Singapur

Republic of Singapore
新加坡共和国
Republik Singapura
சிங்கப்பூர் குடியரசு'

Republika Singapuru
Flaga Singapuru
Flaga SingapuruHerb Singapuru
Dewiza: (malajski) Majulah Singapura
(Naprzód Singapurze)
Hymn:
Majulah Singapura

(Naprzód Singapurze)
Położenie Singapuru
Język urzędowyangielski, chiński (mandaryński), malajski, tamilski
StolicaSingapur
Ustrój politycznyrepublika
Głowa państwaprezydent Halimah Yacob
Szef rządupremier Lee Hsien Loong
Powierzchnia
 • całkowita
 • wody śródlądowe
176. na świecie
716,1[1] km²
1,444%
Liczba ludności (2016)
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia
113. na świecie
5 607 300[1]
7797 osób/km²
PKB (2017)
 • całkowite 
 • na osobę

323,9 mld[2] USD
57 713.3[2] USD
PKB (PSN) (2017)
 • całkowite 
 • na osobę

527,0 mld[2] dolarów międzynar.
93 905,5[2] dolarów międzynar.
walutadolar singapurski (SGD)
Niepodległośćod Wielkiej Brytanii i Malezji
9 sierpnia 1965
Strefa czasowaUTC +8
Kod ISO 3166SG
Domena internetowa.sg
Kod samochodowySGP
Kod samolotowy9V
Kod telefoniczny+65
Mapa Singapuru

Singapur (ang. Singapore, chiń. 新加坡 Xīnjīapō, malajski Singapura, tamil. சிங்கப்பூர Cingkappūr[3]) – miasto-państwo położone w pobliżu południowego krańca Półwyspu Malajskiego, w południowo-wschodniej Azji. Został założony przez Brytyjczyków w 1819 i uzyskał niepodległość 9 sierpnia 1965 roku[4]. Jego nazwa pochodzi od dwóch sanskryckich słów: simha (lew) i pura (miasto), stąd niekiedy stosowana nazwa Miasto Lwa[5]. Wizerunek posągu Merlion jest znanym symbolem Singapuru, używanym do 1997 jako logo przez tutejszą izbę turystyki.

Singapur jest siedzibą APEC i należy do takich organizacji jak: Azjatycki Bank Rozwoju, Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej, Międzynarodowa Organizacja Pracy, Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodowy Fundusz Walutowy, Organizacja Narodów Zjednoczonych, Stowarzyszenie Narodów Azji Południowo-Wschodniej, Światowa Organizacja Handlu[3]. Cechuje się on dużym pluralizmem religijnym, a główną grupą etniczną są Chińczycy. Jest to jeden z największych portów i centrów finansowych świata.

Historia

Singapur został wydzierżawiony w 1819 roku jako placówka handlowa od sułtanatu Johor przez Kompanię Wschodnioindyjską. W 1826 roku Brytyjczycy kupili Singapur od sułtana. Był odtąd wykorzystywany głównie jako brytyjska baza morska[4]. Od 1867 stanowił część brytyjskich kolonii zwanych Straits Settlements[4]. Po I wojnie światowej Singapur stał się najważniejszą brytyjską bazą wojskową na Dalekim Wschodzie[4]. Zaprojektowany tak, aby mógł oprzeć się atakom morskim, w lutym 1942 roku został zaatakowany i 15 lutego zdobyty przez Japończyków od strony lądu, a następnie był przez nich okupowany do września 1945 roku[4]. W 1946 Singapur stał się oddzielną kolonią brytyjską, a pełną autonomię uzyskał w 1959 roku[4]. Na czele rządu stanął Lee Kuan Yew[4]. W 1962 roku rząd Singapuru wsparł rebelię w Brunei[6]. W 1963 Singapur przystąpił do Federacji Malezji, ale już w sierpniu 1965 roku został wydalony wskutek głosowania parlamentarnego stosunkiem głosów 126 za, 0 przeciw[7]. Niepodległa Republika Singapuru, należąca do brytyjskiej Wspólnoty Narodów, została utworzona 9 sierpnia 1965 roku[8]. W tym samym roku Singapur został członkiem ONZ[4].

Partia Akcji Ludowej zdobywała wszystkie miejsca w parlamencie w wyborach 1968–1980. Wśród członków-założycieli przeważały sympatie lewicowe, a część z nich sympatyzowała z komunizmem, dość szybko partia przeszła jednak na pozycje prawicowe[9]. Pod przywództwem Lee Kuan Yewa Singapur szybko się rozwijał jako port przeładunkowy i centrum finansowe dla nowych, produkujących na eksport, gałęzi przemysłu[4]. Dzisiaj jego mieszkańcy cieszą się najwyższym poziomem życia w Azji, poza Japonią i Brunei. Na początku lat 80., w wyniku spowolnienia wzrostu gospodarczego, ujawniła się opozycja wobec reżimu Lee Kuan Yew, a poparcie dla Partii Akcji Ludowej spadło. W 1984 roku po raz pierwszy dwa miejsca w parlamencie zdobyli deputowani opozycyjni. W wyborach powszechnych w 1988 roku Partia Akcji Ludowej odniosła zwycięstwo. W 1990 roku Lee Kuan Yew ustąpił ze stanowiska premiera, przekazując je swojemu zastępcy Goh Chok Tongowi, ale zachował wysokie stanowisko w gabinecie[4]. W 1992 roku zrezygnował też z kierowania partią, zastąpił go tam Goh Chok Tong[4]. W 1993 roku Ong Teng Cheong został wybrany na prezydenta w pierwszych wyborach powszechnych[4]. W 1999 roku prezydentem został polityk pochodzenia hinduskiego, S.R. Nathan. W wyborach do parlamentu w 2001 roku zwycięstwo odniosła rządząca Partia Akcji Ludowej, na stanowisku premiera został Goh Chok Tong[4]. W tym samym roku na skutek azjatyckiego kryzysu ekonomicznego rozpoczęła się recesja[4]. W 2004 nowym szefem rządu został Lee Hsien Loong, syn Lee Kuan Yewa[4]. 23 marca 2015 zmarł Lee Kuan Yew[10].

