Klub Wioślarski „Wisła” Warszawa

KW Wisła Warszawa
Ilustracja
Przystań klubu około 1930
Pełna nazwa

Klub Wioślarski „Wisła” w Warszawie

Data założenia

8 listopada 1919

Państwo

 Polska

Siedziba

Warszawa

Adres

Wioślarska 4[1]

Sekcje
Ilustracja
Klubowe barwy wioseł[2]
Odznaka Koła Wioślarzy Warszawskich

Klub Wioślarski „Wisła” (nazwa do roku 1927: Koło Wioślarzy Warszawskich) – klub wioślarski, a następnie wielosekcyjny, założony w Warszawie w 1919 roku[3]. Rozwiązany w 1975 roku.

Historia

Okres dwudziestolecia międzywojennego

Formalną datą powstania Koła Wioślarzy Warszawskich był dzień 8 listopada 1919 roku[4], gdy grupa założycieli uchwaliła klubowy statut. Nieformalne początki tej organizacji sięgają jednak okresu przed I wojną światową. Wioślarze bez przynależności klubowej (tzw. Zulusi), działający na wiślanej przystani „Pala”, bezskutecznie próbowali wówczas zarejestrować swoją organizację. Ostatecznie KWW zarejestrowane zostało w 1920 roku[5].

Swoją pływającą przystań Koło Wioślarzy Warszawskich wybudowało i otwarło już 25 lipca 1920 roku. W związku z nadciągającym w kierunku Warszawy natarciem bolszewickim, działalność sportowa została zawieszona. Spośród 200 członków koła, młodzi wstąpili do polskiej armii, starsi zaś pełnili straż nad Wisłą – wraz z członkami WTW Warszawa. Dopiero na jesień 1920, po odparciu Armii Czerwonej, wznowiono działalność KWW[6][5]. W 1921 klub otrzymał od miasta Warszawy działkę przy ul. Wioślarskiej 4, gdzie osadził na lądzie swoją przystań. Szybki przyrost członków oraz duży nacisk na sport wyczynowy skutkowały sukcesami na arenie krajowej i udziałem czterech wioślarzy Koła Wioślarzy Warszawskich w igrzyskach olimpijskich w 1924 roku. Pomimo przejściowych kryzysów finansowych, klub w kolejnych latach rozbudowywał bazę materialną (m.in. wybudował zimowy basen wioślarski, kupił nowoczesne łodzie wyczynowe oraz nabył lokal zimowy przy ul. Marszałkowskiej 56)[5][6].

W 1927 członkowie postanowili zmienić nazwę na Klub Wioślarski „Wisła”, co oficjalnie nastąpiło 6 marca 1927 roku[3]. Liczba członków klubu w tym okresie oscylowała wokół 500. Oprócz sportu wyczynowego, znaczna część członków zajmowała się turystyką wioślarską – często wielodniową. W 1924 członkowie klubu odbyli wycieczkę Wisłą, od jej źródeł na Baraniej Górze do Bałtyku (płynąc od Oświęcimia łodzią wioślarską)[5].

Wpływ na działalność klubu miał kryzys gospodarczy początku lat 30. i rosnące bezrobocie. Pomimo spadku dochodów, uszczuplenia składu osobowego oraz powodzi, która zalała przystań w roku 1934, KW „Wisła” działalność kontynuował. Kryzys skutkował jednak znaczącym pogorszeniem wyników sportowych w drugiej połowie lat 30. Działania wojenne wstrzymały działalność klubu. W roku 1940 przystań została zarekwirowana przez Niemców[5].

Działalności powojenna

W wyniku działań wojennych i powstania warszawskiego wszystkie przystanie wioślarskie Warszawy zostały doszczętnie zniszczone. Klub Wioślarzy „Wisła” został reaktywowany krótko po wojnie – już 26 maja 1945 roku. Do 1949 roku prowadził działalność pod starą nazwą, po raz pierwszy w zawodach na Wiśle startując w 1948.

