Portal:Wielka Brytania

 < Portale < Geografia < Europa < Wielka Brytania

WIKIPORTAL Wielka Brytania

Flag of the United Kingdom
Coat of arms of the United Kingdom

Wielka Brytania, państwo w północno-zachodniej Europie, w jego skład wchodzą: Anglia, Szkocja, Walia, Irlandia Północna. Stolicą Wielkiej Brytanii jest Londyn, miasto w południowo-wschodniej Anglii, przez które przepływa rzeka Tamiza. Innymi dużymi miastami w tym kraju są: Birmingham, Bristol, Manchester, Liverpool, York, Newcastle upon Tyne, Leeds, Sheffield, Cardiff, Edynburg, Glasgow, Inverness, Aberdeen, Dundee, Belfast, Londonderry.

Wielka Brytania jest monarchią parlamentarną. Obecnym monarchą brytyjskim jest królowa Elżbieta II, która zasiadła na tronie w 1952 i została koronowana w 1953. Dzisiaj jej funkcje są głównie ceremonialne, a rzeczywiste rządy spoczywają w ręku premiera – Theresa May.

Artykuł na medal

Kornwalia (ang. Cornwall IPA: /ˈkɔ:nwɒl/; kor. Kernow IPA: /ˈkɛ(r)nɔʊ/ lub /ˈkɛ(ɹ)nɔʊ/) – kraina geograficzno-historyczna i zarazem najbardziej wysunięte na południowy zachód hrabstwo Anglii, położone na Półwyspie Kornwalijskim, na zachód od rzeki Tamar. Centrum administracyjnym, a także jedynym miastem o statusie katedralnym (city) jest Truro. Kornwalia zajmuje powierzchnię 3563 km² łącznie z Wyspami Scilly, położonymi 45 km od Land's End – najbardziej na południowy zachód wysuniętego fragmentu hrabstwa. Średnia gęstość zaludnienia hrabstwa wynosi 144 osoby na kilometr kwadratowy.

Kornwalię charakteryzują dzikie krajobrazy wrzosowiska, długa i urozmaicona linia brzegowa oraz łagodny klimat. Krajobraz górniczy Kornwalii i Zachodniego Devonu w roku 2006 wpisano na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i Przyrodniczego UNESCO. Istotną dziedziną gospodarki regionu jest turystyka (24% przychodu). Kornwalia jest jednak jednym z najbiedniejszych regionów Wielkiej Brytanii (średnia płaca wynosi 62% w stosunku do średniej wysokości wynagrodzeń w Wielkiej Brytanii) z najmniejszym wkładem do gospodarki narodowej.

Czytaj dalej...

Rzut oka

Most w Calstock w dolinie rzeki Tamar na granicy Kornwalii i Devonu

Czy wiesz, że...

  • na stacji Slough jest wypchany pies, zasłużony dla stacji?
  • W Bridgwater w hrabstwie Somerset karnawał obchodzi sie na początku listopada?
  • Ogród Eden Project w Kornwalii odwiedza rocznie 1.7 miliona turystów?
  • odcinek kolei między Dawlish a Teignmouth jest nie tylko jednym z najpiękniejszych w Anglii ale i najdroższych w utrzymaniu?
  • W Wielkiej Brytanii jest 60 miast ze statusem city?
  • Najdłuższy brytyjski pieszy szlak turystyczny South West Coast Path rozpoczyna się w Minehead a kończy w Poole i liczy 1014 km?
  • Westward Ho! jest jedną z dwóch miejscowości na świecie z wykrzyknikiem w nazwie?

Historia

  • średniowiecze: Beda Czcigodny, Heptarchia anglosaska, Alfred Wielki, Kanut Wielki, Danelaw, Wilhelm Zdobywca, Plantageneci, wojna stuletnia, bitwa pod Sluys, bitwa pod Poitiers, bitwa pod Agincourt, Wojna Dwóch Róż,
  • XVI wiek: Henryk VIII, Thomas More, Thomas Cromwell, Akt Supremacji, Maria I Tudor, Elżbieta I Tudor, Walter Raleigh, Henry Hudson, Francis Drake,
  • XVII wiek: Jakub I Stuart, Karol I Stuart, Angielska wojna domowa, Oliver Cromwell, Karol II Stuart, Jakub II Stuart, przemyt w Anglii
  • XVIII wiek: Wielka Brytania w XVIII wieku, Wilhelm III Orański, Anna Stuart, Powstania szkockie, Unia angielsko-szkocka, Jerzy I Hanowerski, Robert Walpole, premierzy Wielkiej Brytanii, Kit-Cat Club, Kompania Mórz Południowych, Jerzy II Hanowerski, Bitwa na Równinie Abrahama, Jerzy III Hanowerski, the Times
  • XIX wiek: epoka wiktoriańska, imperium brytyjskie, wojny burskie
  • XX wiek: Winston Churchill, Margaret Thatcher
  • XXI wiek: Tony Blair, Gordon Brown

Kuchnia

  • Ale
  • Anglesey cake
  • Bangers and mash
  • Befsztyk angielski
  • Cheddar
  • Cornish pasty
  • Cydr
  • Crumpet
  • Cumberland pie
  • Custard
  • Derbyshire oatcakes
  • Fish and chips
  • Lancashire hotpot
  • Lemon curd
  • Pasties
  • Ploughman's lunch
  • Scone
  • Scotch broth
  • Scouse (lobscouse)
  • Spotted dick
  • Shepherd's pie
  • Shortbread
  • Steak and kidney pie
  • Yorkshire pudding

Sport

  • Piłka nożna

Reprezentacje: Anglii, Szkocji, Walii, Irlandii Północnej
Rozgrywki: Premier League, Football League Championship, Puchar Anglii w piłce nożnej, Puchar Ligi Angielskiej w piłce nożnej, Tarcza Wspólnoty, System ligowy piłki nożnej w Anglii, Scottish Premier League

