Obrona Sochaczewa
II wojna światowa, kampania wrześniowa | |||
![]() Niemiecka piechota w czasie walki na ulicach Sochaczewa obok Ratusza | |||
Czas | 13–16 września 1939 | ||
---|---|---|---|
Miejsce | |||
Terytorium | |||
Przyczyna | część bitwy nad Bzurą | ||
Wynik | zwycięstwo Niemców | ||
Strony konfliktu | |||
| |||
Dowódcy | |||
| |||
Położenie na mapie Polski w 1939 r. | |||
![]() |
Obrona Sochaczewa – jeden z epizodów Bitwy nad Bzurą w kampanii wrześniowej. Miała miejsce w dniach 13–16 września 1939 r.
Chronologia wydarzeń
12 września
Wieczorem wyjazd żołnierzy II/18 pp 26 DP samochodami z okolic Żychlina.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/ff/Battle_of_Bzura-horse_artillery.gif/400px-Battle_of_Bzura-horse_artillery.gif)
13 września
O świcie żołnierze II batalionu pod dowództwem majora Feliksa Kozubowskiego i II dywizjonu 26 pułku artylerii lekkiej docierają do przedmieść Sochaczewa. Żołnierze II batalionu luzują III/144 pp (rez.) i 67 Batalion Saperów na wschodnim brzegu Bzury, na przedmościu Sochaczewa. 4 kompania (por. Marian Himmel) zajmuje pozycje na północnym skraju i wylocie szosy na Błonie, 5 kompania (kpt. Antoni Sygnarek) + pluton z 6 kompanii – rejon dworca kolejowego z wylotem szosy na Żyrardów, 6 kompania bez plutonu (por. Edward Białach) pozostaje jako odwód d-cy batalionu w rejonie rynku i południowego skraju miasta z wylotem drogi na Bolimów. Na zachodnim brzegu Bzury (Rozlazłówek – Kuznocin) stanowiska ogniowe zajęły baterie II dywizjonu 26 pal pod dowództwem mjr. Stanisława Piro – 4 – kpt. Jana Ehrlicha, 5 – por. Andrzeja Doroszyńskiego, 6 – ppor. Arsena Kuczyńskiego. Miasto ostrzeliwane jest cały dzień przez niemiecką artylerię, wielokrotne natarcia sił niemieckich – piechoty i czołgów. Około północy batalion wycofuje się na zachodni brzeg rzeki.
14 września
Batalion zostaje zawrócony przez płk dypl. Tadeusza Parafińskiego z m. Kąty, około godz. 10.00 naciera z marszu na miasto i odrzuca nieprzyjaciela, który w międzyczasie obsadził Sochaczew. W godzinach popołudniowych zostaje wyparty z zajmowanych stanowisk, lecz po wprowadzeniu do walki odwodów odzyskał je na powrót. Po ciężkich walkach wspieranych ogniem 5 baterii (pozostałe baterie zostały przesunięte na inny odcinek w związku z planowaną ofensywą) udaje się utrzymać miasto kosztem dużych strat.
15 września
Od świtu natarcia wojsk niemieckich na pozycje polskie – 4 i 5 kompanii. Najcięższe walki na odcinku obrony 4 kompanii – ginie jej dowódca por. Marian Himmel. Na rozkaz dowódcy batalionu resztki pododdziałów w ciągłej styczności z nieprzyjacielem wycofują się w głąb miasta i dalej aż do Bzury. W trakcie ponownego forsowania rzeki ginie dowódca batalionu mjr. F. Kozubowski. Małe grupki żołnierzy (w sumie około 100 żołnierzy) przekroczyły Bzurę. Po południu Niemcy obsadzają miasto.
16 września
Do godz. 16.00 5 bateria ogniem zaporowym nie pozwala Niemcom na sforsowanie Bzury.
