Władcy Polski

Godło Polski
Historia Polski
Monografie
Państwo polskie
Państwo pierwszych Piastów
Rozbicie dzielnicowe
Zjednoczone Królestwo
Korona Królestwa Polskiego
Rzeczpospolita Obojga Narodów
Ziemie polskie pod zaborami
II Rzeczpospolita
Polska podczas II wojny światowej
Polska Rzeczpospolita Ludowa
III Rzeczpospolita
Pozostałe
• Naród polski
• Władcy Polski
• Ustrój polityczny Polski
• Historia konstytucji w Polsce
Portale
PolskaPolska LudowaHistoria
Popiersia władców Polski oraz Piastów śląskich na wjeździe do Zamku Piastów Śląskich w Brzegu (zdjęcie z XIX wieku).

Władcy Polski – lista obejmuje książąt i królów Polski[1]. Pierwszą dynastią panującą w Polsce byli Piastowie, którzy rządzili od powstania państwa polskiego (około 900) do 1370, z krótką przerwą na panowanie Przemyślidów (1291–1306). W latach 1138–1320 miało miejsce rozbicie dzielnicowe, kiedy władza nad ziemiami polskimi należała równocześnie do wielu niezależnych książąt piastowskich. Od 1370 do 1399 panowali dwaj monarchowie z dynastii Andegawenów, zaś od 1386 do 1572 monarchowie z dynastii Jagiellonów.

Od zawarcia unii lubelskiej (1569) każdy nowo koronowany król Polski zostawał władcą Litwy z urzędu i nigdy nie był podnoszony na Wielkie Księstwo Litewskie[2].

Od 1573 do upadku Rzeczypospolitej w 1795 r. (III rozbiór Polski) władcy byli wybierani w drodze wolnej elekcji. W 1661 roku papież Aleksander VII przyznał królowi Janowi II Kazimierzowi Wazie i jego następcom tytuł rex orthodoxus[3]. Konstytucja 3 maja (1791), Konstytucja Księstwa Warszawskiego (1807) i Konfederacja Generalna Królestwa Polskiego (1812) przewidywały przywrócenie dziedziczności tronu i osadzenie na tronie dynastii Wettynów. Po kongresie wiedeńskim tytuł królów Polski nosili cesarze rosyjscy z dynastii Romanowów. W 1831 r. sejm zdetronizował Mikołaja I, choć ten nie uznał tej decyzji, bo konstytucja nie przewidywała możliwości detronizowania króla. Po pokonaniu polskiej armii i spacyfikowaniu powstania Romanowowie nadal używali tytułu króla Polski, aż do upadku monarchii w Rosji.

Legendarni władcy Polski

W najważniejszych polskich kronikach średniowiecznych wspominano władców, którzy poprzedzali pierwszego historycznie potwierdzonego księcia Polski – Mieszka I. Byli to między innymi: Lech, Krak, Popiel, Piast.

Piastowie – książęta Polan

Trzej bezpośredni poprzednicy Mieszka I są znani jedynie z relacji Galla Anonima. Ich historyczność jest dyskusyjna, jednak obecnie literatura skłania się do uznania listy władców przekazanej przez Galla za zgodną z rzeczywistością[4]. Nie zalicza się ich do władców Polski. Sam termin „Polska” nie jest poświadczony w tych wczesnych czasach, a ziemie, którymi władali stanowiły prawdopodobnie tylko część późniejszej Polski.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
IX-X wiek(?)SiemowitPiast, Rzepichanieznanaprzełom
IX i X wieku(?)
Pierwszy władca z dynastii Piastów według relacji Anonima zwanego Gallem.
X wiek(?)LestekSiemowitnieznanazapewne 930–950(?)
X wiekSiemomysłLesteknieznana950–960

Piastowie – książęta i królowie Polski (do 1138)

Pierwszym władcą Polski potwierdzonym przez współczesne źródła był Mieszko I. Z władców Polski z dynastii Piastów panujących między około 960 a 1138 rokiem trzech dostąpiło koronacji: w 1025 roku Bolesław I Chrobry, w tym samym roku Mieszko II Lambert i w 1076 roku Bolesław II Szczodry.