Warunki naturalne

Merlionsymbol narodowy Singapuru, w głębi siedziba banku HSBC

Państwo Singapur położone jest na wyspie Singapur o powierzchni 576 km² wraz z 60 otaczającymi wysepkami otoczonymi w większości rafą koralową[11]. Powierzchnia lądowa Singapuru ulega stałemu wzrostowi na skutek prac prowadzonych nad pozyskaniem lądu od morza. Są one również źródłem zatargu z sąsiednią Malezją. Z Półwyspem Malajskim wyspa Singapur połączona jest za pomocą nasypu (The Causeway) w północnej części wyspy oraz mostem Tuas Second Link w jej zachodniej części. Największe wyspy to: Tekong (17,9 km²), Sentosa i Bukum[11]. Wyspa jest nizinna, średnia wysokość wyspy Singapur to 17 metrów[11]. Najwyższym szczytem jest Timah, mierzący 177 metrów wysokości[11]. Wnętrze wyspy Singapur tworzą skały granitowe[11], jednak na przeważającym obszarze wyspy, a także na pozostałych wyspach, rozciąga się płaska nizina aluwialna. Singapur posiada gęstą sieć bardzo krótkich rzek (najdłuższa to Seletar, mająca 16 km długości)[11].

Singapur omywają ciepłe wody cieśnin Malakka i Singapurskiej, łączących Morze Andamańskie z Morzem Południowochińskim, oraz cieśniny Johor, która wąskim, zaledwie dwukilometrowym pasem oddziela kraj od Półwyspu Malajskiego. Większość wysp otaczają rafy koralowe.

Dawniej wyspę porastały wilgotne lasy równikowe i zarośla namorzynowe rozciągnięte wzdłuż wybrzeży oraz na brzegach rzek. Wykarczowano je jednak pod zabudowę gwałtownie rozwijającego się miasta-państwa. Współcześnie pozostałości tej naturalnej roślinności zajmują zaledwie 5% powierzchni kraju i w większości są chronione w rezerwatach[11]. Ogólnie jednak terenów zadrzewionych w Singapurze jest aż 29,3%, co jest najlepszym wynikiem na świecie wśród wielkich miast[12]. Charakterystycznym dla Singapuru zwierzęciem jest makak – małpa wąskonosa. Na wyspach Ubin i Tekong ostoję znalazł największy singapurski ssak – dzika świnia. Ponadto w całym kraju żyje wiele ptaków, gadów (m.in. pytony), ponad 350 gatunków motyli, a w przybrzeżnych wodach liczne gatunki ryb i skorupiaków.

Singapur leży 137 km na północ od równika. Kraj leży w strefie klimatu wybitnie wilgotnego, według klasyfikacji klimatów Köppena jest to tropikalny klimat lasów deszczowych (Af)[13]. Średnia suma wysokich, rozłożonych równomiernie w ciągu roku opadów wynosi 2500 mm[11]. Temperatura powietrza jest prawie cały czas taka sama – w styczniu wynosi średnio 25 stopni Celsjusza, a w czerwcu 27[11]. W czasie zimowego monsunu wiatry wieją z północy i północnego wschodu, a podczas letniego odwrotnie – z południa i południowego wschodu.

Podział administracyjny i podział urbanistyczny

Od 24 listopada 2001 roku Singapur jest podzielony administracyjnie na 5 regionów (ang. districts):

  • Region Singapur Centralny
  • Region Północno-Wschodni
  • Region Północno-Zachodni
  • Region Południowo-Wschodni
  • Region Południowo-Zachodni

Regiony administracyjne są z kolei podzielone na 55 dzielnic. Każdy region jest prowadzony przez swojego mera i Radę Rozwoju Miejscowego (ang.: Community Development Council). Rady te wszczynają, planują i nadzorują miejscowe przedsięwzięcia mające na celu promocję miejscowej zgody i spójności socjalnej. Ich oficjalne nazwy to:

  • Central Singapore Community Development Council
  • North East Community Development Council
  • North West Community Development Council
  • South East Community Development Council
  • South West Community Development Council

Oprócz podziału administracyjnego, szeroko stosowany jest podział urbanistyczny na rejony, pierwotnie wdrożony w celu planowania przestrzenno-gospodarczego, lecz obecnie także stosowany w cenzusie i przez inne władze rządowe. Rejony urbanistyczne cieszą się większą popularnością od podziału administracyjnego i stanowią de facto podział Singapuru. Rejony urbanistyczne Singapuru to:

