Magdalena Abakanowicz
![]() Magdalena Abakanowicz (2010) | |
Data i miejsce urodzenia | 20 czerwca 1930 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 20 kwietnia 2017 |
Zawód, zajęcie | rzeźbiarka, |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a1/Magdalena_Abakanowicz_-_forma_przestrzenna_-_Elbl%C4%85g.jpg/220px-Magdalena_Abakanowicz_-_forma_przestrzenna_-_Elbl%C4%85g.jpg)
Marta Magdalena Abakanowicz-Kosmowska (ur. 20 czerwca 1930 w Falentach, zm. 20 kwietnia 2017 w Warszawie) – polska rzeźbiarka, twórczyni tkaniny artystycznej, profesor sztuk pięknych (1979), w latach 1965–1990 prowadząca zajęcia w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Poznaniu, profesor wizytująca na Uniwersytecie Kalifornijskim w Los Angeles (1984)[2]; jej monumentalne kompozycje przestrzenne zyskały nazwę abakanów.
Życiorys
Urodziła się 20 czerwca 1930 w Falentach[3] jako Marta Magdalena Abakanowicz[3], córka pochodzącego z tatarskiej rodziny Konstantego Abakanowicza i Heleny Domaszewskiej[4], polskiej szlachcianki. Przez kilka lat po urodzeniu mieszkała razem z rodzicami w oficynie dawnego folwarku przy al. Hrabskiej[5].
Później związana z Trójmiastem; absolwentka Liceum Plastycznego w Gdyni[6]. W młodości lekkoatletka, zawodniczka Bałtyku Gdynia (1946), Wybrzeża Gdańsk – HKS Tczew (1947–1948) oraz Gedanii Gdańsk. Trzykrotna medalistka mistrzostw kraju w biegach sztafetowych – złoto w 1947 w sztafecie 100-100-200-500 metrów; srebrne medale w 1947 w sztafecie 200-100-80-60 metrów oraz w 1948 w sztafecie 4 × 200 metrów. Dwukrotna brązowa medalistka zimowych mistrzostw Polski (1948): w biegu na 50 metrów przez płotki oraz w sztafecie 4 × 50 metrów[3].
W 1954 ukończyła warszawską Akademię Sztuk Pięknych[3], a później także sopocką PWSSP. W roku 1956 wyszła za mąż za Jana Kosmowskiego[7].
Specjalizowała się w tworzeniu dużych, figuralnych kompozycji przestrzennych w oparciu o tkaninę (zwanych od jej nazwiska abakanami), z wykorzystaniem również innych materiałów, jak kamień, drewno i brąz. W 1965 brała udział w I Biennale Form Przestrzennych w Elblągu, gdzie zrealizowała formę przestrzenną o wysokości 7 metrów, przy współpracy z J. Podwalnym, J. Sznajderem. Rzeźba znajduje się przy ul. Przymurze oraz Przy Bramie Targowej w Elblągu[8].
Od 1979 była profesorem Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych w Poznaniu, gdzie prowadziła zajęcia w latach 1965–1990. Od 2006 byłą członkinią Rady Programowej Fundacji Centrum Twórczości Narodowej.
W 2002, wraz z 25 innymi osobami, była sygnatariuszką listu w obronie abpa Juliusza Paetza, podejrzewanego o seksualne molestowanie kleryków[9].
Mieszkała i tworzyła w Warszawie. W ostatnich latach życia ciężko chorowała[10]. Zmarła 20 kwietnia 2017 w Warszawie[11]. Została pochowana 27 kwietnia 2017 na cmentarzu Wojskowym na Powązkach[12] (kwatera 15B-4-30)[13].
