Teodoros Pangalos (generał)
Teodoros Pangalos (1920) | |
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | 1878 |
---|---|
Data śmierci | 27 lutego 1952 |
Przebieg służby | |
Lata służby | 1900–1926 |
Siły zbrojne | |
Stanowiska | głównodowodzący Armii Helleńskiej |
Główne wojny i bitwy | zamach z Gudi, |
Późniejsza praca | emeryt |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data śmierci | |
prezydent Grecji | |
Okres | od 25 czerwca 1925 |
Poprzednik | |
Następca | Pawlos Kunduriotis |
premier Grecji | |
Okres | od 25 czerwca 1925 |
Poprzednik | Andreas Michalakopulos |
Następca | Atanasios Eftaksias |
Teodoros Pangalos (gr. Θεόδωρος Πάγκαλος; ur. 1878 w Elefsis, zm. 27 lutego 1952) – grecki wojskowy i polityk, pochodzenia arwanickiego[1].
Brał udział w zamachu z Gudi[2].
16 czerwca 1925 zorganizował zamach stanu, drogą którego obalił republikański rząd. Do końca roku 1925 funkcjonował parlament, następnie Pangalos rozwiązał go i w styczniu 1926 ogłosił się dyktatorem[3]. Trzy miesiące później zwyciężył w wyborach prezydenckich, w których startował jako jedyny kandydat[4]. Częściową inspiracją dla Pangalosa była działalność Benito Mussoliniego; generał nie stworzył jednak własnego systemu ideologicznego. Twierdził, że jego dojście do władzy ratuje Grecję przed nieustającymi kłótniami cywilnych polityków, miał również zamiar zjednoczyć Partię Ludową i Partię Liberalną wokół haseł antykomunistycznych[5]. We wrześniu 1925 Pangalos zorganizował Służbę Bezpieczeństwa Specjalnego, która miała zajmować się zwalczaniem greckich komunistów. Osoby podejrzane o prowadzenie działalności wywrotowej były zsyłane na wyspy Naksos, Kimolos, Anafi, Folegandos, Paros i Gawdos[3]. Większość polityków odmówiła współpracy z dyktaturą, toteż jej głównym oparciem była armia[3]. Generał dążył również do przywrócenia pełnej kontroli państwa nad Greckim Kościołem Prawosławnym[6].
Pangalos prowadził agresywną politykę zagraniczną, zaostrzając stosunki grecko-tureckie i dokonując w październiku krótkotrwałej agresji na Bułgarię. Liga Narodów zobowiązała Grecję do wypłacenia odszkodowania z tego tytułu[7].
Już 22 sierpnia 1926 dyktatura Pangalosa została przerwana przez kolejny zamach stanu, który przeprowadził z kolei gen. Jeorios Kondilis, deklarujący się jako obrońca republiki[4]. Do 1928 przebywał w więzieniu[8].
W czasie II wojny światowej i okupacji Grecji Pangalos był jednym z inicjatorów stworzenia kolaboracyjnych Batalionów Bezpieczeństwa[9].
Przypisy
- ↑ Mavrogordatos G.: Stillborn republic: social coalitions and party strategies in Greece, 1922-1936. University of California Press, 1983, s. 265.
- ↑ D. Keridis: Historical dictionary of modern Greece. Scarecrow Press, 2009, s. 125. ISBN 978-0-8108-5998-2.
- ↑ a b c Czekalski T.: Pogrobowcy Wielkiej Idei. Przemiany społeczne w Grecji w latach 1923-1940. Kraków: Towarzystwo Wydawnicze "Historia Iagiellonica", 2007, s. 24-26. ISBN 978-83-88737-58-9.
- ↑ a b Brzeziński A.: Grecja. Warszawa: TRIO, 2002, s. 82-83. ISBN 83-88542-30-3.
- ↑ Payne S.: A history of fascism, 1914-1945. Routlegdge, 1996, s. 140-141. ISBN 978-1-85728-595-6.
- ↑ Czekalski T.: Pogrobowcy Wielkiej Idei. Przemiany społeczne w Grecji w latach 1923-1940. Kraków: Towarzystwo Wydawnicze "Historia Iagiellonica", 2007, s. 140-141. ISBN 978-83-88737-58-9.
- ↑ Clogg R.: Historia Grecji nowożytnej. Kraków: Książka i Wiedza, 2006, s. 129. ISBN 83-05-13465-2.
- ↑ Brzeziński A.: Grecja. Warszawa: TRIO, 2002, s. 279. ISBN 83-88542-30-3.
- ↑ Close D.: The Greek Civil War - Studies of Polarization. London: Routledge, an imprint of Taylor & Francis Books Lt, 1993.
Media użyte na tej stronie
State Arms of the Kingdom of Greece as used during Glücksburg dynasty (1863-1924 and 1935-1974)
(c) I, Zscout370, CC-BY-SA-3.0
Standard of the President of Greece
Autor: Diafora, Licencja: CC BY-SA 3.0
Shoulder rank insignia of an Ypostratigos (Major General) of the Hellenic Army, 1908–1936.
Major General Theodoros Pangalos, then Chief of Staff of the Greek Army in Asia Minor, in 1920. Subsequently dictator of Greece (1925-1926).