Państwa członkowskie Unii Europejskiej

Lifeintheeu.png
Unia Europejska na skróty
  • agencje UE
  • członkowie
  • edukacja
  • euro
  • geografia
  • gospodarka
  • historia
  • języki
  • kandydaci
  • kultura
Portal Portal Unia Europejska

Unia Europejska składa się z 27 państw członkowskich. Nowo wstępujące państwa, aby stać się członkiem Unii muszą:

  • spełnić szereg kryteriów dotyczących sfery gospodarczej, politycznej, praw człowieka sformułowane w tzw. kryteriach kopenhaskich,
  • zaakceptować w pełni i bez zastrzeżeń[1] acquis communautaire (w szczególności zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego nad prawem krajowym),
  • posiadać sprawnie działającą administrację i sądownictwo zdolne wyegzekwować unijne i wspólnotowe akty prawne.

Członkowie Unii Europejskiej

Alfabetyczna lista państw – członków Unii Europejskiej
Lp.KrajData przystąpienia do EWG/UECzłonkostwo w strefie SchengenCzłonkostwo w strefie euroKwestie militarneLiczba głosów w RUE[2]Liczba członków w PE[3]Ludność (2016)[4]Powierzchnia w km²Następny rok sprawowania prezydencjiObszary specjalne
1 Austria1995-01-011 stycznia 1995TTEU BGS10188 700 47183 879-
2 Belgia1957-03-2525 marca 1957[5]TTEU BGS, Eurofor, Eurokorpus122111 289 85330 5282024
3 Bułgaria2007-01-011 stycznia 2007sygnatariuszN[6]EU BGS10177 153 784110 910-
4 Chorwacja2013-07-011 lipca 2013sygnatariuszN-7114 190 66956 5942020
5 Cypr2004-05-011 maja 2004sygnatariuszTEU BGS46848 31992512026
6 Czechy2004-05-011 maja 2004TN[6]EU BGS122110 553 84378 8662022
7 Dania1973-01-011 stycznia 1973TN[8][9]N7135 707 25143 0982025
8 Estonia2004-05-011 maja 2004TTEU BGS461 315 94445 339-
9 Finlandia1995-01-011 stycznia 1995TTEU BGS7135 487 308338 1452019
10 Francja1957-03-2525 marca 1957[5]TTEU BGS, Eurofor, Eurokorpus, EGF297466 661 621643 8012022

11 Grecja1981-01-011 stycznia 1981TTEU BGS122110 783 748131 9572027
12 Hiszpania1986-01-011 stycznia 1986TTEU BGS, Eurofor, Eurokorpus, EGF275446 438 422505 9442023
13 Holandia[14]1957-03-2525 marca 1957[5]TTEU BGS, EGF132616 979 12041 5262029
14 Irlandia1973-01-011 stycznia 1973tylko w zakresie III filaruTEU BGS7114 723 60570 2732026
15 Litwa2004-05-011 maja 2004TTEU BGS7112 888 55865 3002027
16 Luksemburg1957-03-2525 marca 1957[5]TTEU BGS, Eurokorpus46576 24925862029
17 Łotwa2004-05-011 maja 2004TTEU BGS481 968 95764 5732028
18 Malta2004-05-011 maja 2004TTN36434 4033162030
19 Niemcy1957-03-2525 marca 1957[5][15]TTEU BGS, Eurokorpus299682 162 000357 5782020
20 Polska2004-05-011 maja 2004TN[6]Eurokorpus, EU BGS275137 967 209312 6962025
21 Portugalia1986-01-011 stycznia 1986TTEU BGS, Eurofor, EGF122110 341 33092 3912021
22 Rumunia2007-01-011 stycznia 2007sygnatariuszN[6]EU BGS, EGF143219 759 968238 391obecnie
23 Słowacja2004-05-011 maja 2004TTEU BGS7135 426 25249 0352030
24 Słowenia2004-05-011 maja 2004TTEU BGS482 064 18820 2732021
25 Szwecja1995-01-011 stycznia 1995TN[6]EU BGS10209 851 017450 2952023
26 Węgry2004-05-011 maja 2004TN[6]EU BGS12219 830 48593 0302024
27 Włochy1957-03-2525 marca 1957[5]TTEU BGS, Eurofor, EGF297360 665 551302 0732028
Lp.KrajData przystąpienia do EWG/UECzłonkostwo w strefie SchengenCzłonkostwo w strefie euroKwestie militarneLiczba głosów w RUE[2]Liczba członków w PE[3]Ludność (2016)[4]Powierzchnia w km²Następny rok sprawowania prezydencjiObszary specjalne