Twórczość
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/95/Magdalena_Abakanowicz_-_Klatka_i_plecy.jpg/220px-Magdalena_Abakanowicz_-_Klatka_i_plecy.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ac/Mutanty_Magdalena_Abakanowicz_Pa%C5%82ac_Potockich_w_Warszawie.jpg/220px-Mutanty_Magdalena_Abakanowicz_Pa%C5%82ac_Potockich_w_Warszawie.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Instalacja_Rozdro%C5%BCe_2010_Magdalena_Abakanowicz.jpg/220px-Instalacja_Rozdro%C5%BCe_2010_Magdalena_Abakanowicz.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2a/Magdalena_Abakanowicz_%28gr%C3%B3b%29_01.jpg/220px-Magdalena_Abakanowicz_%28gr%C3%B3b%29_01.jpg)
Magdalena Abakanowicz realizowała się twórczo w różnych technikach: techniką tkacką posłużyła się, tworząc tzw. abakany, z kolei praca Nierozpoznani, wykonana z okazji 750-lecia lokacji Poznania jest odlewem z żeliwa[14]. W 1965 nagrodzona została złotym medalem na Biennale w São Paulo, co było początkiem jej światowej kariery[15].
Przykłady prac artystki według technik i tematyki to m.in.
Abakany
- Czerwony Abakan 1969, 1969, tkany z sizalu na metalowym usztywnieniu, Collection of the Museum Bellerive w Zurychu
- Czarny Environment, 1970–1978, 15 elementów tkanych z sizalu na metalowym usztywnieniu każdy, kolekcja artystki
- Pomarańczowy abakan, 1971, tkany z sizalu na metalowym usztywnieniu, kolekcja artystki
- Tłumy
- 95 figur z tłumu 1095 figur, 2000, brąz
- Duże figury, 2004, 20 figur z brązu, wystawa stała na Uniwersytecie Princeton
- Inne
- 80 par pleców, 1976–1980, konopie i żywica, Museum of Modern Art w Pusan (Korea Południowa)
- 5 Figur, 2005, brąz, Poznań, Zamek Cesarski, Dziedziniec Różany
- Rozdroże 2010, rzeźby w parku Traugutta w Warszawie wykonane z płatów nierdzewnej stali[16].
Tkanina artystyczna
W latach 60. Magdalena Abakanowicz stworzyła cykl dużych prac wykonanych technikami tkackimi, np. z powrozów[17]. Formy rzeźbiarskie konstruowane z tak niekonwencjonalnego materiału zrewolucjonizowały spojrzenie na tkaninę artystyczną. Zrywały one z dotychczasową płaszczyznowością tkanin przeznaczonych do dekoracji wnętrza[18]. Spełniały też funkcję praktyczną jako próba dostosowania monumentalnej rzeźby do skromnych warunków lokalowych: takie prace można było łatwiej magazynować. W 1962 roku na Międzynarodowym Biennale Tkaniny w Lozannie zaprezentowała pracę "Kompozycja białych form”, której faktura składała się nie tylko z wełny, lnu i nici, ale także sizalu. W 1965 tkanina nagrodzona Biennale w São Paulo, została nazwana od nazwiska twórczyni „abakanem” i odtąd przestrzenne prace artystki wykonane w tej technice miały już być tak nazywane[15].
Upamiętnienie
- Od 2021 Magdalena Abakanowicz jest patronką Uniwersytetu Artystycznego w Poznaniu. Zmianę nazwy uczelni zatwierdzono w 2020[19].
- W piątek, 24 września 2021 roku odbyła się w Gdyni-Orłowie uroczystość nadania Państwowemu Liceum Sztuk Plastycznych w Gdyni imienia Magdaleny Abakanowicz. Uroczystemu aktowi nadania szkole patronki towarzyszył wernisaż prac artystki[6].