Według relacji Kosmasa z Pragi w 1085 roku cesarz Henryk IV nadał Wratysławowi II, ówczesnemu władcy Czech, tytuł króla Polski; informacja ta jest jednak odrzucana przez większość badaczy[5].

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
ok. 960–992Mieszko IMieszkoDagome.jpgSiemomysłok. 930–93525 maja 992Pierwszy władca Polski potwierdzony przez ówczesne źródła.
992–1025Bolesław I ChrobryChrobry1.jpgMieszko I, Dobrawa czeska96717 czerwca 1025Pierwszy król Polski (koronowany w 1025), książę Czech 1003–1004 jako Bolesław IV.
1025–1031Mieszko II LambertMieszko II.jpgBolesław I Chrobry, Emnilda słowiańska99010 maja 1034Drugi król Polski (koronowany w 1025).
1031–1032BezprymBolesław I Chrobry, nieznana Węgierka986 lub 987wiosna 1032W 1001 przebywał w Rawennie we wspólnocie Romualda z Camaldoli. Książę Polski od 1031 do 1032. Być może w czasach rządów Bezpryma została wydzielona Ottonowi Bolesławowiczowi jakaś dzielnica[6]
1032–1033Mieszko II LambertMieszko II.jpgBolesław I Chrobry, Emnilda słowiańska99010 maja 1034Źródła niemieckie podają, że Mieszko II Lambert zrzekł się korony w 1032 roku. W polskich źródłach do śmierci był tytułowany królem. Otto zmarł w 1033 roku śmiercią naturalną lub skrytobójczo zamordowany przez swego drużynnika. Natomiast Dytryk prawdopodobnie został wygnany z kraju w tym samym roku.
Otto BolesławowicBolesław I Chrobry, Emnilda słowiańskaok. 10001033
DytrykSyn jednego z młodszych braci Bolesława I Chrobregopo 992po 1032
1033–1034Mieszko II LambertMieszko II.jpgBolesław I Chrobry, Emnilda słowiańska99010 maja 1034Po śmierci Ottona i wygnaniu brata stryjecznego, Dytryka, Mieszko II Lambert zjednoczył w swym ręku pełnię władzy w Polsce.
1034–1058 (faktycznie od 1039 lub 1040)Kazimierz I OdnowicielOdnowiciel.jpgMieszko II Lambert, Rycheza Lotaryńska25 lipca 101628 listopada 1058Z braku źródeł niejasne jest, kto sprawował władzę w latach 1034–1037, gdyż w tym okresie Kazimierz musiał opuścić kraj. Kronikarze średniowieczni uzupełniali tę lukę Bolesławem Zapomnianym, jednak od końca XIX wieku uznaje się jego postać za zmyśloną. Faktyczne panowanie Kazimierza nastąpiło od 1039 lub 1040 r. i trwało aż do jego śmierci.
1058–1079Bolesław II SzczodrySmialy.jpgKazimierz I Odnowiciel, Maria Dobroniegaok. 10422 lub 3 kwietnia 1081 lub 1082Trzeci król Polski (koronowany w 1076). Znany również jako Bolesław II Śmiały.