  • Region Centralny (jasnobrązowy)
  • Region Północny (jasnoróżowy)
  • Region Północno-Wschodni (biało-żółty)
  • Region Wschodni (pomarańczowy)
  • Region Zachodni (beżowy)
Mapa Singapuru z podziałem urbanistycznym na regiony planowania miejskiego. Nie jest to obowiązujący podział administracyjny, używany jest jednak w celach statystycznych dla cenzusu i przez inne agencje rządowe. Zaznaczenie regionów na mapie: Centralny (jasnobrązowy)[i], Północny (jasnoróżowy), Północno-Wschodni (biało-żółty), Wschodni (pomarańczowy), Zachodni (beżowy)[ii], Water Catchment Areas (zielony)[iii].
  1. Centralny region przeznaczony jest dla rekreacji, ochrony i przywracaniu lasów, a także jest miejscem, w którym zlokalizowano ogród zoologiczny.
  2. Zachodni region zawiera poligon przeznaczony do ostrego strzelania.
  3. Dwa wydzielone obszary zawierające zbiorniki wodne zasilane deszczami, lecz służące także innym celom.

System polityczny

SingapurTen artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Singapuru

Wikiprojekt Polityka

Singapur jest republiką należącą do Brytyjskiej Wspólnoty Narodów[14]. W 1959 roku wprowadzono konstytucję, którą wielokrotnie modyfikowano (ostatni raz w 1996)[14]. Władzę sprawuje prezydent wybierany w wyborach powszechnych na 6 lat, parlament jest jednoizbowy i składa się ze 101 członków wybieranych na 5-letnią kadencję[14]. Udział w wyborach jest obowiązkowy dla mieszkańców Singapuru[14]. Singapur jest krajem autorytarnym kierowanym przez Partię Akcji Ludowej (działająca od 1954 roku[15]). Opozycja zazwyczaj nie wprowadza swoich kandydatów do parlamentu[16]. Prawo wyborcze wymaga od kandydatów na posłów depozytu w wysokości 6,5 tys. dolarów, przepadającego, jeśli dana osoba nie uzyska poparcia większego niż 12,5%[16]. Ważniejsze partie opozycyjne to: Singapurski Sojusz Demokratyczny (powstała w 2001 roku)[15] i Demokratyczna Partia Singapuru (powstała w 1980 roku)[17]. W ostatnich wyborach parlamentarnych z 2011 roku Partia Akcji Ludowej uzyskała 60% poparcia (w 2001 – 75%, a w 2006 – 67%)[18].

Pierwszym premierem kraju został Lee Kuan Yew rządzący w latach 1959–1990. Władzę po nim objął Goh Chok Tong, sprawujący urząd do 2004 roku. Od 2004 roku urząd premiera sprawuje Lee Hsien Loong, najstarszy syn Lee Kuan Yewa.

W 1965 roku utworzono urząd prezydenta, który objął Encik Yusof bin Ishak. Urząd ten sprawowali później kolejno: Yeoh Ghim Seng (pełniący tymczasowo obowiązki; 1970–1971), Benjamin Henry Sheares (1971–1981), Yeoh Ghim Seng (pełniący obowiązki; 1981), Devan Nair (1981–1985), Wee Chong Jin (pełniący obowiązki; 1985), Yeoh Ghim Seng (pełniący obowiązki; 1985), Wee Kim Wee (1985–1993), Ong Teng Cheong (1993–1999), S.R. Nathan (1999–2011), Tony Tan Keng Yam (2011–2017)[19], J.Y. Pillay (pełniący obowiązki; 2017), Halimah Yacob (od 2017 roku).

Prawo

Kary za wykroczenia w transporcie zbiorowym

Singapur jest znany z surowego prawa. Kara śmierci jest wykonywana za morderstwo, piractwo, posiadanie narkotyków, asystowanie przy samobójstwie osoby poniżej 18. roku życia, gwałt, dążenie do wojny, korupcję wśród wysokich urzędników oraz za przestępstwa przeciwko prezydentowi Singapuru[20][21]. Kara śmierci jest wykonywana regularnie (w 2013 roku nie przeprowadzono żadnej egzekucji). Prawo singapurskie zezwala na wykonywanie kary śmierci na cudzoziemcach, przez co często dochodzi do sporów pomiędzy Singapurem a innymi krajami. W 2005 roku skazano Malezyjczyka Shanmugam Murugesu oraz Australijczyka pochodzenia wietnamskiego Van Tuong Nguyena[22]. W 2009 roku skazano na śmierć Malezyjczyka Young Vui Konga (aresztowanego w 2007), którego skazano za posiadanie ok. 47 gramów heroiny[23]. W 2013 roku wyrok zamieniono na dożywotnie więzienie i 15 uderzeń kijem[23]. Malezyjczyk był pierwszym cudzoziemcem, któremu umorzono egzekucję w Singapurze[23]. Kara śmierci cieszy się w wysokim stopniu akceptacją społeczeństwa[18].