Wystawy
Źródło: [20]
Wystawy indywidualne (wybór)
- 1960: Wystawa prac Magdaleny Abakanowicz-Kosmowskiej. Galeria Kordegarda, Warszawa
- 1962: Tapisseries. Magdalena Abakanowicz. Galerie Dautzenberg, Paryż
- 1963: Magdalena Abakanowicz – Gobelin. Galeria Sztuki Nowoczesnej, Warszawa
- 1965: Wystawa Gobelinów – Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa
- 1967: Wystawa tkanin – Galeria Współczesna, Warszawa; Kunstindustriemuseet, Oslo; Stavanger Kunstforening, Stavanger; Trondhejm Kunstforening, Trondheim; Vestlandske Kunstindustimuseum, Bergen; Galerie Alice Pauli, Lozanna
- 1968: 2-en 3-dimensionale weefsels. Stedelijk von Abbe Muzeum Eindhoven; Museum voor Stad en Lande, Groningen; Helmhaus, Zurych
- 1969: Tapisserien und raumliche. Texturen. Stadtische Kunsthalle Mannheim, Mannheim
- 1970: En konfrontation. Nationalmuseum, Sztokholm
- 1971: The fabric of forms of Magdalena Abakanowicz, Pasadena Museum of Art, Pasadena
- 1972: Environments. Aberdeen Art Gallery, Aberdeen
- 1973: Rope structures, Arnolfini Museum, Bristol
- 1975: Organic Structures and Human Forms, Whitechapel Art Gallery, Londyn
- 1976: Organic structures and soft forms, Art Gallery of New South Wales Sydney; National Gallery of Victoria, Melbourne
- 1978: Magdalena Abakanowicz. Tkanina. Ośrodek Propagandowy Sztuki, Łódź
- 1978/79: Magdalena Abakanowicz. Salon Sztuki Współczesnej BWA, Bydgoszcz
- 1982: Abakanowicz. Alterations. Musee d Art Moderne de la Ville Paris, Paryż; Glenbow-Alberta Institute, Calgary
- 1983/84: Magdalena Abakanowicz. Retrospective. Museum of Contemporary Art, Chicago; Visual Arts Center of Alaska; Portland Art Museum, Portland; National Academy of Science, Waszyngton
- 1985/86: Magdalena Abakanowicz – About Men, Sculpture. Xavier Fourcade Inc., Nowy Jork; Virginia Museum of Fine Arts Richmond; Galeria Sztuki Plastycznej KUL, Lublin
- 1987: Abakany i Alteracje Magdaleny Abakanowicz. BWA i Muzeum „Stilon”, Gorzów Wielkopolski; Rathaus und Galerie im Ganserhaus, Wasserburg
- 1988: War Games and Inkarnations. Galerie Turske & Turske, Zurych
- 1990: Magdalena Abakanowicz. Gemeentmuseum Arnhem, Arnhem
- 1991: Magdalena Abakanowicz. Muzeum Sztuki, Łódź; Muzeum Narodowe, Warszawa; Museum of Contempoary Art, Hiroszima
- 1992/94: Magdalena Abakanowicz. Abington Art Center – Sculpture Garden, Filadelfia
- 1994/95: Magdalena Abakanowicz. Galeria Marlborough, Madryt; Museo Fundacion Pilar y Joan Miro, Barcelona; CSW Zamek Ujazdowski, Warszawa; Sotheby's, Sztokholm
- 1996/1997: Hand – like Trees. Doris Freedman Plaza, Nowy Jork
- 1997: Mutants. Marlborough Gallery, Nowy Jork
- 1998: Abakanowicz. Starmach Gallery, Kraków
- 1999: Abakanowicz on the Roof, Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork
- 1999: Wild flowers (drawnings) Marlborough Gallery, Nowy Jork
- 2000: Black crowd – Pour le merite. Skulpturengarten, Dortmund
- 2000: 95 Figures from the Crowd of 1095 Figures Marlborough Gallery, Nowy Jork
- 2000: Working proces. The Gori Collection, Santomato di Pistoia, Włochy
- 2001: About Human Condition. Grant Selwyn Fine Art, Beverly Hills, Musee d Art Moderne et d Art Contemporain Liège, Wiliam Benton Museum of Art Connecticut
- 2002: Magdalena Abakanowicz. Muzeum Narodowe w Poznaniu
- 2002: Space of stone. Grounds for Sculpture. Hamilton, Nowy Jork