1079–1086Władysław I HermanJan Matejko, Władysław I Herman.jpgKazimierz I Odnowiciel, Maria Dobroniegaok. 10434 czerwca 1102Po śmierci Kazimierza Odnowiciela panował na Mazowszu jako lennik Bolesława II Szczodrego.
1086–1089Władysław I HermanJan Matejko, Władysław I Herman.jpgKazimierz I Odnowiciel, Maria Dobroniegaok. 10434 czerwca 1102W 1086 roku zawarto kompromis polityczny pomiędzy Władysławem I Świętym (królem Węgier) a Władysławem Hermanem, na mocy którego Mieszko Bolesławowic otrzymał dzielnicę małopolską a Władysław I Herman zatrzymał władzę zwierzchnią. W 1089 roku z inicjatywy Sieciecha i Judyty Marii otruto Mieszka Bolesławowica i wysłano pierwszego syna Hermana (Zbigniewa) do klasztoru w Saksonii, umożliwiając Bolesławowi Krzywoustemu przyszłe objęcie tronu po ojcu.
Mieszko BolesławowicBolesław II Szczodry, Nieznana bliżej żona Bolesława II.10691089
1089–1098Władysław I HermanJan Matejko, Władysław I Herman.jpgKazimierz I Odnowiciel, Maria Dobroniegaok. 10434 czerwca 1102W 1089 roku, po otruciu Mieszka Bolesławowica, Władysław I Herman stał się na powrót jedynowładcą Polski
1098–1102Władysław I HermanJan Matejko, Władysław I Herman.jpgKazimierz I Odnowiciel, Maria Dobroniegaok. 10434 czerwca 1102W roku 1098 synowie Władysława (Zbigniew i Bolesław III Krzywousty), przy poparciu możnych, obalili Sieciecha i wymogli na ojcu podział państwa na dzielnice. Zbigniew otrzymał Wielkopolskę, Kujawy i ziemię sieradzko-łęczycką, a Bolesław Małopolskę i Śląsk, zaś Władysław zatrzymał dla siebie Mazowsze wraz z władzą zwierzchnią nad wszystkimi księstwami.
ZbigniewZbigniew.JPGWładysław I Herman, nieznana Polkaok. 10708 lipca 1113?
Bolesław III KrzywoustyKrzywousty1.jpgWładysław I Herman, Judyta czeska20 sierpnia 108628 października 1138
1102–1107ZbigniewZbigniew.JPGWładysław I Herman, nieznana Polkaok. 10708 lipca 1113?Książę wielkopolski, mazowiecki i kujawski w latach 1102–1107.
Bolesław III KrzywoustyKrzywousty1.jpgWładysław I Herman, Judyta czeska20 sierpnia 108628 października 1138Książę małopolski, śląski i sandomierski w latach 1102–1107.
1107–1138Bolesław III KrzywoustyKrzywousty1.jpgWładysław I Herman, Judyta czeska20 sierpnia 108628 października 1138Książę małopolski, śląski i sandomierski w latach 1102–1107, książę Polski w latach 1107–1138.

