Olszewnica Stara
Artykuł | 52°26′29″N 20°51′48″E |
---|---|
- błąd | 38 m |
WD | 52°26'N, 20°52'E |
- błąd | 2293 m |
Odległość | 976 m |
wieś | |
![]() Pomnik dziesiątej rocznicy odzyskania niepodległości | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Powiat | |
Gmina | |
Liczba ludności (2011) | |
Strefa numeracyjna | 22 |
Kod pocztowy | 05-123[3] |
Tablice rejestracyjne | WL |
SIMC | 0008616[4] |
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | |
![]() |
Olszewnica Stara (do 14 lutego 2002 Stara Olszewnica) – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie legionowskim, w gminie Wieliszew[4][5]. Graniczy ze wsiami: Chotomów, Olszewnica Nowa, Kałuszyn, Skrzeszew. Jest miejscowością średniej wielkości. Na koniec 2011 roku posiadała 739 mieszkańców. Są to rolnicy, ogrodnicy, rzemieślnicy, prywatni przedsiębiorcy, pracownicy umysłowi itp. Wieś zajmuje powierzchnię 654 ha. Wieś jest zelektryfikowana, ma instalację gazu ziemnego i wodociąg[6].
Historia
Pierwsza pewna informacja na temat Olszewnicy pochodzi z 1421 roku. W tym czasie właścicielami Nowego Dworu są Dobrogost, późniejszy arcybiskup gnieźnieński i jego bracia – Abraham podkomorzy czeski i Niemierza podstoli warszawski. Niemierza miał dwóch synów – Dobrogosta i Abrahama. W 1421 roku bracia podzielili się dobrami. Dobrogost Nowodworski otrzymał między innymi wsie Krubin i Olszewnicę[7].
Dnia 20 sierpnia 1778 roku doszło do ważnego wydarzenia, a mianowicie do uwolnienia chłopów od poddaństwa i nadania im częściowych praw obywatelskich. Kontynuacją tych działań, mających na celu w głównej mierze wzrost efektywności pracy, ale i zarazem odciążenie chłopów, było wprowadzenie przez Poniatowskiego tzw. „rozporządzeń Wybickiego”. Wydarzenie oczynszowania odbyło się w Olszewnicy Starej 15 października 1778 roku[8]. Oczynszowanie było bardzo uroczyste i do Olszewnicy zjechało wielu znamienitych gości: Książę Stanisław Poniatowski, jego matka Apolonia, Józef Wybicki. O tym ważnym wydarzeniu pisali m.in. Ignacy Krasicki („Mości książę Poniatowski”), Stanisław Trembecki („Polanka” i „Polanka do księcia Stanisława Poniatowskiego”) i sam Józef Wybicki („Wiadomość z Olszewnicy”)[9]. Powstała Kronika o Olszewnicy Starej i Nowej.
W sierpniu 1941 Niemcy zamordowali na terenie między Olszewnicą Starą a Chotomowem wielu Żydów[10].
W latach 1973-1993 miejscowość była siedzibą gminy Skrzeszew. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa warszawskiego. 15 lutego 2002 nastąpiła zmiana nazwy ze Stara Olszewnica na Olszewnica Stara[11].
W Olszewnicy Starej urodził się pułkownik Stanisław Sierawski (1915–2022), uczestnik kampanii wrześniowej, żołnierz Armii Krajowej i uczestnik powstania warszawskiego.
Szkolnictwo
W Olszewnicy znajduje się Szkoła Podstawowa im. Bronisława Sokoła. W ostatnich latach w klasach 0-3, uczy się przeciętnie około 50 dzieci. Obecnie (październik 2016) dyrektorem placówki jest Jolanta Wojdalska[12]. Do II wojny światowej budynek szkoły był drewniany ale w wyniku działań wojennych został spalony. W 1951 roku postawiono drewniany barak, w którym uczniowie uczyli się do roku 1972, kiedy do użytku oddano nowy murowany budynek, który stoi do dziś[13].
W budynku szkoły od 2013 mieści się filia przedszkola z Janówka.
Komunikacja
W terenie Olszewnicy Starej funkcjonują linie autobusowe:
- L-11 (linia strefowa uzupełniająca) na trasie: PKP Legionowo – Michałów Reginów – Łajski – Wieliszew – Skrzeszew – Kałuszyn – Olszewnica Stara – Olszewnica Nowa – Krubin – Janówek Pierwszy – Góra – Nowy Dwór Mazowecki: Urząd Miasta[14]
Na terenie Olszewnicy Starej funkcjonuje także prywatny przewoźnik autobusowy:
- Translud (linia na odcinku Olszewnica Stara – Chotomów jest bezpłatna, dofinansowywana przez UG Wieliszew) realizujący połączenie na trasie Olszewnica Stara – Chotomów – Legionowo – Warszawa[15].