  • Krykiet

Zasady i historia krykieta, Wicket-keeper, The Ashes, Bodyline, Marylebone Cricket Club, W. G. Grace

  • Rugby

Reguły i historia rugby

  • Igrzyska Wspólnoty Narodów

Igrzyska Wspólnoty Narodów, Igrzyska Wspólnoty Narodów Juniorów

Kategorie

Wielka Brytania
Anglia
Irlandia Północna
Szkocja
Brytyjskie terytoria zależne
Walia
Ludzie związani z Wielką Brytanią
Aglomeracje w Wielkiej Brytanii
Architektura Wielkiej Brytanii
Brytyjskie służby specjalne
Etnografia Wielkiej Brytanii
Flagi Wielkiej Brytanii
Geografia Wielkiej Brytanii
Gospodarka Wielkiej Brytanii
Historia Wielkiej Brytanii
Irlandzkie i brytyjskie organizacje terrorystyczne
Kategorie według miejscowości w Wielkiej Brytanii
Kultura Wielkiej Brytanii
Nauka w Wielkiej Brytanii
Opieka zdrowotna w Wielkiej Brytanii
Organizacje w Wielkiej Brytanii
Oświata w Wielkiej Brytanii
Pochówki w Wielkiej Brytanii
Polityka Wielkiej Brytanii
Prawo w Wielkiej Brytanii
Sport w Wielkiej Brytanii
Stosunki międzynarodowe Wielkiej Brytanii
Symbole narodowe Wielkiej Brytanii
Transport w Wielkiej Brytanii
Turystyka w Wielkiej Brytanii
Wojsko brytyjskie

Ludzie

Thatcher reviews troops.jpg

Margaret Hilda Thatcher LG (z domu Roberts, ur. 13 października 1925) – brytyjska polityk, premier Wielkiej Brytanii w latach 1979-1990, chemik, prawnik. Stanowczość w stosunku do strajkujących górników oraz do państw komunistycznych spowodowała nadanie jej przydomku Żelaznej Damy (Iron Lady). Liberalną politykę gospodarczą jej gabinetu ochrzczono mianem Taczeryzmu. Jeden z czołowych "eurosceptyków", zwolenniczka ograniczonej integracji europejskiej.

Była najdłużej urzędującym brytyjskim premierem w XX w., piastowała ten urząd przez najdłuższy nieprzerwany czas od kadencji lorda Liverpoola. Jest także jedyną kobietą, która kiedykolwiek w Wielkiej Brytanii była wybrana na szefa partii rządzącej, a razem z Margaret Beckett jako jedyne pełniły funkcję ministra z najważniejszej grupy resortów tzw. Great Offices of State..

Obrazy

"Death of General Wolfe" 1743


  • Godfrey Kneller
  • William Hogarth
  • Balthasar Denner
  • Thomas Gainsborough
  • Thomas Rowlandson
  • Joshua Reynolds - Royal Academy
  • Benjamin West
  • Johann Zoffany
  • Johann Heinrich Füssli
  • John Constable
  • William Turner
  • Prerafaelici

Muzyka

  • XV wiek: John Dunstable
  • XVI wiek: William Byrd, Anthony Holborne, William Byrd, Thomas Tallis
  • XVII wiek: Henry Purcell, Daniel Purcell, John Blow, Jeremiah Clarke
  • XVIII wiek: George Frideric Handel, John Christopher Pepusch, Thomas Augustine Arne, John Stanley, William Boyce,
  • XIX wiek: John Field, Edward Elgar
  • XX wiek: Michael Tippett, Ralph Vaughan Williams
  • XXI wiek: Andrew Lloyd Webber, Carl Davis

Kino

  • filmy pełnometrażowe: Billy Elliot, Hot Fuzz
  • seriale/britcomy: 'Allo 'Allo!, Czarna Żmija, Jaś Fasola, Latający cyrk Monty Pythona, Doktor Who
  • teatr: Męska historia
  • aktorzy brytyjscy: Michael Caine, Rowan Atkinson, Colin Firth, Rik Mayall, Tom Wilkinson, John Cleese, Graham Chapman, Eric Idle, Sean Connery, Roger Moore,
  • aktorki brytyjskie: Miranda Richardson, Jennifer Ehle, Maggie Smith, Helena Bonham Carter,


Palcem po mapie...

Wikiprojekt Wielka Brytania

Nuvola United Kingdom flag.svg

Portal znajduje się pod opieką wikiprojektu Wielka Brytania. Tam również dowiesz się, jakich artykułów brakuje i które należy poszerzyć a także możesz aktywnie włączyć się w powstawanie i rozbudowę artykułów o tematyce brytyjskiej.

Inne Wikiportale

Portal.svg


Media użyte na tej stronie

Yorkshire Pudding.jpg
Autor: stef yau from Seattle, USA, Licencja: CC BY 2.0
from Nigella's How to Eat
Flag of Finland.svg
Flaga Finlandii
Portal.svg
Autor: , Licencja: CC BY 2.5
Icon for Wikimedia project´s portals.
Tamar bridge in Calstock.jpg
Autor: Kicior99, Licencja: CC BY 3.0
The bridge over Tamar river in Calstock (Devon)
Topographic Map of the UK - English.png
Autor: Equestenebrarum, Licencja: CC BY 3.0
Topographic Map of the UK; Mercator projection, 1.750 x 2.545 px (English labels)
Nuvola United Kingdom flag.svg
Autor: Orzetto, Licencja: LGPL
Flaga Wielkiej Brytanii
LocationUnitedKingdom.png
Location map for the United Kingdom.
Originally created for English Wikipedia by Vardion.