Byli członkowie Unii Europejskiej

KrajData przystąpienia do EWG/UEData wystąpienia z UECzłonkostwo w strefie SchengenCzłonkostwo w strefie euroKwestie militarneLiczba głosów w RUE[2]Liczba członków w PE[3]Ludność (2016)[4]Powierzchnia w km²Obszary specjalne
 Wielka Brytania[16]1973-01-011 stycznia 197323:00 2020-01-3131 stycznia 2020

(00:00 2020-02-011 lutego 2020 czasu polskiego)

tylko w zakresie III filaruN[9]EU BGS297365 382 556244 820

Państwa nienależące do Unii Europejskiej, ale będące stroną układów i porozumień z UE

KrajEuropejski Obszar GospodarczyUkład z SchengenStrefa euroStrefa VAT UEUnia celnaStosowanie prawa wspólnotowegoKwestie militarneUwagi
 IslandiaTTNNNbrak unii celnej, EOG zakłada strefę wolnego handlu i unię gospodarczą z pominięciem unii celnejczęściowo w ramach EOG[20]NZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Islandia
 LiechtensteinTT[21]NNNbrak unii celnej, EOG zakłada strefę wolnego handlu i unię gospodarczą z pominięciem unii celnejczęściowo w ramach EOGNW 1924 r. Liechtenstein wszedł w skład szwajcarskiego związku celnego.
Zobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Liechtenstein
 NorwegiaTTNNNbrak unii celnej, EOG zakłada strefę wolnego handlu i unię gospodarczą z pominięciem unii celnejczęściowo w ramach EOGEU BGSZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Norwegia
 SzwajcariaN[22]T[21]NNNczęściowo w ramach dwustronnych porozumień WE-CHNZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Szwajcaria, Szwajcaria a Unia Europejska
 MonakoN(brak oficjalnego porozumienia, de facto brak kontroli granicznych) TTTTminimalnieNZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Monako
 San MarinoN(brak oficjalnego porozumienia, de facto brak kontroli granicznych) TTNTminimalnieNZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#San Marino
 Watykan[23]N(brak oficjalnego porozumienia, de facto brak kontroli granicznych) T Oficjalnie zainteresowany członkostwemTNstatus niejasnyNNZobacz też:Stolica Apostolska a Unia Europejska

Państwa (i inne jednostki terytorialne) spoza Unii Europejskiej i niemające z nią porozumień

KrajEuropejski Obszar GospodarczyUkład z SchengenStrefa euroStrefa VAT UEUnia celnaStosowanie prawa wspólnotowegoKwestie militarneUwagi
 AndoraNN(brak oficjalnego porozumienia, de facto euro w powszechnym użyciu) TNTminimalnieNZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Andora
 CzarnogóraNN(brak oficjalnego porozumienia, de facto euro w powszechnym użyciu) TNNNNZobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Czarnogóra
 KosowoNN(brak oficjalnego porozumienia, de facto euro w powszechnym użyciu) TNNNNUnia prowadzi obecnie misję policyjno-administracyjną EULEX Kosowo
Zobacz też: Państwa kandydujące do Unii Europejskiej#Kosowo

