Nerecznica krótkoostna
| |||||
![]() | |||||
Systematyka[1][2] | |||||
Domena | eukarionty | ||||
Królestwo | rośliny | ||||
Podkrólestwo | rośliny zielone | ||||
Nadgromada | telomowe | ||||
Gromada | naczyniowe | ||||
Klasa | paprocie | ||||
Podklasa | paprotkowe | ||||
Rząd | paprotkowce | ||||
Rodzina | nerecznicowate | ||||
Rodzaj | nerecznica | ||||
Gatunek | nerecznica krótkoostna | ||||
Nazwa systematyczna | |||||
Dryopteris carthusiana (Vill.) H.P.Fuchs Bull. Soc. Bot. France 105: 339 (1959)[3] | |||||
|
Nerecznica krótkoostna[4], nerecznica ciernista, paprotnik ciernisty[5] (Dryopteris carthusiana (Vill.) H. P. Fuchs) – gatunek rośliny należący do rodziny nerecznicowatych. Szeroko rozprzestrzeniony na półkuli północnej w strefie umiarkowanej[3]. W Polsce w całym kraju pospolity[6].
Morfologia
- Pokrój
- Paproć o wysokości zwykle od 20 do 60 cm, rzadko liście nieco wyższe. Kłącze rośnie mniej więcej poziomo[7].
- Liście
- O blaszkach w zarysie trójkątnie jajowatych lub podługowatojajowatych, 2-krotnie pierzastych, spodem nagich, długoogonkowych, pokrytych jasnobrunatnymi łuskami. Odcinki drugiego rzędu gęste, podługowate, tępe, karbowanopiłkowane lub piłkowano-wcinane. Długość dolnego odcinka drugiego rzędu ok. 1,5 raza przewyższa długość stojącego nad nim ze strony górnej. Kupki drobne, nie dotykające się.
- Gatunki podobne
- Inne gatunki nerecznic mają liście podzielone pojedynczo lub 3–4-krotnie, te o liściach mocniej podzielonych mają łuski na ogonkach wyraźnie ciemniejsze w środkowej części, blaszki ogruczolone, kłącze wznoszące się[7].
Biologia i ekologia
Występuje w cienistych, wilgotnych i świeżych iglastych i mieszanych borach. Jest to trująca roślina.
Zastosowanie
Kłącze nerecznicy krótkoostnej (Rhizoma Filicis spinulosi) zawiera floroglucydy (aspidyna, dezaspidyna), niekiedy stosowana jak nerecznica samcza (Dryopteris filis-mas).
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-02-28] (ang.).
- ↑ The Pteridophyte Phylogeny Group. A community-derived classification for extant lycophytes and ferns. „Journal of Systematics and Evolution”. 54 (6), s. 563–603, 2016. DOI: 10.1111/jse.12229.
- ↑ a b c Dryopteris carthusiana (Vill.) H.P.Fuchs. W: Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2021-01-03].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland. A checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1.
- ↑ Jakub Mowszowicz: Pospolite rośliny naczyniowe Polski. Wyd. czwarte. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1979, s. 75. ISBN 83-01-00129-1.
- ↑ Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce, Adam Zając, Maria Zając (red.), Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001, s. 202, ISBN 83-915161-1-3, OCLC 831024957 .
- ↑ a b Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin Polski niżowej. Wyd. drugie poprawione i unowocześnione. Warszawa: Wydawnictwo naukowe PWN, 2013, s. 43. ISBN 978-83-01-14342-8.
Bibliografia
- Bolesław Broda, Jakub Mowszowicz Przewodnik do oznaczania roślin leczniczych, trujących i użytkowych, Państwowy Zakład Wydawnictw Lekarskich, Warszawa 1973.
- BioLib: 3150
- EoL: 489726
- EUNIS: 150377
- Flora of China: 233500591
- Flora of North America: 233500591
- FloraWeb: 2032
- GBIF: 5275149
- identyfikator iNaturalist: 82564
- IPNI: 17390210-1
- ITIS: 502157
- NCPI: 239555
- Plant Finder: 285659
- The Plant List: tro-26600144
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:17390210-1
- Tela Botanica: 23244
- Tropicos: 26600144
- USDA PLANTS: DRCA11
Media użyte na tej stronie
Autor: (of code) -xfi-, Licencja: CC BY-SA 3.0
The Wikispecies logo created by Zephram Stark based on a concept design by Jeremykemp.
Plate from book