- 2003: Dancing figures. Marlborough Fine Art Londyn, Beck & Eggeling International Fine Art, Düsseldorf
- 2003: The long wait. MacLaren Fine Art, Barrie
- 2003: About imagination. Frederik Meijer Gardens and Sculpture Park. Grand Rapids
- 2004: Mutation & Crystalization. Pei Ling Chan Gallery, Savannah College of Art and Design, Savannah
- 2004: Hurma. Chapelle Saint-Louis de la Salpetriere, Paryż
- 2004: Sculpture. Danubiana Meulensteen Art Museum, Bratysława, Museum Franz Gertsch Burgdorf
- 2004: Melchior, Jonas and the eight white faces. Taguchi Fine Art, Tokio
- 2005: Space to Experience. Museum of Art, Fort Lauderdale
- 2005: La Foule V. Galerie Saint-Severin, Paryż
- 2005: Im Dialog VI. Stadtkirche Darmstadt, Darmstadt
- 2005: Works on paper. Marlborough Gallery, Nowy Jork
- 2006: Sculptures et Dessins. Marlborough Monaco, Monako
- 2006: Vision beyond words. Trondhjem Kunstmuseum, Trondheim
- 2007: Coexsistence – Dream, Gruby and Kozioł. Taguchi Fine Art, Tokio
- 2008: Where are the areas of calm? Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofia, Madryt
- 2008: Cysterna Warszawa
- 2009: Space to Experience. Fondazione Arnoldo Pomodoro Mediolan, Bad Homburg
- 2010: Magdalena Abakanowicz, Muzeum Narodowe Kraków, Warszawa
- 2011: Magdalena Abakanowicz – Life and Work. Muzeum Moderniho Umeni, Ołomuniec
- 2012: Magdalena Abakanowicz – Potnia Theron. Państwowa Galeria Sztuki w Sopocie
- 2012: Magdalena Abakanowicz – The Human Adventure. Akbank Sanat, Stambuł
- 2013: Magdalena Abakanowicz – Opus et Fabulas. Miejska Galeria Sztuki, Łódź
- 2014/15: New York Avenue Sculpture Project – Magdalena Abakanowicz. National Museum of Women in the Arts, Waszyngton
- 2015: Crowd and Individual. Wenecja, Düsseldorf
- 2016: Abakanowicz//Pijarowski – The art dimensions. Galeria Kuratorium, Warszawa[21]
- 2022/23: Magdalena Abakanowicz – Every Tangle of Thread and Rope. Tate Modern, Londyn[22]
Realizacje stałe w przestrzeni publicznej
- 1965: Standing Shape – (stal), Elbląg, (utworzono w 1965)
- 1983-89: Sarcophagi in Glass Houses, 4 formy, stal, drewno, szkło, Storm King Art Center Nowy Jork
- 1985: Katarsis – 33 figury – (brąz), The Gori Collection, Santomato di Pistoia, Włochy (utworzono w 1985)
- 1987: Negev – 7 figur – (kręgi z kamienia), Israel Museum Jerozolima (utworzono w 1987)
- 1988: Space of Dragon – 10 metaforycznych figur zwierzęcych (brąz), Seoul Olympic Museum of Art, Seul (utworzono w 1985)
- 1990: Space of Nine Figures – 9 figur (brąz), Immanuel Kant-Park, Wilhelm Lehmbruck – Museum Duisburg (utworzono w 1990)
- 1991: Sagacious Heads I-IV – 4 figury (brąz), John Kluge Collection Charlottesville (utworzono 1988/89)
- 1992: Sagacious Head V and Standing Figure – (brąz), Nagoya City Art Museum Nagoja (utworzono w 1989)
- 1992: Sagacious Heads VI – VII – (brąz), Walker Art Center Minneapolis (utworzono 1989/90)
- 1992: Two Figures on a Beam – (brąz), Marty & Tony Oppenheimer-Park, Nerman Museum of Contemporary Art, Kansas
- 1993: Arami, Bason, Cecora, Dion and Enama (z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Runnymede Sculpture Farm Woodside (utworzono 1992/93)
- 1993: Space of Becalmed Beings – 40 figur (brąz), Hiroshima City Museum of Contemporary Art, Hiroszima (utworzono 1992/93)
- 1993: One of the Crowd – (brąz), Hakone Open-Air Museum, Hakone, (utworzono w 1993 r.)