W 1949 roku komunistyczne władze nakazały klubowi wstąpić do Związkowego Klubu Sportowego „Ogniwo”, gdzie stanowił do 1956 sekcję wioślarską. W 1957 roku – na fali odwilży gomułkowskiej – klub odzyskał względną samodzielność. Reaktywowano, a następnie zarejestrowano Klub Wioślarski „Wisła". Działalność była prowadzona do roku 1975, w którym klub uległ rozwiązaniu – w związku z utratą przystani wynikającą z budowy Mostu Łazienkowskiego[7][4].

Galeria zdjęć

Wyniki sportowe sekcji wioślarskiej

Wyniki przed II wojną światową

Największym sukcesami klubu było:

  • Uczestnictwo klubowej czwórki (A. Brzozowski, E. Kowalec, J. Szawara i H. Fronczak) w Igrzyskach Olimpijskich w 1924 w Paryżu. Czwórka, startując ze sternikiem AZS Warszawa, W. Nadratowskim, odpadła w przedbiegu.
  • Zakwalifikowanie się klubowej ósemki (ze sternikiem Szretterem) do tych samych igrzysk olimpijskich. Ze względów finansowych, osada ta na igrzyska nie pojechała[3].
  • Wygrana klubu w klasyfikacji klubowej PZTW za 1925 rok [8] i drugie miejsce w tej klasyfikacji w 1932[9].
  • Zdobycie przez dwójkę podwójną w składzie J. Bondorowski, J. Ślesicki w 1933 tytułu Mistrzów Polski i start tej osady w Mistrzostwach Europy. Mistrzostwo Polski przed II wojną światową było znaczącym osiągnięciem w wioślarstwie – w czasie mistrzostw PZTW tylko w niektórych rozgrywanych konkurencjach przyznawano tytuły Mistrzów Polski, a konkurencji było zdecydowanie mniej niż obecnie[6].

W rywalizacji sportowej PZTW klub uczestniczył od roku 1921[6]. W dwudziestoleciu międzywojennym, w poszczególnych latach uzyskał następujące wyniki w klasyfikacji klubowej (dane według tabel punktacyjnych PZTW za poszczególne lata - podane zostało miejsce i ilość klubów, które zdobyły w regatach punkty i oficjalnie je sklasyfikowano):

  • w 1925 – Gold medal with cup.svg 1 miejsce na 12 klubów,
  • w 1926 – 4 miejsce na 14 klubów[8],
  • w 1927 – 8 miejsce na 15 klubów[8],
  • w 1928 – 5 miejsce na 13 klubów[10],
  • w 1929 – 8 miejsce na 19 klubów[11],
  • w 1930 – 4 miejsce na 22 kluby[12],
  • w 1931 – 9 miejsce na 27 klubów[13],
  • w 1932 – Silver medal with cup.svg 2 miejsce na 27 klubów,
  • w 1933 – 5 miejsce na 42 kluby[14],
  • w 1934 – 5 miejsce na 41 klubów[15],
  • w 1935 – 12 miejsce na 46 klubów[16],
  • w 1936 – 11 miejsce na 42 kluby[17],
  • w 1937 – 22 miejsce na 41 klubów[18],
  • w 1938 – 22 miejsce na 44 kluby[19],
  • w 1939 – 12 miejsce na 36 klubów[20].

Warto jednak zauważyć, iż w poszczególnych latach wiele klubów w rywalizacji tej nie uczestniczyło lub nie zdołało zdobyć punktów.

Sekcja pływacka

Sekcja powstała w roku 1922. Pierwotnie miała uczyć wioślarzy pływania, szybko jednak zaczęła prowadzić działalność wyczynową i przystąpiła do Polskiego Związku Pływackiego. W roku 1927 była jednym z założycieli Warszawskiego Okręgowego Związku Pływackiego[21].

Sekcja kajakarska

Była jednym z pionierów wyczynowego kajakarstwa w Polsce. W roku 1932 organizowała pierwsze Mistrzostwa Polski w kajakarstwie, a w 1935 uczestniczyła w zakładaniu okręgowego związku kajakarskiego[21].

Sekcja żeglarska

Sekcję żeglarską klubu utworzono w roku 1926, choć pierwsze żeglarskie regaty wewnętrzne Koła Wioślarzy Warszawskich odbyły się rok wcześniej. Kierownikiem sekcji został komandor Roman Potkański. W 1927 sekcja przystąpiła do Polskiego Związku Żeglarskiego. W latach 30. żeglarze KW „Wisła” należeli do czołówki żeglarskich klubów Warszawy[6].