Okres rozbicia dzielnicowego

Ustawa sukcesyjna Bolesława III Krzywoustego zapoczątkowała w Polsce okres rozbicia dzielnicowego. Najważniejszym z książąt miał być władca dzielnicy senioralnej (w jej granicach znajdowała się stolica państwa – Kraków), będący zarazem – zgodnie z zasadą senioratu – najstarszym z rodu. Zasada ta została podważona już w 1146 roku wraz z wypędzeniem Władysława II Wygnańca, a załamała się w wyniku decyzji zjazdu łęczyckiego w 1180 roku, chociaż jeszcze w XIII wieku część pretendentów do dzielnicy krakowskiej powoływała się na swoje prawa z racji bycia najstarszym w rodzie. Zasada zwierzchności księcia krakowskiego nad całym państwem (zasada pryncypatu) obowiązywała do śmierci w Gąsawie w 1227 księcia Leszka Białego. Od tego momentu stopniowo postępowało rozdrobnienie ziem Polski, powiązane z umacnianiem się separatyzmu księstw dzielnicowych.

Piastowie – książęta zwierzchni

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1138–1146Władysław II WygnaniecJan Matejko, Władysław II Wygnaniec.jpgBolesław III Krzywousty,
Zbysława kijowska
110530 maja 1159Książę śląski 1138–1146.
1146–1173Bolesław IV KędzierzawyJan Matejko, Bolesław IV Kędzierzawy.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
ok. 1121/11225 stycznia 1173Książę mazowiecki 1138–1173, śląski 1146–1163.
1173–1177Mieszko III StaryMieszko stary.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
1122/112513 lub 14 marca 1202Po raz pierwszy.
Książę wielkopolski 1138–1179, 1182–1202.
1177–1191Kazimierz II SprawiedliwyKazimierz 2 Sprawiedliwy.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
11384 maja 1194Po raz pierwszy.
Książę wiślicki 1166–1173, sandomierski 1173–1194, mazowiecki 1186–1194.
1191Mieszko III StaryMieszko stary.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
1122/112513 lub 14 marca 1202Po raz drugi.
1191–1194Kazimierz II SprawiedliwyKazimierz 2 Sprawiedliwy.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
11384 maja 1194Po raz drugi.
1194–1198Leszek I BiałyJan Matejko, Leszek Biały.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 1184/118524 listopada 1227Po raz pierwszy.
1198–1199Mieszko III StaryMieszko stary.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
1122/112513 lub 14 marca 1202Po raz trzeci.
1199Leszek I BiałyJan Matejko, Leszek Biały.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 1184/118524 listopada 1227Po raz drugi.
1199–1202Mieszko III StaryMieszko stary.jpgBolesław III Krzywousty,
Salomea z Bergu
1122/112513 lub 14 marca 1202Po raz czwarty.
1202–1206[a]Władysław III LaskonogiJan Matejko, Władysław Laskonogi.jpgMieszko III Stary,
Eudoksja kijowska
1161/11673 listopada 1231Po raz pierwszy.
Książę wielkopolski 1202–1220.
1206[a]-1210Leszek I BiałyJan Matejko, Leszek Biały.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 1184/118524 listopada 1227Po raz trzeci.
1210–1211Mieszko IV PlątonogiWładysław II Wygnaniec,
Agnieszka austriacka
1131–11461211Książę raciborski 1173–1211, opolski 1202–1211 jako Mieszko I
1211–1225Leszek BiałyJan Matejko, Leszek Biały.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 1184/118524 listopada 1227Po raz czwarty.
W 1224 roku wojska małopolskie zostały rozgromione przez Prusów, a do klęski przyczyniła się ucieczka członków małopolskiego rodu Gryfitów. Leszek Biały zaczął karać członków rodu.
1225Henryk I BrodatyJan Matejko, Henryk I Brodaty.jpgBolesław I Wysoki,
Krystyna
1165–117019 marca 1238Po raz pierwszy.
Gdy Leszek Biały zastosował represje wobec członków rodu Gryfitów, ci w odpowiedzi na to w 1225 roku (pod nieobecność księcia Leszka Białego w Krakowie), przywołali na tron krakowski Henryka I Brodatego. Książę śląski od 1201.
1225–1227Leszek BiałyJan Matejko, Leszek Biały.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 1184/118524 listopada 1227Po raz piąty.
Krótkotrwały konflikt z Henrykiem I Brodatym zakończono zawarciem pokoju, wycofaniem się księcia śląskiego z Krakowa, a zarazem wygnaniem Gryfitów z Małopolski. Po śmierci Leszka Białego upada zasada zwierzchnictwa księcia krakowskiego nad Polską.

