Muzeum w Elblągu
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miejscowość | |
Adres | Bulwar Zygmunta Augusta 11 |
Data założenia | 24 marca 1954 |
Dyrektor | Lech Trawicki |
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | |
![]() | |
Strona internetowa |
Muzeum Archeologiczno-Historyczne w Elblągu – muzeum w Elblągu powstałe w 1954 z siedzibą na terenie Podzamcza dawnego Zamku Krzyżackiego.
Historia
Powstało w 1954 z inicjatywy ówczesnych władz Elbląga. Siedziba od początku mieści się na terenie Podzamcza. Elbląski zamek nie przetrwał do dzisiejszych czasów, gdyż buntując się przeciw panowaniu Zakonu, Elblążanie zburzyli twierdzę w 1454 r. Elbląscy mieszczanie po zdobyciu zamku, wypędzili jego załogę, po czym podpalili i zburzyli twierdzę. Do czasów dzisiejszych przetrwały jedynie fragmenty starych murów obronnych, fragmenty piwnic oraz budynek dawnej słodowni. Właśnie w tych budynkach ma siedzibę obecne muzeum.
Muzeum mieści się w dwóch budynkach: dawnej Słodowni, popularnie zwanej Podzamczem oraz w dawnym Gimnazjum. Nazwa pochodzi od Gimnazjum Miejskiego (XVI w.), które było jednocześnie pierwszym polskim gimnazjum humanistycznym. Powstało na terenie gdzie od 1458 roku znajdowały się zabudowania klasztoru Brygidek. Obecnie obiekt służy elbląskiemu muzeum.
Na dziedzińcu Muzeum można również obejrzeć zrekonstruowany, na podstawie badań Marka Jagodzińskiego (odkrywcy Truso), dom wikingów z Truso.
Dyrektorzy[1]
Od 1954 r. Muzeum kierowali:
- Henryk Cieśla (1955-1960)
- Teresa Milewska (1960-1975)
- Lidia Abramowicz (1975-1976)
- Janusz Łowiński (1976-1989)
- Kazimierz Solak (1989-1993)
- Kazimierz Arbat (1994-2004)
- Maria Kasprzycka (2004-2019)
- Lech Trawicki (od 2019)[2]
Zbiory Muzeum
Biorąc pod uwagę wiek miasta Elbląga oraz bogatą historię okolicznych terenów elbląskie muzeum ma szerokie perspektywy rozwojowe. Wciąż prowadzone badania archeologiczne m.in. na elbląskim Starym Mieście przynoszą systematycznie nowe odkrycia oraz dostarczają ciekawych eksponatów.
Za sprawą miejsca w jakim znajduje się muzeum, główną część jego zbiorów stanowią eksponaty z Elbląga, Żuław, Pomorza i krajów północnoeuropejskich. Ciekawsze eksponaty:
- okulary z XV w. (najstarsze znalezione w Europie),
- giterna z XV w. (jedna z trzech zachowanych na świecie),
- barokowe, intarsjowane meble elbląskie,
- cynowe naczynia z XVI-XVIII w.,
- wyroby złotnicze z warsztatów pomorskich,
- elbląska i holenderska ceramika biała, zdobiona kobaltem (naczynia, kafle, piece kaflowe),
- kolekcja kartuszy herbowych elbląskiego patrycjatu miejskiego z XVII-XIX w.
- elbląskie starodruki, archiwalia, plany miasta, militaria z XII-XV w.,
- dokumenty i pamiątki po osadnikach przesiedlonych do Elbląga w latach 1945-1947, ze wschodnich terenów Polski.
Wystawy sezonowe (2020):
- Truso – legenda Bałtyku.
- Goci. Znad Bałtyku do Rzymu.
- Elbląg reconditus.
- Świadectwa. Twarze historii - historia w twarzach.
- Elbląg. Historia ukryta pod ziemią.
- Żuławy – Ziemia ujarzmiona. Między trzema gardzielami Wisły.
- Relikty chwały Elbląga i regionu.
- Nummi et arma. Wystawa numizmatów i uzbrojenia ze zbiorów Muzeum.
- Kunstkamera Edwarda Parzycha.
Osada Truso
Truso osada, o której istnieniu wiedzieli archeologowie i historycy, a której bezskutecznie poszukiwano przez stulecia. Legendarny port (opisany w IX w. przez króla Anglii Alfreda Wielkiego), zamieszkany przez wiele narodowości stanowił wczesnośredniowieczne centrum handlowe utrzymujące kontakty z najdalszymi zakątkami Europy.
Po wieloletnich badaniach, w roku 1982 dr Marek Jagodziński odkrył legendarną osadę portową. Znajdowała się w pobliżu dzisiejszego Janowa Pomorskiego, nad Jeziorem Druzno.
Obecnie istnieje Stowarzyszenie Miłośników Truso, którego celem jest zbudowanie archeologicznego skansenu, który pozwoliłby ludziom bliżej zapoznać się z historią osady.
Przypisy
- ↑ Muzeum Archeologiczno-Historyczne w Elblągu – LEKSYKON KULTURY WARMII I MAZUR, leksykonkultury.ceik.eu [dostęp 2021-01-01] .
- ↑ Lech Trawicki nowym dyrektorem elbląskiego muzeum. W rozmowie z nami zdradza, jakie ma plany. info.elblag.pl. [dostęp 2019-07-03].
Bibliografia
- Piotr Skurzyński "Warmia, Mazury, Suwalszczyzna" Wyd. Sport i Turystyka - Muza S.A. Warszawa 2004 s. 37 ISBN 83-7200-631-8
Linki zewnętrzne
- http://culture.pl/pl/miejsce/muzeum-archeologiczno-historyczne-w-elblagu - strona Culture.pl o muzeum elbląskim
- strona Muzeum Archeologiczno-Historycznego w Elblągu
Media użyte na tej stronie
Autor:
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of Warmian-Masurian Voivodeship. Geographic limits of the map:
- N: 54.52 N
- S: 53.07 N
- W: 19.05 E
- E: 22.95 E
Autor: Jeśli zamierzać użyć tego zdjęcia poza projektami Wikimedia, będę wdzięczny za informację mailową. Więcej zdjęć możesz znaleźć w mojej galerii., Licencja: CC BY 3.0
Historic household on display in Elbląg town museum, Poland
Autor: Joanna Barton, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Elbląg, gimnazjum elbląskie (d. spichrz krzyżacki), XIII-XIV, XVI, XIX
Autor: Hans Weingartz - http://www.pass-weingartz.de/hw.htm. aka. Leonce49 at de.wikipedia, Licencja: CC BY-SA 2.0 de
Elbląg, Bulwar Zygmunta Augusta 11 dawniej ul. Wybrzeżna) gimnazjum i budynek podzamcza, obecnie Muzeum Elbląskie