W Singapurze istnieje karanie chłostą (nazywaną niekiedy canning, od ang. cane – laska, trzcina) m.in. za włamanie, wandalizm czy porwanie[24][18]. Skazany na karę chłosty jest przywiązywany do stelaża. Skazany jest chroniony ochraniaczem na nerki[24]. Rózga mierzy ok. 120 cm długości i 1,3 cm grubości, jest elastyczna, a szybkość uderzenia wynosi do 160 km/h[24]. Maksymalnie można w ciągu jednej doby uderzyć winnego 24 razy[24]. Chłosta ma na celu wywołać jak największy ból skazanemu przy jak najmniejszym uszczerbku na zdrowiu. Aby zmniejszyć rany, rózga jest moczona w wodzie, aby skazany nie odniósł ran w wyniku drzazg[24]. Zazwyczaj jednak po trzecim uderzeniu pojawia się krwawa blizna, która pozostaje często do końca życia[24]. Kara chłosty obejmuje mieszkańców Singapuru oraz turystów. Ofiary chłosty nigdy nie znają daty wykonania wyroku[24]. W 2012 roku ponad 2,5 tys. osób skazano na wychłostanie (głównie nielegalnych imigrantów)[24]. W 2015 roku skazano na karę chłosty dwóch niemieckich turystów, którzy zdewastowali wagony singapurskiej kolei[24].

W Singapurze istnieją liczne zakazy karane wysokimi mandatami pieniężnymi. Obok karania za palenie papierosów w miejscach publicznych czy rozmowę przez telefon komórkowy w czasie jazdy można otrzymać mandat m.in. za plucie[14], niespłukanie wody w ubikacji[14] czy spacerowanie po swoim mieszkaniu nago[25]. Dużo kontrowersji sprawił wprowadzony w 1992 roku zakaz żucia gum[26]. Rząd tłumaczył swoją decyzję niszczeniem aut, pociągów i budynków poprzez przylepianie do nich gum oraz paraliżem komunikacji w metrze (przylepiane przez żartownisiów gumy blokowały drzwi, uniemożliwiając wejście do pociągu)[27][26]. Sprawa gumy do żucia przerodziła się w spór pomiędzy Singapurem a Stanami Zjednoczonymi, gdyż przepis ten był wbrew porozumieniom o wolnym handlu[26]. W 2002 roku w Singapurze zezwolono na żucie gumy pozbawionej cukru w celach leczniczych (do kupna gumy wymagana jest recepta)[26]. W 2004 roku wprowadzono zakaz wwożenia na teren państwa gumy[27]. Obecnie zabronione są także sprzedaż i zakup gumy na terenie Singapuru[27]. Za złamanie zakazu grozi mandat w wysokości 1000 dolarów[27].

Za posiadanie narkotyków grozi kara śmierci. Surowe prawo miało z założenia zapobiec problemowi narkomanii przy bliskim położeniu Złotego Trójkąta oraz przy dużym przeładunku towarów na międzynarodowych lotniskach[18].

Gospodarka

Singapur jest najbardziej, po Japonii, rozwiniętym państwem Azji. Ze względu na gwałtowny rozwój gospodarczy od czasów II wojny światowej zalicza się go do „azjatyckich tygrysów”. Sukces gospodarczy Singapur zawdzięcza stabilizacji politycznej, częściowemu planowaniu gospodarczemu, zachęcaniu firm zagranicznych do inwestowania w kraju (dzięki niskim podatkom dla firm w Singapurze działa ponad 3000 zagranicznych przedsiębiorstw), stałemu unowocześnianiu transportu i przemysłu oraz dogodnemu położeniu[28]. Ważną rolę pełni jednak na przykład A*STAR (Agency for Science, Technology and Research), państwowa instytucja, zajmująca się wspieraniem rozwoju przemysłu wysokich technologii. Inną dziedziną znajdującą się pod prawie całkowitą kontrolą państwa jest polityka mieszkaniowa, której rozwiązania przypominają rozwiązania socjalistyczne. Standard życia Singapurczyków jest na niezwykle wysokim poziomie. Singapur jest czwartym finansowym centrum świata po Londynie, Nowym Jorku i Tokio.

Pod względem PKB jest w światowej czołówce. W latach 70. kraj rozwijał się na poziomie 9%, w latach 80. – 8%, 6% na początku lat 90.[28] W 1993 roku Singapur osiągnął wzrost gospodarczy 10%, ale w kolejnych latach spadł do poziomu z początku lat 90.[28] Kryzys gospodarczy z lat 1997–1998 uderzył w Singapur w 2001 roku, kiedy to gospodarka skurczyła się o –2,2%[28]. W 2007 roku wzrost gospodarczy wyniósł 7,7%[28]. W 2010 roku Singapur przeżywał kolejny boom gospodarczy. W wyniku boomu gospodarczego wzrost w skali rocznej wyniósł 17,9%[29] (obecnie wzrost wynosi 0,1%[30]). Na początku lat 60. PKB na osobę wynosiło ok. 600 dolarów, zaś w 2013 roku PKB na osobę wynosiło ponad 61 tys. dolarów[18]. Inflacja wynosi 1%, zaś bez pracy jest 3,1% mieszkańców Singapuru[31].

W przemyśle pracuje 24% osób czynnych zawodowo, a w rolnictwie 0,2%. Pozostałe osoby czynne zawodowo pracują w sektorze usługowym[32].

Stawka podatku dochodowego dla mieszkańców jest uzależniona od ich dochodu i wynosi pomiędzy 0% a 22%[33]. W kraju nie istnieje płaca minimalna[18].