Piastowie – książęta krakowscy

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1228–1229Władysław III LaskonogiJan Matejko, Władysław Laskonogi.jpgMieszko III Stary,
Eudoksja kijowska
1161/11673 listopada 1231Po raz drugi.
W latach 1228–1229 w jego zastępstwie rządy w dzielnicy senioralnej sprawował Henryk I Brodaty[7].
1229–1232Konrad I mazowieckiKonrad I Mazowiecki.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 118731 sierpnia 1247Po raz pierwszy.
Tytuł księcia krakowskiego przyjął dopiero po śmierci Władysława Laskonogiego[8]. Książę mazowiecki od 1202[9].
1232–1238Henryk I BrodatyJan Matejko, Henryk I Brodaty.jpgBolesław I Wysoki,
Krystyna
1165–117019 marca 1238Po raz drugi.
Książę śląski od 1201.
1238–1241Henryk II PobożnyHenryk Pobozny.jpgHenryk I Brodaty,
Jadwiga z Andechs
1196–12079 kwietnia 1241Książę śląski od 1238.
1241Bolesław II RogatkaHenryk II Pobożny,
Anna Przemyślidka
ok. 1220/122526 grudnia 1278Książę śląski jako Bolesław II
1241–1243Konrad MazowieckiKonrad I Mazowiecki.jpgKazimierz II Sprawiedliwy,
Helena znojemska
ok. 118731 sierpnia 1247Po raz drugi.
1243–1279Bolesław V WstydliwyJan Matejko, Bolesław Wstydliwy.jpgLeszek Biały,
Grzymisława
21 czerwca 12267 grudnia 1279
1279–1288Leszek CzarnyKazimierz I kujawski,
Konstancja śląska
ok. 1240–124330 września 1288Książę sieradzki i łęczycki.
1288Bolesław II mazowieckiSiemowit I,
Perejesława halicka
ok. 125120 kwietnia 1313Po raz pierwszy.
Książę mazowiecki jako Bolesław II i sandomierski. Wezwany na tron krakowski przez biskupa krakowskiego Pawła z Przemankowa oraz możnych małopolskich. Jeszcze w tym samym roku został wyparty z Krakowa przez Henryka IV Probusa.
1288–1289Henryk IV PrawyHenryk III Biały,
Judyta mazowiecka
1257/125823 czerwca 1290Po raz pierwszy.
Książę wrocławski od 1270. Po opanowaniu Krakowa w 1288 roku powrócił na Śląsk. Książę mazowiecki Bolesław II nie zrezygnował jednak z Krakowa. 26 lutego 1289 roku wojska Henryka IV Probusa zostały pokonane przez siły Bolesława II i jego sojuszników. Kraków przejął ponownie Bolesław VII Siemowitowicz.
1289Bolesław II mazowieckiSiemowit I,
Perejesława halicka
ok. 125120 kwietnia 1313Po raz drugi.
Bolesław II mazowiecki po pokonaniu Henryka IV Probusa pod Siewierzem zajął Kraków. Latem 1289 roku zawarł układ z bratem, Konradem II czerskim, oddając mu w zamian za pomoc zbrojną Sandomierz. Krok ten wywołał oburzenie możnych małopolskich, którzy wygnali Bolesława, a na tron przywołali Władysława Łokietka.
1289Władysław I ŁokietekLokietek.jpgKazimierz I kujawski,
Eufrozyna opolska
12602 marca 1333Po raz pierwszy.
Możni małopolscy niezadowoleni z rządów Bolesława II mazowieckiego, powołali na tron Władysława IV Łokietka, który zajął Kraków, ale już w sierpniu 1289 roku został z niego wyparty przez Henryka IV Probusa. Według legendy Władysław Łokietek zbiegł z miasta w mnisim przebraniu i dzięki pomocy krakowskich franciszkanów w chwili wkraczania do miasta wojsk księcia wrocławskiego.
1289–1290Henryk IV PrawyHenryk III Biały,
Judyta mazowiecka
1257/125823 czerwca 1290Po raz drugi.
Henryk IV Probus odzyskał władzę w Krakowie. Popierającego Władysława Łokietka biskupa krakowskiego, Pawła z Przemankowa, książę wrocławski nakazał uwięzić. Władysław Łokietek zdołał utrzymać się na tronie książęcym w Sandomierzu.
1290–1291Przemysł IIJan Matejko, Przemysł II.jpgPrzemysł I,
Elżbieta wrocławska
14 października 12578 lutego 1296Książę poznański od 1273, wielkopolski od 1279, gdański od 1294.

Piastowie – król Polski (de facto Wielkopolski i Pomorza Gdańskiego)

Przemysł II mimo utraty władzy w Małopolsce, władał nadal Wielkopolską i Pomorzem Gdańskim. W 1295 roku koronowany został na króla Polski.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1295–1296Przemysł IIJan Matejko, Przemysł II.jpgPrzemysł I,
Elżbieta wrocławska
14 października 12578 lutego 1296Czwarty król Polski (1295–1296). Książę poznański od 1273, wielkopolski od 1279, gdański od 1294.

Przemyślidzi – książęta krakowscy

W 1291 roku księstwo krakowskie znalazło się w rękach czeskiego króla Wacława II. W 1292 roku zajął on księstwo sandomierskie, a w 1299 roku także Wielkopolskę i Pomorze Gdańskie. W 1300 roku został koronowany na króla Polski przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Jakuba Świnkę.

