Sydney Greenstreet
![]() Sydney Greenstreet (1950) | |
Data i miejsce urodzenia | 27 grudnia 1879 Sandwich |
---|---|
Data i miejsce śmierci | 18 stycznia 1954 Hollywood |
Sydney Hughes Greenstreet (ur. 27 grudnia 1879 w Sandwich, zm. 18 stycznia 1954 w Hollywood) – angielski aktor.
Życiorys
Greenstreet urodził się w Sandwich w hrabstwie Kent w Anglii jako syn handlarza skórą, miał siedmioro rodzeństwa. Opuścił dom w wieku 18 lat, wzbogacił się jako plantator herbaty na Cejlonie, lecz susza zniszczyła jego plantacje i zmusiła go do powrotu do Anglii. Zarządzał browarem i w tym samym czasie aby zabić nudę brał lekcje aktorstwa. Jego debiut sceniczny to rola mordercy Craigena w sztuce o Sherlocku Holmesie autorstwa sir Arthura Conana Doyle’a w 1902 roku na deskach Marina Theatre w Ramsgate w hrabstwie Kent. Objeżdżał Anglię z Benem Greetem, w 1905 zadebiutował w Nowym Jorku. Od tego czasu Greenstreet zagrał w dużej liczbie przedstawień w Anglii i w USA, przez większość lat trzydziestych pracując z Alfredem Lunt oraz Lynn Fontanne w Theatre Guild. W czasie swojej kariery scenicznej grał w różnorodnych sztukach, od musicali do dzieł Szekspira, lata tak wszechstronnego aktorstwa zaowocowały wieloma ofertami gry w filmach. Odmawiał aż do wieku 62 lat.
W roku 1941 Greenstreet zaczął pracować dla wytwórni Warner Bros. Debiut – Kasper Gutman („The Fat Man”) w Sokole maltańskim – był także jego najsłynniejszą rolą, zagrał tam razem z Peterem Lorre jako Joel Cairo, to początek długiej współpracy tej dwójki. Greenstreet wystąpił razem z Lorre w dziewięciu filmach, włączając Casablankę jako właściciel klubu Signor Ferrari (za tę rolę otrzymywał wynagrodzenie 3750 USD na tydzień przez siedem tygodni), oraz Background to Danger (1943, z George’em Raftem), Droga do Marsylii (1944, ponowne spotkanie gwiazd Casablanki Humpreya Bogarta i Claude Rainsa), Maska Dimitriosa (1944, wymieniony jako pierwszy aktor), The Conspirators (1944, z Hedy Lamarr i Paulem Henreidem), Hollywood Canteen (1944), Three Strangers (1946, wymieniony jako pierwszy aktor), i The Verdict (1946, wymieniony jako pierwszy aktor). Po ośmiu latach, w 1949, kariera filmowa Greenstreeta zakończyła się filmem Malaya, gdzie był wymieniony jako trzeci, po Spencer Tracy i Jamesie Stewarcie. W czasie tych ośmiu lat pracował z wieloma gwiazdami od Clarka Gable do Avy Gardner i Joan Crawford. Pisarz Tennessee Williams napisał jednoaktową sztukę The Last of My Solid Gold Watches mając na myśli Greenstreeta i zadedykował ją mu.
Greenstreet był nominowany do Oscara w 1942 roku w kategorii najlepszy aktor drugoplanowy za rolę w filmie Sokół maltański.
W latach 1950 i 1951 Greenstreet grał postać Nero Wolfe'a w radiowym programie The New Adventures of Nero Wolfe w NBC, luźno opartym na postaci detektywa stworzonej przez Rexa Stouta.
Greenstreet chorował na cukrzycę i chorobę Brighta (przewlekłą niewydolność nerek). Pięć lat po zakończeniu kariery aktorskiej Greenstreet zmarł z powodu komplikacji związanych z cukrzycą. Jest pochowany w Forest Lawn Memorial Park Cemetery, w Glendale w Kalifornii w miejscu niedostępnym dla zwiedzających. Jego jedyny syn John Ogden Greenstreet z małżeństwa Sydneya z Dorothy Marie Ogden żył dłużej niż on, zmarł 4 marca 2004 w wieku 84 lat.
Sydney jest spokrewniony z aktorem Markiem Greenstreetem.
W hołdzie dla Greenstreeta, postać bossa Hectora Lemansa w grze komputerowej Grim Fandango była oparta na nim. Jim Ward, który podkładał głos Lemansa, skopiował nawet złowieszczy śmiech Greenstreeta.
W jednym z odcinków Star Trek: Następne Pokolenie pod tytułem „The Big Goodbye” występował holograficzny złoczyńca Cyrus Redblock, grany przez Lawrence'a Tierney, który wzorował się na postaci Kaspera Gutmana z Sokoła maltańskiego granej przez Greenstreeta.
Filmografia
- Malaya (1949) jako The Dutchman
- Flamingo Road (1949) jako Szeryf Titus Semple
- Dziewczyna w bieli (1948) jako Hrabia Fosco
- Ruthless (1948) jako Buck Mansfield
- The Velvet Touch (1948) jako Kapitan Danbury
- Handlarze (1947) jako Evan Llewellyn Evans
- That Way with Women (1947) jako James P. Alden
- The Verdict (1946) jako Supt. George Edward Grodman
- Devotion (1946) jako William Makepeace Thackeray
- Troje nieznajomych (1946) jako Jerome K. Arbutny
- Christmas in Connecticut (1945) jako Alexander Yardley
- Konflikt (1945) jako Dr Mark Hamilton
- Pillow to Post (1945) jako Colonel Michael Otley
- Hollywood Canteen (1944) jako Himself
- Konspiratorzy (1944) jako Ricardo Quintanilla
- Maska Dimitriosa (1944) jako Mr. Peters
- Pomiędzy dwoma światami (1944) jako Wielebny Tim Thompson
- Droga do Marsylii (1944) jako Major Duval
- Background to Danger (1943) jako Pułkownik Robinson
- Casablanca (1942) jako Signor Ferrari
- Przez Pacyfik (1942) jako Dr. Lorenz
- Umarli w butach (1941) jako Porucznik Gen. Winfield Scott
- Sokół maltański (1941) jako Kasper Gutman
Bibliografia
- Casablanca (Dwupłytowe wydanie specjalne DVD) (1942).
Literatura uzupełniająca
- Stephen D. Youngkin: The Lost One: A Life of Peter Lorre. University Press of Kentucky, 2005. ISBN 0-8131-2360-7. -- Zawiera cały rozdział poświęcony współpracy pomiędzy Greenstreetem i aktorem Peterem Lorre.
Linki zewnętrzne
- Sydney Greenstreet w bazie IMDb (ang.)
- Sydney Greenstreet w bazie Filmweb
- Sandwich Kent England UK: Local History Scrapbook: Sydney Greenstreet http://www.open-sandwich.co.uk (ang.)
- FreeOTRShows – The Adventures of Nero Wolfe (ang.)
Media użyte na tej stronie
Publicity photograph of Sydney Greenstreet as Nero Wolfe in the 1950–51 NBC radio series The New Adventures of Nero Wolfe