Usługi

Podstawą gospodarki są usługi wytwarzające 68,7% PKB[28]. Budownictwo i przemysł wytwarzają 31,2%, a rolnictwo 0,1%[28]. Singapur jest największym ośrodkiem finansowym, handlowym i bankowym w Azji Południowo-Wschodniej[28]. Działa tutaj 170 banków, z czego ok. 120 zagranicznych oraz 80 towarzystw ubezpieczeniowych[28]. Singapur to centrum wolnocłowego handlu, największa na świecie giełda kauczuku, przypraw korzennych i cyny[28].

Przemysł

W Singapurze najbardziej rozwiniętą gałęzią przemysłu jest przemysł elektroniczny. W Singapurze wytwarza się rocznie połowę światowej produkcji dysków twardych[28]. Na wysokim poziomie stoją przemysł precyzyjny, rafineryjny, chemiczny (leki, tworzywa sztuczne, wyroby gumowe), maszynowy (urządzenia do wydobywania cyny), mechaniczny i stoczniowy[28]. Singapur zaraz po Rotterdamie i Houston jest najważniejszym ośrodkiem przemysłu rafineryjnego, 5 rafinerii przetwarza ropę importowaną z Arabii Saudyjskiej, Iranu, Malezji i Indonezji[28].

Rolnictwo

Grunty orne zajmują 1,4% powierzchni Singapuru[28]. Uprawia się warzywa, kauczukowca, palmę kokosową, bataty, maniok, owoce (głównie ananasy) i kwiaty (przeznaczone na eksport)[28]. Rozwinęła się hodowla ryb, głównie akwariowych (z przeznaczeniem na eksport)[28].

Turystyka

Statua Thomasa Stamforda Rafflesa

W zabudowie Singapuru przeważają wieżowce. Sercem miasta jest stara dzielnica kolonialna. Znajdują się tu gmachy rządowe, kościoły, hotele, kluby sportowe, luksusowe domy mieszkalne oraz nowoczesne drapacze chmur. Do zabytków z czasów kolonialnych należy odlana z brązu statua Thomasa Stamforda Rafflesa, neogotycka katedra św. Andrzeja i budynek ratusza. W mieście istnieje wiele świątyń buddyjskich, taoistycznych, hinduistycznych i meczetów. Interesujące zbiory sztuki azjatyckiej i europejskiej można zobaczyć w kilku muzeach (Narodowym, Sztuki i Azjatyckim).

Pomimo gęstej i systematycznie rozrastającej się zabudowy w Singapurze znajdują się miejsca wypoczynkowe. Na park rozrywki zamieniono jedną z wysp – wyspę Sentosa. Zbudowano na niej oceanarium, w którym można m.in. odbyć spacer przeszklonym korytarzem umieszczonym pod jednym z głównych akwariów. Na wyspie istnieje także wodny park rozrywki, ogród botaniczny oraz muzeum motyli, w którym można obejrzeć około 60 gatunków żywych okazów. Na wschodnim wybrzeżu głównej wyspy znajduje się także krokodylarium, w którym żyje ponad 1800 krokodyli pochodzących z Azji, Afryki i Stanów Zjednoczonych.

Jest to miasto, gdzie intensywna zabudowa kontrastuje z bujną zielenią rozlicznych parków. Do najchętniej odwiedzanych należą takie miejsca, jak ogrody botaniczne czy bukit timah (z najwyższym wzniesieniem w Singapurze). Dodatkowo do Singapuru należy niewielka wyspa Pulau Ubin (wschód Singapuru, nieopodal lotniska), która nie została poddana procesom modernizacji i jest w zasadzie jedynym skrawkiem singapurskiej ziemi o charakterze wiejsko-rolniczym. Pulau Ubin jest dosyć popularnym miejscem wycieczek rowerowych i spacerów.

Olbrzymią popularnością cieszą się ogrody botaniczne wpisane w 2015 na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Olbrzymią atrakcję turystyczną stanowią także otwarte w 2012 i zajmujące ponad 100 ha powierzchni Ogrody nad Zatoką (Gardens by the Bay).

W 2015 kraj ten odwiedziło 12,052 mln turystów (1,6% więcej niż w roku poprzednim), generując dla niego przychody na poziomie 16,743 mld dolarów[34]. W 2018 Singapur odwiedziło 14,47 mln turystów z całego świata – był piątym najczęściej odwiedzanym miastem świata[35].

Transport i łączność

Port w Singapurze jest drugim co do wielkości portem na świecie (większy znajduje się w holenderskim Rotterdamie). Port w Singapurze przeładowuje drugą co do wielkości liczbę kontenerów na świecie, po porcie w Hongkongu[28]. W 2005 roku przeładowano 423 mln t ładunków[28]. Do portu łącznie zawija ok. 130 tys. statków[28]. Flota handlowa Singapuru składa się z 1063 statków o łącznej nośności 49,7 mln DWT (2006)[28]. W Singapurze znajduje się największe w Azji Południowo-Wschodniej lotnisko[28]. Łącznie w Singapurze działa 9 lotnisk (Paya Lebar i Changi obsługują międzynarodowe połączenia)[28], obsługujących ok. 30 mln osób rocznie[28]. W Singapurze działa ponad 70 towarzystw lotniczych oferujących połączenia do 175 miast w 55 krajach[28]. W Singapurze znajduje się 3,2 tys. km dróg samochodowych (2004) oraz ok. 40 km linii kolejowej łączącej Singapur z Malezją[28]. Połączenia promowe działają na wszystkich zamieszkanych wyspach[28]. Na wyspie Sentosa znajduje się kolej linowa. W 2005 1,8 mln abonentów telefonii stacjonarnej. W użyciu było prawie 4,5 mln telefonów komórkowych[28].