Przedwojenni prezesi klubu

Zygmunt Majchrowski (1919-1924), Wojciech Jędrzejewski (1925), Stefan Dziewulski (1926-1927), Edmund Bernatowicz (1928-1930 oraz 1934-1939), Mirosław Juszkiewicz (1931), Bogumił Rogaczewski (1932-1933)[21].

Wybitni zawodnicy

Od lewej E. Kowalec, J. Szawara, sternik Hoffmann, A Brzozowski, H. Fronczak
J. Bondorowski, J. Ślesicki na MP w 1933

Najwybitniejszymi zawodnikami KW Wisła byli wioślarze:

Antoni Brzozowski, Edmund Kowalec, Józef Szawara oraz Henryk Fronczak – olimpijczycy pływający na czwórce ze sternikiem. Ich największe osiągnięcia:

  • 1924 – Olympic flag.svg Igrzyska Olimpijskie w Paryżu – czwórka ze sternikiem W. Nadratowskim z AZS Warszawa – odpadli w przedbiegu,
  • 1924 – Silver medal with cup.svg srebrny medal na mistrzostwach Polski (z klubowym sternikiem Hoffmanem).

Jerzy Bondorowski i Józef Ślesicki, którzy pływając na dwójce podwójnej osiągnęli następujące sukcesy:

  • 1933 – Mistrzostwa Europy w Wioślarstwie 1933, Budapeszt – IV miejsce,
  • 1933 – Gold medal with cup.svg złoty medal na mistrzostwach Polski,
  • 1932 – Silver medal with cup.svg srebrny medal na mistrzostwach Polski[6].

Zobacz też

Przypisy

  1. Sport Wodny 1933 Nr 1 s. 2, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-07]
  2. Na podstawie planszy: Barwy historycznych wioseł klubów wioślarskich, Biblioteka PZTW
  3. a b c Koło Wioślarzy Warszawskich Warszawa, Sport Wodny, 1930 Nr 3, str. 84, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-08]
  4. a b Ryszard L. Kobendza, Zarys 80-letniej działalności Polskiego Związku Towarzystw Wioślarskich, Warszawa 2001, s. 255
  5. a b c d e Jacek Ojrzyński, Warszawskie wioślarstwo w okresie międzywojennym (1918-1939), s.61-66
  6. a b c d e f XV lecie Klubu Wioślarskiego „Wisła” w Warszawie, Sport Wodny, 1935 Nr 8, s. 151-164 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-07]
  7. Jacek R. Przygodzki, Odbudowa sportu wioślarskiego w Warszawie po drugiej wojnie światowej, w: Z dziejów wioślarstwa w Polsce. Materiały z sesji popularno-naukowej odbytej 15 października 2004 roku w Poznaniu. Warszawa 2005, ISBN 83-916217-1-5
  8. a b c Sport Wodny 1928, Nr 5 s. 68 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  9. Sport Wodny, 1932 Nr 14 s. 270 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  10. Sport Wodny, 1930 Nr 3 s. 76 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  11. Sport Wodny 1930 Nr 3 s. 76 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  12. Sport Wodny, 1930 Nr 14 s. 276 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  13. Sport Wodny, 1931 Nr 13 s. 200 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  14. Sport Wodny, 1933 Nr 20, s. 395 Pomorska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  15. Sport Wodny, 1934 Nr 22, s. 426 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  16. Sport Wodny, 1935 Nr 18, s. 360 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  17. Tabela Punktacyjna za 1936. Sport Wodny 1936, Nr 19 s. 350. Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  18. Tabela Punktacyjna za 1937. Sport Wodny 1937, Nr 22. Pomorska Biblioteka Cyfrowa) [dostęp: 2019-12-12]
  19. Tabela Punktacyjna w 1938, Sport Wodny, 1938, nr 20, s. 304, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  20. Tabela Punktacyjna w 1939, Sport Wodny, 1939 nr 15, s. 227, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-12]
  21. a b c Robert Gawkowski Encyklopedia klubów sportowych Warszawy i jej najbliższych okolic w latach 1918-39, Warszawa 2007, s. 209-210