- 1994: Magnus (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), The Gori Collection, Santomato di Pistoia, Włochy (utworzono w 1994)
- 1994: Manus (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Western Washington University, Bellingham (utworzono w 1994)
- 1994: Sarophagi in Glass Houses – 4 rzeźby (drewno, metal, szkło), Storm King Art Center, Mountainville, Nowy Jork (utworzono 1983/89)
- 1995: Bronze Crowd – 36 figur (brąz), Nasher Sculpture Center Dallas, (utworzono 1990/91)
- 1997: Cecyna (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Grounds for Sculpture, Hamilton, Nowy Jork (utworzono w 1994)
- 1997/98 – Space of Unknown – 22 figury (beton), Europos Parkas, Open-Air Museum of the Center of Europe, Wilno (utworzono 1997/98)
- 1998: Fish (brąz), Oriente Train Station, Lizbona, (utworzono 1997/98)
- 1999: Figura Prima (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), University of Cincinnati, Cincinnati, (utworzono 1995)
- 1999: Puellae (Girls) – 30 figur (brąz), Sculpture Garden, National Gallery of Art, Waszyngton (utworzono 1992)
- 1999: Standing Figures – 30 figur (brąz), Nelson-Atkins Museum, Kansas (utworzono 1994/99)
- 2000: Figura Rompa (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Biarritz (utworzono w 1995)
- 2000: Figura Ultima (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Museum Wurth, Künzelsau (utworzono w 1995)
- 2000: Figure on a Beam with Wheels (brąz), Toledo Art Museum, Toledo
- 2000: Figure on a Trunk (brąz), Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork (utworzono 1998/2000)
- 2000: Figure on a Trunk (brąz), Frederik Meijer Gardens & Sculpture Park, Grand Rapids (utworzono w 2000)
- 2000: Figure on a Trunk with Wheels 2 figury (brąz), The Gori Collection, Santomato di Pistoia, Włochy (utworzono 1998/2000)
- 2000: Manus Ultimus (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Jardin des Tuileres, Paryż, (utworzono 1998/99)
- 2001: Birds of Knowledge of Good and Evil – 6 figur (aluminium), Milwaukee, (utworzono w 2001)
- 2001: Mutant (stal nierdzewna), Neanderthal Museum, Mettmann, (utworzono w 2001)
- 2002: Anaka, Brea, Desda and Figura Seconda – 4 figury (rzeźby z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Brea (utworzono 1994/95)
- 2002: Unrecognized – Nierozpoznani – 112 figur (żeliwo), Cytadela, Poznań (utworzono 2001/02)
- 2003: Open Air Aquarium – 30 figur (stal nierdzewna), Filadelfia (utworzono w 2002)
- 2003: Space of Stone – 22 figury (granit), Grounds for Sculpture, Hamilton, Nowy Jork (utworzono 2001/02)
- 2004: Big Figures – 20 figur (brąz), Uniwersytet Princeton, (utworzono 2001/04)
- 2004: Figura Ultima (rzeźba z cyklu „Hand-like Trees”) (brąz), Skulpturenpark Schloss Gottorf, Schleswig (utworzono 2003/04)
- 2004: Walking Figures – 10 figur (żeliwo), Gerisch Skulpturenpark, Neumünster (utworzono w 2004)
- 2005: Brothers – 2 figury (żeliwo), Danubiana Meulensteen Art Museum, Bratysława (utworzono w 2005)
- 2005: Five Running (brąz), Sculpture Garden, Phoenix Art Museum, Phoenix (utworzono w 2005)
