James Peebles
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Zawód, zajęcie | fizyk |
Philip James Edwin Peebles (Jim Peebles) (ur. 25 kwietnia 1935 w Winnipeg[1]) – kanadyjski astronom i kosmolog, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za 2019 rok.
Życiorys
Studiował na University of Manitoba, gdzie uzyskał stopień BSc. W 1958 roku przeniósł się na Uniwersytet Princeton, gdzie w 1962 roku uzyskał stopień doktora. Z tą uczelnią związał całą swoją karierę naukową.
Zajmował się głównie kosmologią teoretyczną, rozwijając modele Wielkiego Wybuchu. W latach 60. XX wieku, wspólnie z Robertem Dicke, założyli istnienie mikrofalowego promieniowania tła (postulowanego wcześniej przez George’a Gamowa) i planowali potwierdzić jego istnienie. Wyprzedziła ich grupa z Bell Labs (Arno Penzias i Robert Woodrow Wilson). Peebles badał charakterystyczne cechy tego promieniowania, starając się wykorzystać je jako założenia dla modeli wszechświata. Badał występowanie helu i innych lekkich pierwiastków we wszechświecie, wykazując na tej podstawie zgodność teorii Wielkiego Wybuchu z obserwacjami. Przedstawiał dowody na występowanie znacznych ilości ciemnej materii w halo galaktycznym.
8 października 2019 został nagrodzony Nagrodą Nobla w dziedzinie fizyki za jego teoretyczne odkrycia w fizycznej kosmologii. Otrzymał połowę nagrody, drugą połową podzielili się Michel Mayor i Didier Queloz[2].
Życie prywatne
Peebles jest agnostykiem[3].
Wyróżnienia i nagrody
- 1981: Medal Eddingtona
- 1982: Dannie Heineman Prize for Astrophysics
- 1989: Petrie Prize Lecture
- 1993: Henry Norris Russell Lectureship
- 1995: Bruce Medal
- 1998: Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego
- 2004: Nagroda Shawa
- 2005: Nagroda Crafoorda
- 2013: Medal Diraca ICTP[4]
- 2019: Nagroda Nobla w dziedzinie fizyki
Planetoida (18242) Peebles została nazwana jego nazwiskiem.
Przypisy
- ↑ Peebles James, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2021-10-14] .
- ↑ Press Release: The Nobel Prize in Physics 2019 (ang.). Nobel Foundation, 2019-10-08. [dostęp 2019-10-08].
- ↑ Jim Peebles - Session II, www.aip.org, 1 kwietnia 2015 [dostęp 2020-03-25] (ang.).
- ↑ Strona internetowa odznaczonych medalem Diraca ICTP
Bibliografia
- Strona Bruce Medal. phys-astro.sonoma.edu. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-12-30)].
- ISNI: 0000 0001 1686 2383
- VIAF: 92359068
- LCCN: n80046463
- GND: 140955194
- NDL: 032043502
- SELIBR: 83037
- BnF: 12311634c
- SUDOC: 070263426
- NKC: mzk2005282580
- NTA: 068329792
- BIBSYS: 90691818
- CiNii: DA0290407X
- Open Library: OL772220A
- PLWABN: 9810609134705606
- NUKAT: n96019971
- J9U: 987007422522405171
- LNB: 000184309
- NSK: 000555670
- CONOR: 264881507
- LIH: LNB:Cxyp;=Cu
- WorldCat: lccn-n80046463
Media użyte na tej stronie
Alfred Nobel from public domain photo, in circle. (Photo taken 1896 or earlier).
This is the actual Gold Medal of the Royal Astronomical Society that was awarded to Asaph Hall in 1879.