Wacław II zmarł 21 czerwca 1305 roku i rządy po nim objął jego syn Wacław III. 4 sierpnia 1306 roku został on jednak zamordowany w trakcie przygotowań do wyprawy do Polski. We wrześniu tego samego roku Kraków znalazł się w rękach Władysława I Łokietka.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1291–1305Wacław IIJan Matejko, Wacław II Czeski.jpgPrzemysł Ottokar II,
Kunegunda Halicka
27 października 127121 czerwca 1305Piąty król Polski (koronowany w 1300).
1305–1306Wacław IIIVencel rézkarc.jpgWacław II,
Guta Habsburżanka
6 października 12894 sierpnia 1306Nigdy nie przybył do Polski

Kolejni następcy Wacława III na tronie czeskim zgłaszali pretensje do polskiego tronu (tytułowali się królami Polski):

  • Rudolf I (1306–1307)
  • Henryk Karyncki (1306, 1307–1310).
  • Jan I Luksemburski (1310–1335)

W listopadzie 1335 roku na zjeździe wyszehradzkim Jan Luksemburski zrzekł się roszczeń do polskiej korony w zamian za 20 tysięcy kóp groszy praskich.

Pozostałe księstwa dzielnicowe

Na terenie Polski w dobie rozbicia dzielnicowego powstało szereg księstw. Z nich księstwa wielkopolskie, kujawskie, a później także mazowieckie po wymarciu poszczególnych linii Piastów powróciły pod władzę królów Polski.

Księstwa śląskie w XIV wieku stały się czeskim lennym, jednak w niektórych aż do XVII wieku rządzili Piastowie (najdłużej w księstwie brzesko-legnickim do 1675 roku). Część księstw śląskich po wymarciu miejscowych Piastów zostało bezpośrednio wcielonych do Korony Czeskiej, w niektórych jako czescy lennicy rządzili przedstawiciele innych dynastii (najdłużej w księstwie cieszyńskim do 1918 roku).

Władcami księstw powstałych w Polsce, obok księstwa krakowskiego, w okresie rozbicia dzielnicowego byli:

  • książęta wielkopolscy – w 1314 roku Wielkopolska weszła w skład jednoczącego się Królestwa Polskiego
  • książęta sandomierscy – w 1304 roku księstwo sandomierskie zajął Władysław I Łokietek, który w 1320 roku został koronowany na króla Polski
  • książęta mazowieccy – w 1526 roku Mazowsze zostało inkorporowane do Korony Polskiej
  • książęta kujawscy – ostatni książę kujawski Władysław Biały w 1363 lub 1364 roku abdykował na rzecz polskiego króla Kazimierza III Wielkiego
  • książęta łęczyccy i sieradzcy – Sieradz inkorporowany do Korony w 1339, Łęczyca w 1352.
  • Śląsk:
    • książęta wrocławscy – od 1335 roku lennicy czescy, od 1335 roku księstwo wrocławskie było własnością królów czeskich
    • książęta legnicko-brzescy – od 1329 roku lennicy czescy
    • książęta świdnicko-jaworscy – w 1392 roku księstwo świdnicko-jaworskie weszło w skład Korony Czeskiej
    • książęta ziębiccy
    • książęta głogowscy – w 1331 roku księstwo głogowskie weszło w skład Królestwa Czeskiego
    • książęta żagańscy – od 1329 roku lennicy czescy
    • książęta oleśniccy – od 1329 roku lennicy
    • książęta opolsko-raciborscy
    • książęta cieszyńscy – od 1327 roku lennicy czescy
    • książęta oświęcimscy – od 1327 roku lennicy czescy
    • książęta opolscy – od 1327 roku lennicy czescy
    • książęta raciborscy – od 1327 roku lennicy czescy
  • Władcy ziemi lubuskiej – od XIII wieku do Marchii Brandenburskiej
  • władcy Pomorza Gdańskiego – od XIV wieku do państwa zakonu krzyżackiego

Piastowie – królowie Polski

W 1306 roku księciem krakowskim został Władysław I Łokietek z kujawskiej linii Piastów, który już wcześniej opanował księstwo sandomierskie. W 1314 roku zajął Wielkopolskę. 20 stycznia 1320 roku został koronowany na króla Polski.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciData koronacjiInformacje dodatkowe
1320–1333Władysław I ŁokietekKazimierz I kujawski,
Eufrozyna opolska
12602 marca 133320 stycznia 1320Szósty król Polski
1333–1370Kazimierz III Wielki[10]Casimir III the Great.PNGWładysław I Łokietek,
Jadwiga kaliska
30 kwietnia 13105 listopada 137025 kwietnia 1333Siódmy król Polski

Andegawenowie – królowie Polski

W 1370 roku zmarł Kazimierz III Wielki, król Polski, nie pozostawiając legalnego męskiego potomstwa. Na mocy wcześniejszych umów kolejnym władcą został siostrzeniec zmarłego – Ludwik Węgierski.

