Iwan Bagramian
(c) Mil.ru, CC BY 4.0 | |
Pełne imię i nazwisko | Iwan Christoforowicz Bagramian |
---|---|
Data i miejsce urodzenia | 20 listopada?/ 2 grudnia 1897 |
Data i miejsce śmierci | 21 września 1982 |
Przebieg służby | |
Lata służby | 1915–1917 (Armia Imperium Rosyjskiego), |
Siły zbrojne | |
Stanowiska | szef sztabu Frontu Południowo-Zachodniego, |
Główne wojny i bitwy | |
![]() | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Iwan Christoforowicz Bagramian (Howannes Chaczaturowicz) (orm. Հովհաննես Խաչատուրի Բաղրամյան, ros. Иван Христофорович Баграмян, ur. 20 listopada?/ 2 grudnia 1897 we wsi Czardachły k. Jelizawietpola, zm. 21 września 1982 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, marszałek Związku Radzieckiego, komendant Akademii Sztabu Generalnego RKKA, członek Komitetu Centralnego KPZR, deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9. i 10. kadencji (1946–1982), dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego (1944, 1977).
Życiorys
Dzieciństwo i młodość
Urodził się 2 grudnia 1897 we wsi Czardachły, w pobliżu Jelizawietpola (ob. rejon Rejon Şəmkir na terenie Azerbejdżanu), w biednej ormiańskiej rodzinie. Ojciec pracował na kolei, a matka – pochodząca z rodziny wiejskiego kowala – całkowicie poświęciła się wychowaniu dzieci. Ukończył ormiańską cerkiewną szkołę podstawową w Elizawetpolu, następnie w latach 1912–1915 technikum. Po kilku miesiącach pracy na kolei wstąpił ochotniczo do Armii Imperium Rosyjskiego. Służbę rozpoczął w zapasowym batalionie piechoty, następnie kontynuował w 2 przygranicznym pułku piechoty i do 1917 służył na Kaukazie. W 1917 ukończył szkołę chorążych. Po rewolucji lutowej i powstaniu w 1918 Demokratycznej Republiki Armenii, uczestniczył w walkach przeciw wojskom tureckim. Służył w 3 pułku piechoty i 1 pułku kawalerii Pierwszej Ormiańskiej Republiki pod dowództwem gen. Mowsesa Silikjana, gdzie dowodził kolejno kompanią i szwadronem.
Dwudziestolecie międzywojenne
W 1920 wstąpił do Armii Czerwonej, w której szeregach walczył pełniąc funkcję dowódcy dywizjonu i pułku kawalerii. Po ukończeniu w 1934 Akademii Wojskowej im. Michaiła Frunzego mianowany szefem sztabu 5 Dywizji Kawalerii. W 1936 podjął studia w Wojskowej Akademii Sztabu Generalnego.
II wojna światowa
Od września 1940 szef sztabu 12 Armii, od listopada 1940 zastępca szefa sztabu Kijowskiego Specjalnego Okręgu Wojskowego. Po rozpoczęciu wojny z Niemcami w 1941 zastępca, a następnie szef sztabu Frontu Południowo-Zachodniego. W 1941 wstąpił do WKP(b). W 1943 otrzymał nominację na dowódcę 11 Gwardyjskiej Armii. W latach 1944–1945 dowódca 1 Frontu Nadbałtyckiego, a od kwietnia 1945 dowódca 3 Frontu Białoruskiego.
Okres powojenny
Po wojnie wyznaczony na dowódcę Nadbałtyckiego Okręgu Wojskowego kierował walką z partyzanckimi ugrupowaniami niepodległościowymi na Litwie i Łotwie. W 1954 otrzymał stanowisko głównego inspektora szkolenia Armii Czerwonej, a w 1956 został komendantem Akademii Sztabu Generalnego. W 1958 wyznaczony na stanowisko wiceministra obrony – szefa tyłów Sił Zbrojnych ZSRR. W 1961 wszedł w skład Komitetu Centralnego KPZR. Niezależnie od piastowanych stanowisk wojskowych i rządowych w latach 1948–1958 był deputowanym do Rady Najwyższej ZSRR.
Autor książki Miasto nad Dnieprem (1965, wydanie polskie 1966), „Taki był początek wojny” (wydanie polskie 1972), „Tak wykuwaliśmy zwycięstwo” (wydanie polskie 1980).
Awanse
- pułkownik – 29 listopada 1935
- generał major – Uchwała Rady Komisarzy Ludowych nr 1959 z 12 sierpnia 1941;
- generał porucznik – Uchwała Rady Komisarzy Ludowych nr 2294 z 27 grudnia 1941;
- generał pułkownik – Uchwała Rady Komisarzy Ludowych nr 915 z 27 sierpnia 1943;
- generał armii – Uchwała Rady Komisarzy Ludowych nr 1285 z 17 listopada 1943;
- marszałek Związku Radzieckiego – 11 marca 1955.
