue represents the monarchy of the nation, which is recognised as the centre of Thai hearts.
Flag of Côte d'Ivoire.svg
Flag of the Ivory Coast, written by Jon Harald Søby, modified by Zscout370. The colors match to what is reported at http://fotw.vexillum.com/flags/ci.html.
Flag of the Antarctic Treaty.svg
Autor: , Licencja: CC BY-SA 3.0
Flag of the Antarctic Treaty
Flag of the Vatican City.svg
Autor: NieznanyUnknown author, Licencja: CC0
Flag of the Vatican City.
Flag of Namibia.svg
Flag of Namibia
Flag of the Turks and Caicos Islands.svg
Flag of the Turks and Caicos Islands
Flag of Ethiopia.svg
Flag of Ethiopia
Flag of the Cocos (Keeling) Islands.svg
Flago de la Kokosinsuloj, uzo ne oficiala
Flag of Tuvalu.svg
Autor: Nightstallion (original)
Zscout370 (most recent), Licencja: CC0
Flag of Tuvalu.

FIAV 111111.svg
Flag of Anguilla.svg
Flag of Anguilla (adopted on 30 May 1990) - RGB colours, 1:2 dimensions and construction details based partly on the templates: Flag of Anguilla – A Brief History
Flag of the Pitcairn Islands.svg
The flag of the Pitcairn Islands, arms courtesy an e-mail from the author of xrmap and the Blue Ensign from Image:Government Ensign of the United Kingdom.svg
Flag of Mauritania.svg
Flag of Mauritania, adopted in 2017. The National Assembly added red stripes to the top and bottom edges to represent “the blood shed by the martyrs of independence”.
Flag of Gibraltar.svg
Flag of Gibraltar
Flag of Guam.svg
The flag of Guam, courtesy an e-mail from the author of xrmap. Modifications by Denelson83.
Flag of Tonga.svg
Autor: unknown, Licencja: CC0
Flag of Rwanda.svg
Flag of Rwanda. The flag ratio is 2:3 with the stripes being 2:1:1. Colors are the following officially: Pantone 299 C 2X (blue), RAL 6029 (green), RAL 1023 (yellow) and RAL 1003 (golden yellow). (As of 03/08/2010, the only color used is the Pantone 299 C, which is from here. The rest of the colors are RAL shades from here.)
Flag of Norfolk Island.svg
Autor: unknown, Licencja: CC0