W trakcie walk o Sochaczew II batalion stracił 80% stanu osobowego. Polegli m.in.:
- mjr Feliks Kozubowski – dca II batalionu
- por. Marian Himmel – dca 4 kompanii
- ppor. Abram Kurz – lekarz batalionu
- ppor. Adam Wzorek – dca III plutonu 4 kompanii
- ppor. Ignacy Wałęza – dca I plutonu 5 kompanii
- ppor. Michał Skuza – dca II plutonu 5 kompanii
- ppor. Zygmunt Micek – dca III plutonu 5 kompanii
- ppor. Kacper Klaniewski – dca I plutonu kompanii ckm
Literatura
- M. Wojewoda, Sochaczew we wrześniu 1939 r., 1989.
- Bitwa nad Bzurą z perspektywy sześćdziesięciopięciolecia, P. Matusak (red.), 2006.
- T. Jurga, Bzura 1939 r., 2001.
- L. Nawrocki, Kalendarium wydarzeń historycznych na ziemi sochaczewskiej, 2000.
Linki zewnętrzne
- Wrzesień 1939 roku w Sochaczewie - oczami świadków. na youtube.com
Media użyte na tej stronie
Flaga Rzeczypospolitej Polskiej, a później Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w okresie 1928-1980 ustanowiona rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach, chorągwiach i pieczęciach, Dz. U. z 1927 r. Nr 115, poz. 980 i potwierdzona dekretem z dnia 9 listopada 1955 r. o znakach Sił Zbrojnych, Dz. U. z 1955 r. Nr 47, poz. 315.
Do odwzorowania barwy czerwonej użyto domyślnego odcienia "vermilion" (#E34234, cynober). Proporcje 5:8 (w dekrecie z 1955 roku błędnie ustalone jako 3:8, skorygowane w obwieszczeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 lutego 1956 r. o sprostowania błędu w dekrecie z dnia 7 grudnia 1955 r. o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych, Dz.U. z 1955 r. Nr 47 poz. 314).
Flaga Rzeczypospolitej Polskiej, a później Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w okresie 1928-1980 ustanowiona rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 13 grudnia 1927 r. o godłach i barwach państwowych oraz o oznakach, chorągwiach i pieczęciach, Dz. U. z 1927 r. Nr 115, poz. 980 i potwierdzona dekretem z dnia 9 listopada 1955 r. o znakach Sił Zbrojnych, Dz. U. z 1955 r. Nr 47, poz. 315.
Do odwzorowania barwy czerwonej użyto domyślnego odcienia "vermilion" (#E34234, cynober). Proporcje 5:8 (w dekrecie z 1955 roku błędnie ustalone jako 3:8, skorygowane w obwieszczeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 lutego 1956 r. o sprostowania błędu w dekrecie z dnia 7 grudnia 1955 r. o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych, Dz.U. z 1955 r. Nr 47 poz. 314).
Autor: , Licencja: CC BY-SA 3.0
Abstract crossed rifles symbol on sunburst
Autor: Ruffneck'88, Licencja: CC BY-SA 4.0
![]() |
To zdjęcie było poddane obróbce cyfrowej i może różnić się od wersji oryginalnej. Zmiany: recolored. Oryginał można obejrzeć tu: Bundesarchiv Bild 101I-012-0037-23A, Polen, Straßenkampf, Infanterie.jpg: ![]()
|
Polen, Straßenkampf, Infanterie
(![]() ![]() ![]() |
|||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Fotograf |
Wagner
|
||||||||||||||||||||||||||
Opis archiwalny |
|
||||||||||||||||||||||||||
Tytuł |
Polen, Straßenkampf, Infanterie
![]() |
||||||||||||||||||||||||||
Przedstawione miejsce | Polska | ||||||||||||||||||||||||||
Data | wrzesień 1939 | ||||||||||||||||||||||||||
Zbiór |
|
||||||||||||||||||||||||||
Obecnie w zbiorach |
Propagandakompanien der Wehrmacht - Heer und Luftwaffe (Bild 101 I)
|
||||||||||||||||||||||||||
Numer inwentarzowy | |||||||||||||||||||||||||||
Źródło |
|
(c) Lukasb1992 z polskiej Wikipedii, CC BY-SA 3.0
Mapa lokalizacyjna Polski — 1939 (marzec – wrzesień).