Byłe terytoria należące do państw UE

  • Algieria do 2 lipca 1962 terytorium francuskie
  • Antigua (ob. Antigua i Barbuda) do 31 października 1981 terytorium brytyjskie
  • Antyle Holenderskie do 10 października 2010 terytorium holenderskie
  • Belize do 20 września 1981 terytorium brytyjskie
  • Brunei do 31 grudnia 1984 terytorium brytyjskie
  • Czad do 10 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Dahomej (ob. Benin) do 31 lipca 1960 terytorium francuskie
  • Dominika do 2 listopada 1978 terytorium brytyjskie
  • Francuskie Terytorium Afarów i Isów (ob. Dżibuti) do 26 czerwca 1977 terytorium francuskie
  • Gabon do 16 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Górna Wolta (ob. Burkina Faso) do 4 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Grenada do 6 lutego 1974 terytorium brytyjskie
  • Gwinea do 1 października 1958 terytorium francuskie
  • Hongkong do 30 czerwca 1997 terytorium brytyjskie
  • Kamerun do 31 grudnia 1959 terytorium powiernicze ONZ pod administracją francuską
  • Kiribati do 11 sierpnia 1979 terytorium brytyjskie
  • Komory do 5 lipca 1975 terytorium francuskie
  • Kongo do 14 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Kongo Belgijskie (ob. Demokratyczna Republika Konga) do 30 czerwca 1960 terytorium belgijskie
  • Madagaskar do 25 czerwca 1960 terytorium francuskie
  • Makau do 19 grudnia 1999 terytorium portugalskie
  • Mali do 19 czerwca 1960 terytorium francuskie
  • Mauretania do 7 listopada 1960 terytorium francuskie
  • Niger do 2 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Nowa Gwinea Holenderska do 30 września 1962 terytorium holenderskie
  • Nowe Hebrydy (ob. Vanuatu) do 29 lipca 1980 kondominium brytyjsko-francuskie
  • Republika Środkowoafrykańska do 12 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Rodezja Południowa (ob. Zimbabwe) od 12 grudnia 1979 do 16 kwietnia 1980 terytorium brytyjskie (do 11 grudnia 1979 formalnie terytorium brytyjskie jednak de facto niepodległe państwo Rodezja)
  • Ruanda-Urundi (ob. Burundi i Rwanda) do 30 czerwca 1962 terytorium powiernicze ONZ pod administracją belgijską
  • Saint Kitts i Nevis do 9 sierpnia 1983 terytorium brytyjskie
  • Saint Lucia do 21 lutego 1979 terytorium brytyjskie
  • Saint Vincent (ob. Saint Vincent i Grenadyny) do 26 października 1979 terytorium brytyjskie
  • Senegal do 19 czerwca 1960 terytorium francuskie
  • Somali Włoskie (ob. Somalia) do 30 czerwca 1960 terytorium powiernicze ONZ pod administracją Włoską
  • Surinam do 24 listopada 1975 terytorium holenderskie
  • Timor Wschodni – formalnie kolonia portugalska do 2002, jednak w 1976 roku zaanektowany przez Indonezję, której de facto był częścią do uzyskania niepodległości w 2002
  • Togo do 26 kwietnia 1960 terytorium powiernicze ONZ pod administracją francuską
  • Tuvalu do 30 września 1978 terytorium brytyjskie
  • Wybrzeże Kości Słoniowej do 6 sierpnia 1960 terytorium francuskie
  • Wyspy Bahama (ob. Bahamy) do 9 lipca 1973 terytorium brytyjskie
  • Wyspy Salomona do 6 lipca 1978 terytorium brytyjskie

Państwa członkowskie według formy rządów (stan na 1 stycznia 2020)

     system prezydencki

     system pół-prezydencki

     system parlamentarny (republika)

     system parlamentarny (monarchia)

Państwa członkowskie według systemu administracyjnego (stan na 1 stycznia 2020)

     państwa unitarne

     państwa zregionalizowane

     państwa zdecentralizowane

     federacje

System parlamentarny (stan na 1 lutego 2020)

     unikameralizm

     bikameralizm

Głowa państwa (stan na 1 lutego 2020)

     monarcha

     prezydent

Zobacz też

  • Geografia Unii Europejskiej
  • Obszary specjalne państw członkowskich Unii Europejskiej
  • Historia rozszerzeń wspólnot europejskich i Unii Europejskiej
  • Państwa kandydujące do Unii Europejskiej
  • Państwa Europy
  • Państwa członkowskie WNP
  • Państwa członkowskie NATO

Przypisy

  1. Bez klauzul opt-out, ale z możliwymi okresami przejściowymi na dostosowanie norm krajowych do norm unijnych.
  2. a b c Podana liczba zgodna z Traktatem nicejskim.
  3. a b c Podana liczba zgodna z Traktatem lizbońskim.
  4. a b c Eurostat - Tables, Graphs and Maps Interface (TGM) table, ec.europa.eu [dostęp 2017-11-25].
  5. a b c d e f Traktat Rzymski wszedł w życie 1 stycznia 1958 roku.
  6. a b c d e f Traktatowy obowiązek wprowadzenia waluty euro.
  7. De iure cała wyspa (poza bazami brytyjskimi) jest częścią UE, de facto tylko jej południowa część. Tylko Turcja uznaje Cypr Północny. Okupacja Cypru Północnego według prawa międzynarodowego jest nielegalna.
  8. Mechanizm Kursów Walutowych (ERM II).
  9. a b Klauzula opt-out wprowadzenia waluty euro.
  10. Grenlandia opuściła EWG w 1985 roku.
  11. Od 1 stycznia 2014.
  12. Do 22 lutego 2007 część UE jako jedna z jednostek administracyjnych wchodzących w skład Gwadelupy. Ponownie jest częścią Unii od dnia wejścia w życie traktatu lizbońskiego (1 grudnia 2009).
  13. Do 22 lutego 2007 część UE jako jedna z jednostek administracyjnych wchodzących w skład Gwadelupy.
  14. Traktatowo: Niderlandy.
  15. 3 października 1990 roku NRD (obecne landy: Meklemburgia-Pomorze Przednie, Saksonia-Anhalt, Berlin, Brandenburgia, Turyngia, Saksonia) weszła w skład RFN.
  16. Traktatowo: Zjednoczone Królestwo.
  17. a b c Jest częścią Anglii, ale nie jest częścią Zjednoczonego Królestwa.
  18. Bazy wojskowe Wielkiej Brytanii na wyspie Cypr.
  19. O ile uznać przedmiotowość roszczeń.
  20. EU News From Iceland: Iceland only adopting 6,5 percent of EU laws through the EEA agreement.
  21. a b Wejście w życie 1 listopada 2008.
  22. Szwajcarzy w referendum z 1993 roku odrzucili możliwość wejścia do EOG.
  23. Państwo Kościelne. Stolica Apostolska.