Handel

W 2005 roku wartość eksportu wyniosła 230 mld USD, a importu 200 mld USD[28]. Eksportuje się przede wszystkim maszyny i urządzenia elektroniczne, dobra konsumpcyjne, produkty ropopochodne. Importuje się aparaturę telekomunikacyjną, maszyny, ropę naftową i żywność[28]. Singapur handluje głównie z Malezją, Indonezją, Stanami Zjednoczonymi i Chinami[28].

Emisja gazów cieplarnianych

Łączna emisja równoważnika dwutlenku węgla z obszaru Singapuru wyniosła w 1990 roku 33,617 Mt, z czego 31,607 Mt stanowił dwutlenek węgla. W przeliczeniu na mieszkańca emisja wyniosła wówczas 10,49 t dwutlenku węgla, a w przeliczeniu na 1 dolar PKB 297 kg. Emisja od tego czasu zasadniczo rosła. W 2018 roku emisja dwutlenku węgla pochodzenia kopalnego wyniosła 55,912 Mt, a w przeliczeniu na mieszkańca 9,653 t i w przeliczeniu na 1 dolar PKB 110 kg. Przez cały czas główną branżą odpowiedzialną za tę emisję była energetyka. W całkowitej emisji gazów cieplarnianych dwutlenek węgla zawsze stanowił przytłaczającą większość. Natomiast emisje metanu zwykle były mniejsze niż emisje podtlenku azotu – te były stosunkowo duże w latach 2000-2001 – i gazów fluorowanych[36].

Ludność

Po Monako Singapur jest drugim najgęściej zaludnionym państwem świata[37]. Większość mieszkańców zamieszkuje wyspę Singapur, na pozostałych wysepkach mieszka niespełna kilkanaście tysięcy osób.

Liczba ludności (2012): 5 353 494 mieszkańców[31].

Singapur jest państwem bardzo zróżnicowanym pod względem etnicznym. Zgodnie ze spisem powszechnym przeprowadzonym w 2000 roku, największe grupy etniczne zamieszkujące Singapur mają pochodzenie[31]:

  • chińskie: 76,8%,
  • malajskie: 13,9%,
  • hinduskie: 7,9%,
  • inne: 1,4%.

Za języki ojczyste uważane są[31]:

Widok na Singapur z Marina Bay (Zatoka Marina)

Singapur jest również mieszanką wyznaniową. 16,4% stanowią bezwyznaniowcy, a jako główne wyznania można wymienić[38][39]:

Siły zbrojne

Singapur dysponuje trzema rodzajami sił zbrojnych: wojskami lądowymi, marynarką wojenną oraz siłami powietrznymi[40]. Uzbrojenie sił lądowych Singapuru składało się w 2014 roku z: 215 czołgów, 2192 opancerzonych pojazdów bojowych, 48 dział samobieżnych, 18 wieloprowadnicowych wyrzutni rakietowych oraz 262 zestawów artylerii holowanej[40]. Marynarka wojenna Singapuru dysponowała w 2014 roku następującymi okrętami: sześcioma korwetami, 12 okrętami obrony przybrzeża, czterema okrętami obrony przeciwminowej, sześcioma okrętami podwodnymi oraz sześcioma fregatami[40].

Wojska singapurskie w 2014 roku liczyły 71,6 tys. żołnierzy zawodowych oraz 950 tys. rezerwistów. Według rankingu Global Firepower (2014) singapurskie siły zbrojne stanowią 44. siłę militarną na świecie, z rocznym budżetem na cele obronne w wysokości 9,7 mld dolarów (USD)[40].

Panorama Singapuru

Singapur, panorama miasta

Inne dane

Dzielnica finansowa w Singapurze
  • Konflikty: spór z Malezją o dostawy wody pitnej do Singapuru, o wyspy: Pedra Branca Island/Pulau Batu Puteh, Middle Rocks i South Ledge, o prace nad pozyskaniem powierzchni lądowej od morza.
  • Singapur jest najważniejszym i największym centrum edukacji na wysokim poziomie w Azji Południowo-Wschodniej (i jednym z najważniejszych w całej Azji, jak i na świecie). Poza doskonałymi uniwersytetami państwowymi (znajdującymi się w światowej czołówce), czyli Narodowym Uniwersytetem Singapuru, Uniwersytetem Technologicznym Nanyang i Singapore Management University, jest też duża liczba szkół specjalistycznych oraz oddziałów uniwersytetów amerykańskich, australijskich i europejskich. Na wszystkich uczelniach językiem wykładowym jest angielski, a zajęcia prowadzą wykładowcy z całego świata. Bardzo duża jest też liczba studentów przebywających na wymianie.
  • Zagrożenia: piractwo morskie, zanieczyszczenie atmosfery spowodowane wielkimi pożarami leśnymi wzniecanymi w celu pozyskania ziemi pod uprawy na sąsiednich wyspach indonezyjskich.