- 2006: 20 Walking Figures (żeliwo), Vancouver, (utworzono w 2006)
- 2006: Agora – 106 figur (żeliwo), Grant Park, Chicago, (utworzono 2005/06)
- 2007: King Arthur's Court – 11 figur (stal nierdzewna), Muzeum Narodowe, Wrocław (utworzono 2005/07)
- 2007: Five Figures – 5 Figur (żeliwo), zlokalizowany na terenie Dziedzińca Różanego Zamku Cesarskiego w Poznaniu (utworzono w 2005)
- 2010: King Arthur's Court – 4 figury (stal nierdzewna), Warszawa (utworzono 2005/07)
- 2010: Ten Seated Figures – 10 figur (żeliwo), Yorkshire Sculpture Park, Wakefield (utworzono w 2010)
- 2010: Ten Seated Figures – 10 figur (żeliwo), Sculpture Park, Szanghaj
- 2011: Group of Ten – 10 figur (brąz), Davidson College Art Galleries, Davidson (utworzono w 2011)
Virtual Reality
W 2016 powstała aplikacja w technologii „Stright Eye” zaimplementowanej w Virtual Reality, pokazująca pracownię prof. Abakanowicz oraz jej wybrane prace. Rozwiązanie to miało swoją premierę w Galerii Kuratorium w Warszawie w trakcie wystawy: Abakanowicz//Pijarowski – The Art Dimensions (Prologue – Warsaw), w 2017 zostało zaprezentowane w Nowym Jorku, planowane są pokazy w innych stolicach świata[23].
Odznaczenia
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1998)[24]
- Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski[25]
- Złoty Krzyż Zasługi
- Srebrny Krzyż Zasługi
- Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2005)[26]
- Krzyż Oficerski Orderu Sztuki i Literatury (1999, Francja)[24]
- Krzyż Kawalerski Orderu Zasługi Republiki Włoskiej (2000)[24]
- Krzyż komandorski Orderu Zasługi za Naukę i Sztukę (2000, Niemcy)[24]
- Krzyż Komandorski Orderu Sztuki i Literatury (2004, Francja)[27]
- Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Zasługi RFN (2010, Niemcy)[28]
Nagrody i wyróżnienia
Nagrody
- 1965: Grand Prix 8. Biennale Sztuki, São Paulo
- 1972: Nagroda Państwowa I stopnia
- 1979: Gottfried von Herder, Wiedeń
- 1982: Nagroda Fundacji im. Alfreda Jurzykowskiego, Nowy Jork
- 1993: Centrum Rzeźby, Nowy Jork
- 1997: Leonardo da Vinci, Meksyk
- 2000: Visionaries l, American Craft Museum, Nowy Jork
Doktoraty honorowe
- 1974: Royal College of Art, London
- 1992: Providence (USA)
- 1997: Akademia Sztuk Pięknych (Łódź)
- 2000: Pratt Institute, New York
- 2001: Massachusetts College of Art, Boston
- 2002: School of the Art Institute, Chicago
- 2002: Akademia Sztuk Pięknych, Poznań
- Rhode Island School of Design
Przypisy
- ↑ Warszawski Kalendarz Ilustrowany, Stolica 1964
- ↑ Magdalena Abakanowicz born 1930 | Tate. tate.org.uk. [dostęp 2016-12-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-12-29)]. (ang.).
- ↑ a b c d Henryk Kurzyński i Komisja Statystyczna PZLA: Polska lekkoatletyka 1945-1960. Warszawa: Komisja Statystyczna PZLA, październik 2014, s. 194. ISBN 978-83-64544-06-4.
- ↑ Magdalena Abakanowicz, Wielka Genealogia Minakowskiego. [dostęp 2013-12-01].
- ↑ Małgorzata Zubik. Dom Abakanowicz popada w ruinę. „Gazeta Stołeczna”, s. 2, 13 maja 2022.
- ↑ a b Magdalena Abakanowicz. Absolwentka, Oficjalny serwis internetowy miasta Gdynia [dostęp 2022-01-30] (pol.).
