Twardy Grzbiet
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4f/Twardy_Grzbiet_a1.jpg/240px-Twardy_Grzbiet_a1.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f0/Ciemniak_a10.jpg/240px-Ciemniak_a10.jpg)
Twardy Grzbiet – górny odcinek północno-zachodniej grani Ciemniaka w polskich w Tatrach Zachodnich. Ciągnie się od szczytu Ciemniaka (2096 m) do Chudej Przełączki (1850 m)[1]. Wyróżnia się w nim niewybitny szczyt Twarda Kopa (2026 m), oddzielony od szczytu Ciemniaka płaską i niską przełączką Szerokie Siodło[2]. Nazwa grzbietu pochodzi od tego, że od Chudej Przełączki aż do wysokości ok. 2032 m grań przykryta jest warstwą twardych alaskitów (ok. 0,2 km²), w odróżnieniu od miękkich skał osadowych budujących poniżej grzbiet rozdzielający Dolinę Kościeliską i Miętusią. Porastają go typowe dla granitowych skał rośliny, m.in. czerwonawo zabarwiony sit skucina, który nadaje widoczne z daleka zabarwienie Czerwonym Wierchom, oraz boimka dwurzędowa. Z Twardego Upłazu rozlegają się widoki na Tatry Zachodnie aż po Osobitą. Na wschód oglądać można m.in. wiszące dolinki Litworową i Mułową pod szczytami Ciemniaka i Małołączniaka[3].
Trawiaste zbocze na północno-wschodniej stronie środkowej części Twardego Grzbietu nosi nazwę Twardego Upłazu. Dość często nazwy te są utożsamiane[1].
Szlaki turystyczne
Twardym Grzbietem prowadzą szlaki turystyczne czerwony i zielony, biegnące razem na odcinku z Chudej Przełączki na Ciemniak.
– czerwony z Cudakowej Polany w Dolinie Kościeliskiej na Czerwone Wierchy przez polanę Upłaz, Chudą Przełączkę i Twardy Grzbiet.
- Czas przejścia z Doliny Kościeliskiej na Chudą Przełączkę: 2:45 h, ↓ 2 h
- Czas przejścia z Chudej Przełączki na Ciemniak: 40 min, ↓ 30 min
– zielony ze schroniska na Hali Ornak Doliną Tomanową i dalej na Chudą Przełączkę i Twardy Grzbiet.
- Czas przejścia ze schroniska na Chudą Przełączkę: 3 h, ↓ 2:10 h
- Czas przejścia z Chudej Przełączki na Ciemniak: 40 min, ↓ 30 min[4].
Przypisy
- ↑ a b Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
- ↑ Władysław Cywiński: Czerwone Wierchy: Małołączniak – Kopa Kondracka. Tatry. Przewodnik szczegółowy, tom 3. Poronin: Wyd. Górskie, 1996. ISBN 83-7104-011-3.
- ↑ Józef Nyka: Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2003. ISBN 83-915859-1-3.
- ↑ Tatry. Zakopane i okolice. Mapa w skali 1:27 000. Warszawa: ExpressMap Polska, 2005. ISBN 83-88112-35-X.
Media użyte na tej stronie
Czerwony szlak turystyczny.
Zielony szlak turystyczny.
Autor: Opioła Jerzy, Licencja: CC BY 2.5
Twardy Grzbiet (Tatra Mountains, Czerwone Wierchy, Ciemniak)