Galeria

Zobacz też

Przypisy

  1. a b Statistics Singapore: Latest Data (ang.). 2016. [dostęp 2016-10-04].
  2. a b c d Dane dotyczące PKB na podstawie szacunków Międzynarodowego Funduszu Walutowego na rok 2017: International Monetary Fund: World Economic Outlook Database, April 2018 (ang.). [dostęp 201-06-12].
  3. a b Singapur. Historia, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  4. a b c d e f g h i j k l m n o Singapur. Historia, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  5. The Merlion (ang.). Singapore Government Singapore Infopedia. [dostęp 2014-12-30].
  6. Instituto del tercer Mundo Guía del mundo. IEPALA, 2009, s. 141–142. ISBN 978-84-675-3225-8.
  7. Felix Abisheganaden. Singapore is out. „The Straits Times”, s. 1, 1965-08-10 (ang.). 
  8. Oxford Wielka Encyklopedia Świata. T. 20. Poznań: Oxford Educational, 2006, s. 1965. ISBN 83-7425-500-5.
  9. Singapore People’s Action Party (ang.). country-data.com. [dostęp 2015-10-18].
  10. Zmarł Lee Kuan Yew, pierwszy premier Singapuru. „Gigant historii”. polskieradio.pl, 2015-03-23. [dostęp 2015-10-18].
  11. a b c d e f g h i Singapur. Warunki naturalne, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  12. Leanna Garfield: 12 miast na świecie, w których jest najwięcej drzew. businessinsider.com.pl, 2017-02-20. [dostęp 2017-02-21].
  13. Köppen classification (ang.). [dostęp 2014-11-22].
  14. a b c d e f SINGAPUR, państwo. encyklopedia.interia.pl. [dostęp 2015-10-18].
  15. a b Singapur. Partie polityczne, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  16. a b Singapur – demokracja konfucjańska. historia.net.pl. [dostęp 2015-10-18].
  17. Who we are. yoursdp.org. [dostęp 2015-10-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-10-27)].
  18. a b c d e f Jacek Pawlicki: Być jak Singapur. newsweek.pl. [dostęp 2015-10-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  19. Dr Tony Tan sworn in as Singapore’s 7th President (ang.). channelnewsasia.com, 1 września 2011. [dostęp 2015-10-15].
  20. Cap. 185, 2001 Rev. Ed. (ang.). statutes.agc.gov.sg. [dostęp 2015-10-18].
  21. Cap. 224, 1985 Rev. Ed. (ang.). statutes.agc.gov.sg. [dostęp 2015-10-18].
  22. Rick Kelly: Nguyen Tuong Van executed in Singapore (ang.). wsws.org, 2005-12-03. [dostęp 2015-10-18].
  23. a b c Pierwszy raz w historii przemytnik w Singapurze uniknął kary śmierci. tvn24.pl, 2013-11-14. [dostęp 2015-10-18].
  24. a b c d e f g h i Małgorzata Matzke: W Singapurze skazali Niemców na chłostę. Jak to będzie wyglądało? [GRAFIKA]. wiadomosci.gazeta.pl, 2015-06-03. [dostęp 2015-10-18].
  25. Jak trafić za kratki w innych krajach 9. Singapur. turystyka.wp.pl, 2011-05-06. s. 9. [dostęp 2015-10-18].
  26. a b c d Singapur: Guma do żucia na receptę. rmf24.pl, 2002-11-20. [dostęp 2015-10-18].
  27. a b c d 10 sytuacji, w których możesz dostać mandat na urlopie za granicą. bankier.pl, 2015-07-11. [dostęp 2015-10-18].
  28. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa ab ac ad Singapur. Gospodarka, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  29. Aleksander Piński: Jak to się robi w Singapurze. uwazamrze.pl. s. 5. [dostęp 2015-10-18].
  30. Singapur – PKB per capita. pl.tradingeconomics.com. [dostęp 2015-10-18].
  31. a b c d The World Factbook (ang.). cia.gov. [dostęp 2015-10-18].
  32. Singapur. Ludność, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2015-10-18].
  33. Inland Revenue Authority of Singapore Inland Revenue Authority of Singapore: Resident Tax Rates (ang.). iras.gov.sg, 2021-01-19. [dostęp 2021-01-19].
  34. UNWTO Tourism Highlights, 2016 Edition (ang.). UNWTO, 2016. s. 9. [dostęp 2016-10-04].
  35. Top 20 miast najchętniej odwiedzanych przez turystów w 2018 roku, Business Insider, 13 października 2018 [dostęp 2019-06-23] (pol.).
  36. Singapore, [w:] F. Monforti-Ferrario i inni, Fossil CO2 and GHG emissions of all world countries. 2019 report – Study [pdf], Luksemburg: Publications Office of the European Union, 2019, s. 205, DOI10.2760/687800, ISBN 978-92-76-11100-9 (ang.).
  37. Population density (people per sq. km of land area). W: The World Bank [on-line]. worldbank.org. [dostęp 2014-08-12].
  38. Religious Composition by Country, in Percentages. The Pew Research Center. [dostęp 2014-06-24].
  39. Christian Population as Percentages of Total Population by Country. The Pew Research Center. [dostęp 2014-06-24].
  40. a b c d Singapore (ang.). Global Firepower. [dostęp 2017-01-09].