Bibliografia

  • Robert Gawkowski Encyklopedia klubów sportowych Warszawy i jej najbliższych okolic w latach 1918-39, Warszawa 2007, s. 209-210, ISBN 978-83-235-0382-8.
  • Zeszyt specjalny wydany z okazji X-lecie Klubu Wioślarskiego „Wisła” w Warszawie, Sport Wodny, 1930 Nr 12, Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2020-12-06].
  • XV lecie Klubu Wioślarskiego „Wisła” w Warszawie, Sport Wodny, 1935 Nr 8, s. 151-164 Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa [dostęp: 2019-12-07].
  • Jacek Ojrzyński, Warszawskie wioślarstwo w okresie międzywojennym (1918-1939), s.61-66, Warszawa 2016, praca magisterska UW Warszawskiego, Biblioteka PZTW.
  • Ryszard L. Kobendza, Zarys 80-letniej działalności Polskiego Związku Towarzystw Wioślarskich, Warszawa 2001, s. 255, ISBN 83-915043-0-1.

Media użyte na tej stronie

Gold medal with cup.svg
Autor: Michał460, Licencja: CC BY-SA 3.0
Złoty medal z pucharem.
Silver medal with cup.svg
Autor: Michał460, Licencja: CC BY-SA 3.0
Srebrny medal z pucharem.
Olympic flag.svg
Olympic Movement flag

Proportions 2:3, created 1913, adopted 1914, first used 1920.

Koło Wioślarzy Warszawskich - odznaka.jpg
Autor: AlbertDwa, Licencja: CC BY-SA 4.0
Koło Wioślarzy Warszawskich - odznaka klubowa (lata 20. XX wieku)
KW Wisła Warszawa - zwycięska ósemka 1935.jpg
Zwycięska osada ósemki klubu "Wisła" po zdobyciu nagrody Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy. Od lewej: Stanisław Ziółkowski, Władysław Putkowski, H. Hanton, Mieczysław Szenfeld, J. Zgliński, R. Kiełczewski, J. Pękalski, B. Paczkowski, O. Berger.
KW "Wisła" Warszawa - osada podczas regat w Krakowie 1932.jpg
Osada Klubu Wioślarskiego "Wisła" Warszawa podczas regat zorganizowanych w 40 rocznicę utworzenia oddziału wioślarskiego w Towarzystwie Gimnastycznym "Sokół" w Krakowie.
KW Wisła Warszawa - przystań.jpg
Przystań Klubu Wioślarskiego "Wisła" w Warszawie przed rokiem 1930
Polish double scull team Bondorowski (left) and Ślesicki.jpg
Jerzy Bondorowski and Józef Ślesicki at the 1933 European Rowing Championships
Rowing blades - KW Wisla Warszawa.svg
Autor: AlbertDwa, Licencja: CC BY-SA 4.0
Barwy Wioseł - Klub Wioślarski Wisła Warszawa
Zawodnicy ósemki z Klubu Wioślarskiego "Wisła".jpg
Fotografia grupowa zwycięskiej osady w kategorii ósemek ze sternikiem z Klubu Wioślarskiego "Wisła"
KW Wisła Warszawa - mistrzowie Polski 1933.jpg
Zwycięzcy wyścigu dwójki podwójnej mężczyzn Bondorowski i Ślesicki z Klubu Wioślarskiego "Wisła" w Warszawie. Mistrzostwa Polski, Bydgoszcz 1933
Czwórka ze sternikiem KW Wisła Warszawa - olimpijczycy z Paryża 1924 (2).jpg
Czwórka ze sternikiem klubu KW Wisła Warszawa. Od lewej: Edmund Kowalec, Józef Szawara, sternik Hoffmann, Antoni Brzozowski, Henryk Fronczak. Wszyscy - oprócz sternika Hoffmanna - reprezentowali Polskę na Igrzyskach Olimpijskich w Paryżu w 1924, w konkurencji czwórki ze sternikiem (towarzyszył im sternik Nadratowski).