- ↑ Magdalena Abakanowicz, zazyjkultury.pl [dostęp 2021-08-18]
- ↑ Centrum Sztuki Galeria EL , Otwarta Galeria. Formy przestrzenne w Elblągu. Przewodnik, Elbląg 2015, s. 66-69 .
- ↑ List otwarty w obronie dobrego imienia abp. Paetza. Wyborcza.pl, 28.02.2002. [dostęp 2022-03-15].
- ↑ Piotr Sarzyński. Pochód abakanów. „Polityka”, s. 86, 1 stycznia 2020.
- ↑ William Grimes: Magdalena Abakanowicz, Sculptor of Brooding Forms, Dies at 86. nytimes.com, 2017-04-21. [dostęp 2017-04-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-04-21)]. (ang.).
- ↑ Pożegnanie Magdaleny Abakanowicz. Okręg. [dostęp 2017-07-27].
- ↑ Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
- ↑ Dzieła Magdaleny Abakanowicz, które warto znać, Culture.pl [dostęp 2020-09-12] (pol.).
- ↑ a b "W przestrzeni Magdaleny Abakanowicz. Tkanina i rzeźba" - wystawa w Rydze, Niepodległa - stulecie odzyskania niepodległości [dostęp 2020-09-12] (pol.).
- ↑ Rzeźby Magdaleny Abakanowicz Rozdroże „2010”. wiadomosci.polska.pl, 2010-11-13. [dostęp 2010-11-24].
- ↑ Reichardt, Jasia: Magdalena Abakanowicz. New York: Abbeville Press, 1982. ISBN 0-89659-323-1. (ang.).
- ↑ „Metamorfizm” Magdaleny Abakanowicz w Centralnym Muzeum Włókiennictwa, SZUM, 21 czerwca 2018 [dostęp 2020-09-12] (pol.).
- ↑ MAGDALENA ABAKANOWICZ patronką UAP — UAP Poznań. uap.edu.pl. [dostęp 2022-03-25]. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-03-25)].
- ↑ Ute Eggeling, Michael Beck: Magdalena Abakanowicz. Crowd and Individual.. Düsseldorf: Beck and Eggeling Kunstverlag GbR, 2015. ISBN 3-930919-99-0.
- ↑ The art dimensions – Abakanowicz//Pijarowski, Artinfo [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2018-01-16] (pol.).
- ↑ Bartłomiej Niedziński , Kuratorka z londyńskiej galerii o wystawie dzieł Magdaleny Abakanowicz: widzowie są nimi oszołomieni, Polska Agencja Prasowa, 18 grudnia 2022 [dostęp 2022-12-18] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-18] (pol.).
- ↑ Wystawa Abakanowicz/Pijarowski – the art dimensions – w Galerii Kuratorium. kulturalna.warszawa.pl. [dostęp 2017-03-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-02-06)].
- ↑ a b c d Janusz Kapuścik (red.): Współcześni uczeni polscy. Słownik biograficzny. T. V: Suplement A–Ż. Warszawa: Ośrodek Przetwarzania Informacji, 2006, s. 23. ISBN 83-916278-4-5.
- ↑ Kto jest kim w Polsce 1989, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989, str. 17
- ↑ Wręczono złote medale „Gloria Artis”. e-teatr.pl, 2005-09-10. [dostęp 2012-12-03].
- ↑ AT: Abakany na Manhattanie. [w:] Nowy Dziennik Polish Daily News [on-line]. Outwater Media Group LLC, 15 czerwca 2012. [dostęp 2015-08-21].
- ↑ Monika Małkowska: Niemiecki order dla Abakanowicz. Rzeczpospolita, 2010-03-14. [dostęp 2010-03-14].
Linki zewnętrzne
- Nierozpoznani instalacja Magdaleny Abakanowicz (Poznań, Cytadela) – klip video
- Prof. Magdalena Abakanowicz, [w:] baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI) [online] [dostęp 2011-04-01] .
