Obliczenia symboliczne

Obliczenia symboliczne – obszar odnoszący się do badania i rozwoju algorytmów i programów komputerowych do manipulowania wyrażeniami matematycznymi.

Ogólnie obliczenia możemy wykonywać na liczbach i na symbolach. Wykonując obliczenia na liczbach mamy do czynienia z obliczeniami numerycznymi.

Przykłady obliczeń symbolicznych:

  • uproszczenie równania x3 + 4·x - 6·x daje wynik x3 - 2·x
  • obliczenie całki nieoznaczonej ∫ x dx – wynikiem jest x2/2 + C

Czym różnią się obliczenia symboliczne od obliczeń numerycznych w przypadku całkowania i rozwiązywania równań różniczkowych?

  • W wyniku obliczeń symbolicznych jako rozwiązanie otrzymujemy funkcje w postaci symbolicznej, a w wyniku obliczeń numerycznych otrzymujemy przybliżone wartości funkcji dla pewnych wybranych punktów z jej dziedziny.

Znane programy komputerowe do obliczeń symbolicznych to:

  • Mathematica – opracowana przez Stephena Wolframa.
  • Maple – firmy Waterloo Maple Inc.
  • Matlab – firmy MathWorks. Program, którego domeną nie są obliczenia symboliczne, ale obliczenia numeryczne oparte na macierzach. Posiada dodatkowy moduł do obliczeń symbolicznych (Symbolic Math Toolbox) opracowany przez producentów Maple'a.
  • MuPAD – opracowany na Uniwersytecie w Paderborn w Niemczech nieodpłatny, dla instytucji niekomercyjnych.
  • MAXIMA – na licencji GPL.
  • Derive – firmy Texas Instruments.
  • Mathcad – firmy Mathsoft.
  • Sage – na licencji GPL.

Programy z grupy obliczeń symbolicznych nazywane są programami algebry komputerowej (z ang. Computer Algebra System – CAS). Według części źródeł terminy obliczenia symboliczne i algebra komputerowa są tożsame.