Handel
W Olszewnicy Starej działają dwa sklepy spożywczo-przemysłowe „Magro” i "Katarzynka” – został zamknięty z początkiem 2015 roku, dwa sklepy ogrodnicze „Haber” i „Ogród” oraz skład materiałów budowlanych „Janbud”. Ponadto wielu mieszkańców trudni się sprzedażą własnych produktów takich jak: pomidory, ogórki, sałata, rzodkiewki, kwiaty i jajka.
Przydrożne kapliczki i krzyże
Zobacz też
- Olszewnica
Przypisy
- ↑ Wieś Olszewnica Stara w liczbach, Polska w liczbach [dostęp 2017-02-09] (pol.), liczba ludności w oparciu o dane GUS.
- ↑ GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2019-04-20].
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 848 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22] .
- ↑ a b GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
- ↑ Dane zaczerpnięte z urzędu gminy Wieliszew- http://wieliszew.pl/
- ↑ Ryszard Gołąb: „Ilustrowana monografia miasta Nowego Dworu Mazowieckiego z historią Twierdzy Modlin”. Nowy Dwór Mazowiecki : 2006.
- ↑ Plan rozwoju miejscowości Olszewnica Stara
- ↑ Rocznik Legionowski, t. II, Legionowo 2006 – Tadeusz Swat „Wiadomość z Olszewnicy”.
- ↑ Krzysztof Klimaszewski: Hekatomba Żydów z obozu w Pomiechówku w rejonie Janówka, Krubina i Olszewnicy 14 sierpnia 1941 r.. gazetapowiatowa.pl, 20 maja 2022. [dostęp 2022-08-10].
- ↑ Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 14 stycznia 2002 r. w sprawie ustalenia i zmiany urzędowych nazw niektórych miejscowości w województwach mazowieckim i warmińsko-mazurskim (Dz.U. z 2002 r. nr 8, poz. 79).
- ↑ CMSphere EASY Vobacom , Gmina Wieliszew – Edukacja, wieliszew.pl [dostęp 2016-10-13] .
- ↑ Szkoła Podstawowa im. Bronisława Sokoła w Olszewnicy Starej.
- ↑ ZTM Warszawa, www.ztm.waw.pl [dostęp 2017-11-25] (ang.).
- ↑ Przewozy autokarowe, Wynajem autokarów Warszawa, Transport Warszawa Modlin, www.translud.pl [dostęp 2017-11-25] .
Linki zewnętrzne
- Olszewnica (1), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VII: Netrebka – Perepiat, Warszawa 1886, s. 508 .
Media użyte na tej stronie
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of Masovian Voivodeship. Geographic limits of the map:
- N: 53.55N
- S: 50.95 N
- W: 19.15 E
- E: 23.25 E
Autor: Sieraw, Licencja: CC BY-SA 3.0
Drewniany krzyż w Olszewnicy Starej
Autor: Gmina Wieliszew, Licencja: CC BY-SA 4.0
Herb i barwy Gminy Wieliszew zostały ustanowione przez Radę Gminy Uchwałą Nr 201/XX/96 Rady Gminy Wieliszew w dniu 30 grudnia 1996 r.
W górnej części pola błękitnego złota rzeka w pas, pod nią stylizowana litera "W" złota, której blanki utworzone są przez wieże kościelne połączone krokwią, na wierzchołku której złoty liść dębu w pion.
Złota rzeka w górnej części herbu symbolizuje naturalne zasoby wodne na czele z rzeką Narew-naturalną północną granicą Gminy. Wieże kościelne odwołują się do kościelnej historii tych terenów i przedstawiają najstarsze ośrodki kościelne na tym terenie: nieistniejącą już dziś parafię i kościół w Okuninie (której powstanie datuje się na XI w.) oraz parafię i kościół w Wieliszewie (ufundowaną w roku 1387). Obecnie zaś symbolizować mogą kościoły parafialne położone w dwóch krańcach gminy: zachodnim- w Janówku Pierwszym i wschodnim-w Wieliszewie. Połączenie wież krokwią symbolizuje jedność i zintegrowanie mieszkańców a także terytorialną przestrzeń, na której obecnie rozciąga się gmina. Całość tworzy literę W, czyli pierwszą literę nazwy gminy. Liść dębu symbolizuje zasoby przyrodnicze gminy, stanowi również nawiązanie do poprzedniej wersji herbu gminy, przedstawiającej drzewo dębu, licznie występujące na tych terenach.Autor: Sieraw, Licencja: CC BY-SA 3.0
Kapliczka domkowa z 1857 roku.
Autor:
Mapa powiatu legionowskiego, Polska
Autor: Sieraw, Licencja: CC BY-SA 3.0
Pomnik wybudowano w 1930 roku z okazji dziesiątej rocznicy odzyskani niepodległości przez Polskę.
Autor:
Mapa gminy Wieliszew, Polska
Autor: Sieraw, Licencja: CC BY-SA 3.0
Figura Matki Bożej Niepokalanie Poczętej
Autor: Sieraw, Licencja: CC BY-SA 3.0
Kapliczka na ul. Wiejskiej 24 w Olszewnicy Starej