Ropociąg Trans-Alaska
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0b/Trans_Alaska_Pipeline_Denali_fault_shift.jpg/220px-Trans_Alaska_Pipeline_Denali_fault_shift.jpg)
Ropociąg Trans-Alaska, ropociąg na Alasce czy rurociąg alaski (ang. The Trans-Alaska Pipeline System, Alyeska Pipeline, Trans-Alaska Pipeline, Alaska Pipeline) – rurociąg biegnący z Prudhoe Bay na północnym brzegu Alaski do Valdez na jej południowym brzegu, o długości 1286 km (800 mil lądowych). Obecnie jest to podstawowy, najważniejszy sposób transportu ropy naftowej – wydobywanej na północy stanu – do jej odbiorców. W Valdez do terminalu portowego cumują supertankowce, które dalej przewożą ją głównie do kontynentalnych 48 stanów USA (m.in. do portu w Bellingham w stanie Waszyngton) oraz do portów w Azji.
Ropociąg, oddany do użytku w 1977 r., został wybudowany głównie na powierzchni, w bardzo trudnym terenie i trudnych warunkach, z zapewnieniem przejść dla migrujących zwierząt, np. karibu, i zastosowaniem specjalnych ogrzewczych lub odprowadzających ciepło technologii, z częstym zygzakowaniem, i ustawieniem na poprzecznych, podobnych do szyn podporach w okolicach nawiedzanych przez częste trzęsienia ziemi, np. przekraczając tektoniczny uskok Denali.
Pojedyncza nitka stalowej, kuloodpornej rury o średnicy 1,22 m (48 cali) została zbudowana pomiędzy 27 marca 1975 a 31 maja 1977, kosztem 8 mld dolarów. Budowę wykonano w sześciu niezależnych sekcjach przy udziale pięciu rozmaitych wykonawców zatrudniających 21 tys. pracowników. Trzydziestu jeden z nich zginęło w wypadkach przy pracy.
Ropociąg był obliczony na 25 lat eksploatacji, lecz wciąż (2017) jest użytkowany. Jego infrastruktura i elektronika są stale usprawniane. Jest przeglądany i dozorowany z powietrza, a także sprawdzany fizycznie na ziemi. Jednak 35 km pomocniczego transportu rurociągowego doprowadzającego ropę do głównego ciągu Trans-Alaska wymagało (w 2007) lub nadal wymaga wymiany z powodu korozji, która spowodowała rozlew ropy i skażenie środowiska w 2007 w pobliżu arktycznego początku Trans-Alaski, oraz nad Oceanem Arktycznym, w okolicach Prudhoe Bay.
Pośrednio, istnienie tego ropociągu jest odpowiedzialne za wielką katastrofę ekologiczną w Zatoce Księcia Williama, gdzie ulokowany jest jego końcowy terminal Valdez. Do katastrofy doszło, kiedy jednokadłubowy supertankowiec „MT Exxon Valdez”, dopiero co załadowany ropą dostarczoną tym ropociągiem, zboczył z kursu i osiadł na skałach, rozlewając dużą część swojego ładunku w akwenie. Ropa skaziła dziewiczy do tej pory ekosystem zatoki. Skażenie istnieje do dziś, pomimo wielkiej, wieloletniej akcji oczyszczającej, powodując upadek rybołówstwa i zyskownego dla mieszkańców połowu krabów (głównie Paralithodes camtschaticus, ang. king red crab) w tym regionie.
Galeria
- (c) I, Luca Galuzzi, CC BY-SA 2.5
Zdjęcie z bliska fragmentu rurociągu alaskańskiego. Element konstrukcji na lewo od napisu „562” to wymiennik ciepła, odprowadzający nieszkodliwie w otoczenie energię, aby przypadkiem nie roztopić wiecznej zmarzliny, w której spoczywa podpora ropociągu, i nie spowodować tymże jej zapadnięcia, a co za tym idzie, przerwania rury. Ropa o temperaturze 80 °C wytryskuje z ziemi pod wysokim ciśnieniem, a jest przemieszczana rurociągiem w temperaturze ok. 50 °C.
- (c) Stan Shebs, CC BY-SA 3.0
Karibu (Rangifer tarandus granti) obok ropociągu Trans-Alaska. Zimą karibu lubią gromadzić się pod nim, ogrzewając się. Ekolodzy uważają to za wypaczanie natury.
Linki zewnętrzne
- Oficjalna strona internetowa „Alyeska Pipeline” (ang.)
- Dane techniczne. alyeska-pipe.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-08-02)]. (ang.)
- „Alaska Pipeline” Strona stacji WGBH (Boston) w sieci telewizji publicznej PBS, poświęcona programowi o ropociągu na Alasce, w ramach serialu telewizyjnego American Experience (ang.)
Media użyte na tej stronie
Trace of the Denali Fault after the 7.9 magnitude earthquake of 3 November 2002, Alaska, USA. View south along the Trans-Alaska Pipeline System in the zone where it was engineered to cross the fault (the pipeline rests on sliders rather than rigid pillar supports). The fault trace passes beneath the pipeline between the 2nd and 3rd slider supports at the far end of the zone. A large arc in the pipe can be seen in the pipe on the right, due to shortening of the zigzag-shaped pipeline trace within the fault zone. It was snowing when the photo was taken.
(c) I, Luca Galuzzi, CC BY-SA 2.5
Trans-Alaska Pipeline System. It runs from the Arctic Ocean to the Gulf of Alaska at Valdez 800 miles (1,300 km)
Autor: Flominator, Licencja: CC-BY-SA-3.0
Trans-Alaska Pipeline System (PS: pump station;2, 6, 8, 10 are on Standby; 11 was never built)
(c) Stan Shebs, CC BY-SA 3.0
Photo of a caribou walking alongside the en:Trans-Alaska Pipeline System.