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Flag of the Azores.svg
Azores flag, from the xrmap flag collection 2.7.

The nine stars represent the nine islands which are: São Miguel, São Jorge, Terceira, Santa Maria, Graciosa, Faial, Pico, Flores, and Corvo.

The bird represent the goshawk which the word Azores derived from.

The shield represents the lesser arm of Portugal, of which the Azores is an autonomous region.
Flag of the Turks and Caicos Islands.svg
Flag of the Turks and Caicos Islands
Flag of Montserrat.svg
Autor: unknown, Licencja: CC0
Flag of Aruba.svg
The flag of Aruba
Flag of the Canary Islands (simple).svg
Simple version of the Canary flag
Flag of Finland.svg
Flaga Finlandii
EU 2020.png
Autor: Aotearoa, Licencja: CC BY 3.0
Unia Europejska w 2013; bez terytoriów zamorskich.
Flag of the Falkland Islands.svg
Autor: Government of Great Britain, Licencja: CC0
British flag of the Falkland Islands
Flag of Portugal.svg
Flag of Portugal, created by Columbano Bordalo Pinheiro (1857-1929), officially adopted by Portuguese government in June 30th 1911 (in use since about November 1910). Color shades matching the RGB values officially reccomended here. (PMS values should be used for direct ink or textile; CMYK for 4-color offset printing on paper; this is an image for screen display, RGB should be used.)
Flag of Anguilla.svg
Autor: Ten plik pochodzi z Open Clip Art Library i został uwolniony do domeny publicznej przy wykorzystaniu Creative Commons Public Domain Dedication. Do osoby przesyłającej: Jako parametr proszę podać link do strony, z której zaczerpnięto grafikę., Licencja: CC0
Flag of Anguilla (adopted on 30 May 1990) - RGB colours, 1:2 dimensions and construction details based partly on the templates: Flag of Anguilla – A Brief History
Flag of the Pitcairn Islands.svg
The flag of the Pitcairn Islands, arms courtesy an e-mail from the author of xrmap and the Blue Ensign from Image:Government Ensign of the United Kingdom.svg
Flag of FLNKS.svg
The flag of the Kanak and Socialist National Liberation Front political party, also used by the territory of New Caledonia alongside the flag of France.
Pantone colours as explained in http://www.crwflags.com/fotw/flags/nc%7Dflnks.html by conversion in Commons:Pantone color chart.
Portal icon.svg
Autor: , Licencja: CC BY 2.5
Icon for Wikimedia project´s portals.
Flag of Saint Barthelemy (local).svg
(c) I, Hoshie, CC BY 2.5
This is the local flag of Saint-Barthélemy, adopted 2007.
Flag of Gibraltar.svg
Flag of Gibraltar
Tickmark icon.svg
Autor: MGalloway (WMF), Licencja: CC BY-SA 3.0
A tickmark icon included in the OOjs UI MediaWiki lib.
Lifeintheeu.png
Own work. Merge of existing images: Image:Universität Sussex.jpg, Image:European flag.svg and Image:Europeanflag at Seine.jpg. Intended use, title bar of Life in the European Union Template on the English Wikipedia. (uploaded their first: [1])
Flag of Mayotte (local).svg
Local, unofficial representative flag of Mayotte
Flag of Croatia.svg
Łatwo można dodać ramkę naokoło tej grafiki
Flag of Madeira.svg
Autor: !Oryginał: Brian BoruVector: Nuno Tavares, Licencja: CC BY-SA 1.0
Flag of Autonomous Region of Madeira, Portugal
Flag of Saint-Martin (fictional).svg
Fictional flag of Saint Martin (France), no encyclopedic value.
Drapeau aux serpents de la Martinique.svg
Autor: Ec.Domnowall based on File:Snake Flag of Martinique.svg. Serpent fer-de-lance d'après l'ancien écusson de la Gendarmerie en région Antilles-Guyane., Licencja: CC BY 3.0
Drapeau aux serpents de la Martinique
Unofficial flag of Guadeloupe (local).svg
Unofficial local flag of Guadeloupe, from the xrmap flag collection 2.7. Original from FOTW
Flag of Liechtenstein.svg
Flag of Liechtenstein
Flag of French Guiana.svg
Flag of French Guiana. Adopted as official flag by the General Council on January 29, 2010.
Flag Ceuta.svg
(c) Ulaidh, CC BY-SA 4.0
Bandera de Ceuta (España)