Owczarnia (budynek)

Owczarnia[1]budynek inwentarski, wolno stojący, używany jako pomieszczenie wolnostanowiskowe dla owiec. Owczarnie przeważnie są obiektami murowanymi. Tradycyjnie owczarnia służyła jako miejsce całodobowego pobytu owiec tylko w zimie, w pozostałych porach roku wykorzystywana była jako miejsce nocnego wypoczynku zwierząt. Obecnie, zwłaszcza w wyspecjalizowanych gospodarstwach rolnych, często w budynkach tych owce przebywają przez cały rok.

Zabytkowa owczarnia z pocz. XX w Kaczkówku
Zabytkowa owczarnia z 2 poł. XIX w. w Dobosławicach
Zabytkowa owczarnia z 2 poł. XIX w.w Komorowie
Zabytkowa owczarnia folwarczna z 2 poł. XIX w. w Nakomiadach
Zabytkowa owczarnia z XIX w. Waplewie Wielkim
Zabytkowa owczarnia z 1910 r. w Luboni nr.rej. 1479/A

Niekiedy określenie owczarnia stosuje się do całości zabudowań gospodarczych związanych z hodowlą owiec. W takim przypadku obejmuje też przyległe budynki i pomieszczenia.

W typowej owczarni znajdowało się kilkadziesiąt owiec, jedynie w bardzo bogatych gospodarstwach chłopskich oraz w oborach należących do dworu (po wojnie do PGR-u) przebywało od kilkudziesięciu do kilkuset owiec. W dużych owczarniach wnętrze podzielone było na boksy dla poszczególnych osobników lub ich grup. Podłoga owczarni wyścielana była słomą, która wraz z odchodami zwierząt stanowiła cenny nawóz organiczny, nazywany od miejsca powstawania obornikiem.

Rodzaje owczarń wolnostanowiskowych

Rodzaje owczarń w których owce przemieszczają się wewnątrz owczarni w sposób mniej lub bardziej swobodny:

  • owczarnie stropowe
  • owczarnie ze stropodachem
  • owczarnie ściółkowo-rusztowe
  • owczarnie rusztowe
  • szopy pastwiskowe

Nowoczesne owczarnie przeznaczone dla dużych ilości zwierząt są w pełni zautomatyzowane; podawanie paszy i wody, usuwanie odchodów oraz dojenie wykonywane są przez urządzenia sterowane komputerowo.

  • Nowoczesne owczarnie posiadają pomieszczenia[2].
  1. ) owczarnia - pomieszczenie dla owiec dorosłych z bezpośrednim dostępem do wybiegów.
  2. ) dla wykotów
  3. ) wychowalnia - w którym przebywają owce matki z jagniętami.
  4. ) tuczarnia - do składowania pasz i przygotowywania ich do skarmiania
  5. ) dla tryków i młodych tryczków
  6. ) do inseminacji
  7. ) dojarnia
  8. ) do strzyży
  9. ) budynki pastwiskowe - budynek inwentarski wolno stojący przeznaczony dla owiec przebywających w okresie żywienia letniego na pastwiskach przez całą dobę, budynek pastwiskowy może być szopą zamkniętą lub otwartą o trzech ścianach, szopa zamknię­ta służąca jako schronienie dla owiec podczas letnich wypasów w górach.

Nowoczesny budynek owczarski powinien charakteryzować się:[3]

  • zgodnością z ustawodawstwem polskim i unijnym, a także z przepisami eksportowymi innych krajów, kupujących wyroby naszej produkcji zwierzęcej;
  • odpowiednimi, określonymi normami, warunkami zootechnicznymi dla danej kategorii zwierząt;
  • zastosowaniem proekologicznych technologii utrzymania zwierząt;
  • funkcjonalnością i niezawodnością rozwiązań konstrukcyjnych oraz wyposażenia;
  • oszczędnym i efektywnym zużyciem energii;
  • minimalnymi nakładami pracy w bieżącej obsłudze zwierząt;
  • bezpiecznymi i ergonomicznymi warunkami dla personelu;
  • krótkim czasem amortyzacji;
  • możliwością wykorzystania energii z surowców powstających w procesie produkcji;
  • możliwością przeznaczenia obiektu na cele pozarolnicze.

Inne

Owczarnia jako miejsce chowu owiec była znana już w średniowieczu; od niej pochodzi wiele nazw miejscowości służebnych (np. Owczary, Owczarnia).

Zobacz też

Przypisy

Bibliografia

  • Haring Fritz; Hodowla owiec;wydawca,Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne; Warszawa; 1980r.;ISBN 83-0900-265-3
  • Paraponiak Paweł; Ekologiczny chów owiec; Wyd. Instytut Zootechnik; Kraków; 2006 r.;ISBN 83-6012-703-4
  • Myczko Andrzej; Technika w chowie owiec; Instytut Budownictwa Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa; Warszawa; 1995 r.; ISBN 83-8626-418-7

Media użyte na tej stronie

Dobiesławice-1.JPG
Autor: Jarosław Dabrowski, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Dobiesławice, owczarnia, 2 poł. XIX
Waplewo chlew.jpg
Autor: Polimerek, Licencja: CC BY-SA 3.0
Owczarnia z XIX w. w Waplewie Wielkim
Nakomiady, owczarnia, 2012 r..JPG
Autor: Grzegorz Gąsior, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Nakomiady, owczarnia folwarczna, 2 poł. XIX
H.13.299 - Lubonia Folwark.JPG
Autor: Janusz Stor, Licencja: CC BY-SA 3.0
Zespół folwarczny : owczarnia z 1910 r. Lubonia / pow. leszczyński / woj. wielkopolskie - nr 1479/A
Owczarnia - Jan Grześkowiak.JPG
Autor: Jan Grześkowiak, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Komorowo, owczarnia, 2 poł. XIX