- Visiting the Studio of Magdalena Abakanowicz, the Godmother of Installation Art. Interview with Magdalena Grabowska and Marta Kowalewska at Contemporary Lynx Magazine
- ISNI: 0000 0001 0927 6079
- VIAF: 96291179
- ULAN: 500084577
- LCCN: n50039862
- GND: 119196484
- NDL: 00461969
- BnF: 119493340
- SUDOC: 027456226
- NLA: 35795220
- NKC: mzk2009517804
- BNE: XX1677716
- NTA: 069752230
- BIBSYS: 90792216
- CiNii: DA05619681
- PLWABN: 9810572293305606
- NUKAT: n96103195
- J9U: 987007515208705171
- CANTIC: a1928178x
- LNB: 000259301
- CONOR: 193560419
- BLBNB: 000265378
- LIH: LNB:42t;=BQ
- WorldCat: lccn-n50039862
Media użyte na tej stronie
Autor: Boroduntalk, Licencja: CC BY 3.0
Ta ^specifik^ z W3C grafika wektorowa została stworzona za pomocą Inkscape .
Grupa rzeźbiarska Neun Figuren Raum (pl. Przestrzeń dziewięciu figur), autor: Magdalena Abakanowicz, 1990, dziewięć form z brązu. Wilhelm Lehmbruck Museum w Duisburgu, Niemcy.
Autor: Adrian Grycuk, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Mutanty Magdaleny Abakanowicz na dziedzińcu pałacu Potockich w Warszawie
Autor: Mateusz Opasiński, Licencja: CC BY-SA 4.0
Grób rzeźbiarki Magdaleny Abakanowicz na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie
Baretka pruskiego i niemieckiego Orderu Pour le Mérite za zasługi w dziedzinie nauki i sztuki.
Baretka: Order Zasługi RFN – Wielki Krzyż Zasługi z Gwiazdą.
Magdalena Abakanowicz
Autor: Adrian Grycuk, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Instalacja Rozdroże 2010 Magdalena Abakanowicz w parku Traugutta w Warszawie
Autor: Magdalena Abakanowicz, photo by Radomil, Licencja: CC-BY-SA-3.0
„Nierozpoznani” – rzeźba Magdaleny Abakanowicz, Cytadela, Poznań
nastrino della medaglia di cavaliere dell'Ordine al merito della Repubblica italiana
Autor: Andreas Praefcke, Licencja: CC BY 3.0
Princeton University Art Museum (McCormick Hall)
Princeton University, Princeton, New Jersey
Autor: Oryginalnym przesyłającym był Legionas z angielskiej Wikipedii, Licencja: CC BY 2.5
Przestrzeń nieznanego rozwoju. Autor: Magdalena Abakanowicz, 1997-1998, 22 cementowe lub betonowe formy różnej wielkości. Centrum Rzeźby Europos Parkas pod Wilnem, Litwa.
Autor: Subjectiveart, Licencja: CC BY-SA 4.0
Magdalena AbakanowicZ
Autor: Iwona Demko i Agata Zbylut, Licencja: CC BY-SA 4.0
Forma stojąca lub Forma przestrzenna; autor: Magdalena Abakanowicz, 1965, stal. Forma przestrzenna Magdaleny Abakanowicz zrealizowana w czasie I Biennale Form Przestrzennych w Elblągu (1965), przy współpracy z J. Podwalnym, J. Sznajderem o wys. 7 metrów. Znajduje się przy ul. Przymurze oraz Przy Bramie Targowej. Zza rzeźby wyglądają artystki wizualne: Agata Zbylut i Iwona Demko oraz kuratorka Karina Dzieweczyńska, realizujące projekt "Kongres marzycielek" przy Centrum Sztuki Galeria EL.
Weblinks
Autor: Adrian Grycuk, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Tablica upamiętniająca Magdalenę Abakanowicz na bocznej ścianie bloku mieszkalnego przy al. Stanów Zjednoczonych 16 w Warszawie
Autor: Kontrola, Licencja: CC BY-SA 4.0
Magdalena Abakanowicz (1930-2017)