Linki zewnętrzne

Media użyte na tej stronie

Disambig.svg
Symbol wieloznaczności
2016 Singapur, Little India, Ulica Serangoon, Domy-sklepy (07).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Domy-sklepy. Ulica Serangoon. Little India, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Downtown Core, Teatr Wiktorii i Hala Koncertowa (02).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Teatr Wiktorii i Hala Koncertowa. Downtown Core, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Museum Planning Area, Muzeum Filatelistyczne (03).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Muzeum Filatelistyczne. Museum Planning Area, Region Centralny, Singapur.
Singapore - Marina Bay Sands Hotel Infinity Pool IMG 4678.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapore - Marina Bay Sands Hotel Infinity Pool at the highest altitude in the world
2016 Singapur, Museum Planning Area, Narodowe Muzeum Singapuru (02).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Narodowe Muzeum Singapuru. Museum Planning Area, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Kampong Glam, Meczet Malabar (04).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Meczet Malabar (Masjid Malabar). Kampong Glam, Region Centralny, Singapur.
Singapore - Gardens by the Bay Supertrees by Night IMG 4757.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapore - Gardens by the Bay - Supertrees and hanging bridge by Night
Singapore Gardens of the Bay Cloud Forest IMG 5035.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapore - Gardens of the Bay - Greenhouse Cloud Forest - Waterfall
Majulah Singapura.ogg
The national anthem of the Republic of Singapore, performed by the US Navy Band.
Singapore - Gardens by the Bay Supertrees, Flower Dome and Cloud Forest IMG 4708.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapore - Gardens by the Bay Supertrees with the Flower Dome (the largest greenhouse in the world) and the smaller Cloud Forest shines with a waterfall and mist.
Double-Helix-Bridge.jpg
Autor: William Cho, Licencja: CC BY-SA 2.0
The Double Helix Bridge at Marina Bay, entertainment district, at night.
Merlion statue, Merlion Park, Singapore - 20110723.jpg
Autor: ペウゲオト., Licencja: CC BY-SA 3.0
The Merlion statue in Merlion Park, Singapore, with the skyline of the Central Business District in the background.
2016 Singapur, Chinatown, Ulica South Bridge, Domy-sklepy (13).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Domy-sklepy na ulicy South Bridge. Chinatown, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Downtown Core, Esplanade – Theatres on the Bay (06).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Esplanade – Theatres on the Bay. Downtown Core, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Downtown Core, Marina Bay Sands i ArtScience Museum (10).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Marina Bay Sands i ArtScience Museum. Downtown Core, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Museum Planning Area, Sala Wolnomularzy (04).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Sala Wolnomularzy. Museum Planning Area, Region Centralny, Singapur.
Marina Bay Sands Hotel in the Night 2020 IMG 4776.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Marina Bay Sands Hotel nocą z ogrodów nad zatoką (Gardens by the Bay)
2016 Singapur, Downtown Core, Hotel Fullerton (01).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Hotel Fullerton. Downtown Core, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Kampong Glam, Centrum Dziedzictwa Malajskiego, Dawny Pałac Kampong Glam (04).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Dawny Pałac Kampong Glam. Obecnie Centrum Dziedzictwa Malajskiego. Kampong Glam, Region Centralny, Singapur.
CIA World Factbook map of Singapore (English).png
A map of Singapore from the CIA World Factbook with English labels.
Helix Bridge 2020 IMG 4835.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapore - Helix Bridge for Pedestrian
Singapur Marina Promenade IMG 4630.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapur - Marina Promenade, widok na most Helix (po lewej), hotel Marina Bay Sands (w środku) i Muzeum ArtScience (po prawej)
Singapore MRT Fines.jpg
Autor: unknown, Licencja: CC-BY-SA-3.0
WTO members and observers.svg
Map of World Trade Organization members and observers.
  Members
  Members, dually represented by the European Union
  Observers
  Non-members
2016 Singapur, Downtown Core, Wieczorny widok na Central Business District od strony promenady Esplanade (01).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Wieczorny widok na Central Business District od strony promenady Esplanade. Downtown Core, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Little India, Meczet Abdul Gaffoor (03).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Meczet Abdul Gaffoor. Little India, Region Centralny, Singapur.
Singapore Planning Regions.png
Autor: User Vsion on en.wikipedia, Licencja: CC-BY-SA-3.0
en:Singapore. Planning regions.
Singapore ArtScience Museum IMG 4795.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Singapur - Muzeum Sztuki nocą
Singapore - Gardens by the Bay IMG 4725.jpg
Autor: Kuroczynski, Licencja: CC BY-SA 4.0
Możesz cieszyć się widokiem superdrzew (drzew ze stali porośniętych roślinami) bez konieczności płacenia ani grosza.
2016 Singapur, Chinatown, Ulica Telok Ayer, Meczet Al-Abrar (02).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Meczet Al-Abrar. Ulica Telok Ayer (Telok Ayer Street). Chinatown, Region Centralny, Singapur.
2016 Singapur, Rochor, Świątynia Sri Krishnan (21).jpg
(c) Photo: Marcin Konsek / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Posągi hinduistyczne: w centrum bóg Rama z żoną Sitą. Świątynia Sri Krishnan. Rochor, Region Centralny, Singapur.