Tenczyński Park Krajobrazowy
![]() | |
park krajobrazowy | |
Państwo | ![]() |
---|---|
Województwo | ![]() |
Położenie | gminy: Alwernia, Babice, Chrzanów, Kraków, Krzeszowice, Liszki, Trzebinia, Wielka Wieś i Zabierzów |
Mezoregion | Garb Tenczyński, Rów Krzeszowicki, Pomost Krakowski |
Data utworzenia | 1981[1] |
Akt prawny | Uchwała Nr 65 Rady Narodowej Miasta Krakowa z 2 grudnia 1981 r.[1] |
Powierzchnia | 136,581 km² |
Powierzchnia otuliny | 134,139 km² |
Obszary chronione | 5 rezerwatów przyrody |
50°05′58,9200″N 19°38′41,6400″E/50,099700 19,644900 | |
Strona internetowa |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/13/Tenczy%C5%84skiParkKrajobrazowy-WjazdOdStronyWschodniej-POL%2C_Tenczynek.jpg/200px-Tenczy%C5%84skiParkKrajobrazowy-WjazdOdStronyWschodniej-POL%2C_Tenczynek.jpg)
Tenczyński Park Krajobrazowy – park krajobrazowy w województwie małopolskim, położony na zachód od Krakowa. Wchodził w skład utworzonego w 1981 roku Zespołu Jurajskich Parków Krajobrazowych obecnie Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego.
Park zajmuje powierzchnię 136,581 km²[1][2], natomiast jego otulina liczy 134,139 km²[1].
Obejmuje pasmo Garbu Tenczyńskiego oraz częściowo Rów Krzeszowicki na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej.
Tenczyński Park Krajobrazowy został wyodrębniony w ramach ZPKWM Rozporządzeniem nr 79/05 Wojewody Małopolskiego z dnia 29.12.2005 (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego nr 50, poz. 279).
Krajobraz jest bardzo zróżnicowany. Znajdują się tu m.in. liczne ostańce, wapienie górnojurajskie podlegające procesom krasowym, niewielkie jaskinie i paleozoiczne twarde skały pochodzenia wulkanicznego. Występują tu także tereny bagienne. Część obszaru przykryta jest warstwą lessu.
Około 35% powierzchni parku zajmują lasy. Rosną tu buczyny karpackie, bory mieszane sosnowo-dębowe, łęgi olszowe oraz lasy grądowe z przewagą buka, dębu i jaworu. Na terenie Puszczy Dulowskiej dominują bory sosnowe.
Występują tu chronione gatunki roślin: rojownik pospolity, tojad mołdawski, bluszcz pospolity, lilia złotogłów, przytulia wonna, parzydło leśne, rosiczka okrągłolistna, barwinek pospolity i skrzyp olbrzymi; oraz zwierząt: łoś, krogulec, płomykówka, myszołów zwyczajny, czajka, derkacz i żółw błotny[3].
Do ciekawszych zabytków architektury znajdujących się na terenie parku należą: ruiny zamku Lipowiec w Babicach, ruiny zamku Tenczyn w Rudnie, barokowe kościoły w Tenczynku i Morawicy, cztery poaustriackie forty znajdujące się w okolicach Krakowa oraz zespół pałacowy w Balicach.
Rezerwaty przyrody
Na terenie Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego znajduje się pięć rezerwatów przyrody:
Zobacz też
Przypisy
- ↑ a b c d Tenczyński Park Krajobrazowy. W: Centralny Rejestr Form Ochrony Przyrody [on-line]. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska. [dostęp 2017-08-24].
- ↑ Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego. [dostęp 2018-10-01].
- ↑ Redakcja: Jerzy Zawartka: Tenczyński Park Krajobrazowy - Mini Przewodnik. Kraków: Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego, 2013. ISBN 978-83-7475-886-4.
Bibliografia
- Słownik geograficzno-krajoznawczy Polski, Elżbieta Bajkiewicz-Grabowska (red.), Iwona Swenson (red.), Zofia Aleksandrowicz, Warszawa: PWN, 1998, ISBN 83-01-12677-9, OCLC 830195866 .
Linki zewnętrzne
- Zespół Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego
- TPK na stronie Twoja Małopolska. [dostęp 2014-03-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-11-16)].
Media użyte na tej stronie
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Relief Location map of Lesser Poland Voivodeship, Poland. Geographic limits of the map:
- N: 50.59 N
- S: 49.07 N
- W: 18.92 E
- E: 21.55 E
Shiny green button/marker widget.
© Marek i Ewa Wojciechowscy / Trips over Poland, CC BY-SA 3.0
Babice (Polska)
Autor: Wiesław Żurek, Licencja: CC BY-SA 3.0
Stan ruin zamku Tenczyn po pracach renowacyjnych.
Logotyp Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa Małopolskiego
Autor: Mach240390, Licencja: CC BY 4.0
Wjazd do Tenczyńskiego Parku Krajobrazowego od strony wschodniej i tablica. Tenczynek, 2016.