Rezerwat przyrody Żaki
| ||
rezerwat leśny | ||
Typ | fitocenotyczny[1][2] | |
Podtyp | zbiorowisk leśnych[1][2] | |
Państwo | ![]() | |
Województwo | ![]() | |
Położenie | gmina Oświęcim | |
Mezoregion | Dolina Górnej Wisły | |
Data utworzenia | 1959 | |
Akt prawny | M.P. z 1959 r. nr 23, poz. 104 | |
Powierzchnia | 12,24 ha | |
Ochrona | częściowa | |
![]() |
Rezerwat przyrody „Żaki” – leśny rezerwat przyrody w południowej Polsce w Dolinie Górnej Wisły (województwo małopolskie). Jest położony w obrębie miejscowości Dwory II (przysiółek Żaki[3]) w gminie Oświęcim, w powiecie oświęcimskim[1]. Leży na gruntach Skarbu Państwa w zarządzie Nadleśnictwa Andrychów (leśnictwo Polanka Wielka)[1].
Obszar rezerwatu obejmuje zespół naturalnego lasu grądowego z przewagą starodrzewia lipowego, obrazującego fragment pierwotnego krajobrazu doliny Wisły[1][2].
Rezerwat został utworzony Zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego Nr 18 z dnia 28 stycznia 1959 roku i początkowo zajmował powierzchnię 17,52 ha. W związku z budową w latach 70. kanału żeglownego „Nawiga” (dawna nazwa „Dwory”) na Wiśle, który od północy przylega bezpośrednio do rezerwatu, powierzchnia rezerwatu uległa zmniejszeniu[3] – obecnie wynosi ona 12,24 ha, nie jest to jednak na razie potwierdzone żadnym aktem prawnym[1].
Oprócz kanału, rezerwat otaczają stawy hodowlane i pola uprawne[3]. Budowa kanału, regulacja Wisły i strumienia płynącego przez teren rezerwatu spowodowały zmianę panujących tu stosunków wodnych i trwałe osuszenie siedliska[3].
Drzewostan tworzy głównie lipa drobnolistna, grab i dąb szypułkowy, w jednym z pododdziałów rośnie nasadzony jesion, a we wschodniej części rezerwatu, w zdegenerowanym płacie grądu – nasadzona sosna wejmutka. Bardzo dobrze rozwinięta jest warstwa krzewów – oprócz podrostu drzew występuje w niej głównie czeremcha zwyczajna, dziki bez czarny, głóg jednoszyjkowy i trzmielina pospolita. Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie 126 gatunków roślin naczyniowych, 26 gatunków mchów oraz 1 gatunek wątrobowca. Do występujących tu roślin chronionych należą: wawrzynek wilczełyko, kruszczyk szerokolistny, czosnek niedźwiedzi i pierwiosnek wyniosły[3].
Rezerwat „Żaki”, podobnie jak sąsiedni rezerwat „Przeciszów”, leży w obrębie obszaru specjalnej ochrony ptaków sieci Natura 2000 „Dolina Dolnej Skawy” PLB120005[4].
Przypisy
- ↑ a b c d e f Rejestr rezerwatów przyrody województwa małopolskiego prowadzony przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie (stan na 31.12.2018 r.). [dostęp 2019-05-11].
- ↑ a b c Rezerwat przyrody Żaki. W: Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2019-05-11].
- ↑ a b c d e Z. Wilczek, J. Holeksa, M. Romańczyk. Szata roślinna rezerwatu „Żaki” w Kotlinie Oświęcimskiej – zagrożenia i perspektywy ochrony. „Chrońmy Przyrodę Ojczystą”. 64 (2), s. 93–99, 2008.
- ↑ Na podstawie interaktywnej mapy na stronie Geoserwisu
Media użyte na tej stronie
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Relief Location map of Lesser Poland Voivodeship, Poland. Geographic limits of the map:
- N: 50.59 N
- S: 49.07 N
- W: 18.92 E
- E: 21.55 E
Shiny green button/marker widget.