Odznaczenia
- Medal „Złota Gwiazda” Bohatera Związku Radzieckiego – dwukrotnie (29 lipca 1944, 1 grudnia 1977)
- Order Lenina – siedmiokrotnie (1944, 1945, 1947, 1957, 1967, 1972, 1977)
- Order Rewolucji Październikowej (1968)
- Order Czerwonego Sztandaru – trzykrotnie (1941, 1944, 1951)
- Order Suworowa I klasy – dwukrotnie (1943, 1945)
- Order Kutuzowa I klasy (1943
- Order „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III stopnia (1975)
- Medal „Za obronę Kijowa”
- Medal „Za zdobycie Królewca”
- Medal 100-lecia urodzin Lenina
- Medal „Partyzantowi Wojny Ojczyźnianej”
- Medal „Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945”
- Medal jubileuszowy „Dwudziestolecia zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945”
- Medal jubileuszowy „Trzydziestolecia zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941–1945”
- Medal „Weteran Sił Zbrojnych ZSRR”
- Medal jubileuszowy „XX lat Robotniczo-Chłopskiej Armii Czerwonej”
- Medal jubileuszowy „30 lat Armii Radzieckiej i Floty”
- Medal jubileuszowy „40 lat Sił Zbrojnych ZSRR”
- Medal jubileuszowy „50 lat Sił Zbrojnych ZSRR”
- Medal jubileuszowy „60 lat Sił Zbrojnych ZSRR”
- Medal 1500-lecia Kijowa
- Order Suche Batora (Mongolia)
- Order Karla Marksa (NRD)
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski – dwukrotnie (Polska)
- I inne
Bibliografia
- Bolesław Potyrała , Hieronim Szczegóła , Czerwoni marszałkowie. Elita Armii Radzieckiej 1935-1991, Zielona Góra: Wyd. WSP im. Tadeusza Kotarbińskiego, 1997, ISBN 83-86832-23-1, OCLC 835148265 .
- Bolesław Potyrała , Władysław Szlufik , Who is who? Trzygwiazdkowi generałowie i admirałowie radzieckich sił zbrojnych z lat 1940-1991, Częstochowa: WSP, 2001, ISBN 83-7098-662-5, OCLC 831020923 .
- Mała Encyklopedia Wojskowa, t. I, Wyd. MON, Warszawa 1971
- Encyklopedia II wojny światowej, Wyd. MON, Warszawa 1975
- (ros.) W. Jegorszyn – Feldmarszałkowie i marszałkowie, Moskwa 2000
- (ros.) K. Zalesskij – Imperium Stalina. Biograficzny słownik encyklopedyczny, Moskwa 2000
- (ros.) Radziecka Encyklopedia Wojskowa, t. I, Moskwa
- (ros.) Wielka Encyklopedia Radziecka, t. 2, s. 513, Moskwa 1969-1978
- (ros.) Wojskowy słownik encyklopedyczny, Moskwa 1986
- Иван Христофорович Баграмян – Герои страны (ros.)
- Иван Христофорович Баграмян – Проект ХРОНОС (ros.)
- Wyżsi dowódcy Związku Radzieckiego. b2386828.msk.ru. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-06-04)]. (ros.).
- ISNI: 0000 0001 1492 2776
- VIAF: 59369759
- LCCN: n84192228
- GND: 118651919
- LIBRIS: dbqsw0vx243qntx
- BnF: 15046257n
- SUDOC: 196823412
- SBN: DDSV257062
- NLA: 35885114
- NKC: js20020805552
- NTA: 07215070X
- CiNii: DA01842545
- PLWABN: 9810629979705606
- NUKAT: n95019957
- J9U: 987007301044005171
- LNB: 000287750
- LIH: LNB:ZgA;=BY
- WorldCat: lccn-n84192228
Media użyte na tej stronie
Central element of the Russian imperial coat of arms.
A red star. 1922-1943. Used as a symbol of communism in some occasions. The symbol can also represent socialism. Also seen on Soviet aircraft.
Medal “Gold Star” of a “Hero of the Soviet Union”
Ribbon bar for the Soviet decoration Order of Lenin. Drawn by Zscout370.
Ribbon bar of the Order of the Red Banner. The Soviet Union (USSR).
Ribbon bar for the Order of Kutuzov 1st Class (public domain by User:Zscout370)
Order of Suvorov ribbon, class one
Ribbon bar of the Medal "To a Partisan of the Patriotic War" 1st class. 2nd variant (after 19 jun 1943). The Soviet Union (USSR).
Baretka: Order Suche Batora – Mongolia.
Ivan Bagramyan in 1916 at the raw age of 18 or 19.
Ribbon bar for the Soviet Award "30 Years of Victory"
Source: Drawn by User:Zscout370Ribbon bar of the Medal "For the Victory over Germany in the Great Patriotic War 1941–1945". The Soviet Union (USSR).
Orden Por Servicio a la Patria (3ra Clase).
Ribbon bar for Soviet medal "50th Anniversary of the Soviet Armed Forces"
Source: Drawn by User:Zscout370Ribbon bar for the Soviet medal "20 Years of Victory"
ПК с ОМ МАРШАЛ БАГРАМЯН 2 СГ ДЕНЬ ПОБЕДЫ И МУЗЕЙ ЗАПОВЕДНИК СТАЛИНГРАДСКОЙ БИТВЫ ВОЛГОГРАД
Ribbon bar of the Jubilee Medal "XX Years of the Workers' and Peasants' Red Army"
Ribbon bard for the Medal "In Commemoration of the 1500th Anniversary of Kiev" in the correct png format.
Ribbon bar of the Jubilee Medal "40 Years of the Armed Forces of the USSR".
Shoulder board of “Marshal of the Soviet Union” (OF10) – from 1943 to 1955. This type of rank insignias has been used in the Red Army from 1943 to 1946, and in the Soviet Army from 1946 to 1955. In 1955 the layout of shoulder boards has been changed.
Soviet Military Veteran Ribbon.
Ribbon bar of the Jubilee Medal "30 Years of the Armed Forces of the USSR".
Orders, decorations and medals of the German Democratic Republic until 1990, here "Order-Karl-Marks", order on bar.
Signed in 1965