Ludwik zmarł w 1382 roku, nie pozostawiając męskiego potomstwa. Zgodnie z wcześniejszymi umowami polski tron miał przypaść jednej z jego córek. Ostatecznie w 1384 roku władcą została najmłodsza, Jadwiga.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciData koronacjiInformacje dodatkowe
1370–1382Ludwik WęgierskiLudwik Węgierski by Bacciarelli.jpgKarol Robert,
Elżbieta Łokietkówna
5 marca 132610 września 138217 listopada 1370Król Węgier 1342–1382.
1384–1399Jadwiga AndegaweńskaJadwiga by Bacciarelli.jpgLudwik Węgierski,
Elżbieta Bośniaczka
między 3 października 1373 a 18 lutego 137417 lipca 139916 października 1384Koronowana na króla Polski w 1384 roku. Od 1386 współrządziła ze swoim mężem Władysławem II Jagiełłą.

Jagiellonowie

Jesienią 1384 Jadwiga Andegaweńska przybyła z Węgier do Polski[11], gdzie 16 października tego roku w Krakowie została koronowana przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Bodzantę na króla Polski. Wobec jej małoletności ster rządów w państwie dzierżyli możnowładcy małopolscy, pozostający w kontakcie z jej matką Elżbietą Bośniaczką, jednakże nie powołano regenta, ponieważ, jak pisze Jan Długosz: wszystko co mówiła lub czyniła znamionowało sędziwego wieku powagę.

W 1386 roku królem Polski u boku Jadwigi Andegaweńskiej został Władysław II Jagiełło, wielki książę litewski. Założona przez niego dynastia Jagiellonów panowała w Polsce i w Litwie do 1572 roku. Nie posiadał prawa do dziedzicznego panowania, dlatego następne nominacje na króla odbywały się na zasadach „wolnej elekcji” – wbrew ostatniej woli Kazimierza Wielkiego (w przypadku braku prawnego potomka dziedziczna władza miała wrócić do – kolejnego w linii – Piasta), wymuszonej przez czwartą żonę Władysława II Jagiełły – Zofię Holszańską, z którą miał synów (dzieci z poprzednich małżeństw wcześnie zmarły), przy czym po śmierci poprzednika jako pierwszą wysuwano kandydaturę syna, później męża córki.

Rodzina Jagiellonów „infantką” (spadkobierczynią rodu) wyznaczyła Annę Jagiellonkę (późniejszego króla Polski), a następnie – po śmierci swojego męża Stefana królowa Anna Jagiellonka przekazała tron Rzeczypospolitej synowi swojej siostry – Katarzyny Jagiellonki – Zygmuntowi III Wazie, również na zasadach „wolnej elekcji”. W czasach panowania tej dynastii Polskę i Litwę łączyła unia personalna (władca Wielkiego Księstwa Litewskiego wybierany był również na króla Polski), przekształcona w 1569 roku w unię realną – na skutek wygaśnięcia męskiej linii legalnych następców i pretendentów do polskiej korony.

W latach 1444–1447 Polska nie miała króla. Początkowo liczono się z możliwością powrotu Władysława III Warneńczyka, później jego brat Kazimierz IV Jagiellończyk przez dwa lata toczył pertraktacje z polskimi panami, głównie odnośnie charakteru unii polsko-litewskiej. Ostatecznie doszli do porozumienia, a Kazimierz Jagiellończyk 25 czerwca 1447 roku został koronowany na króla Polski.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciData koronacjiInformacje dodatkowe
1386–1434Władysław II JagiełłoOlgierd Giedyminowic,
Julianna twerska
ok. 1362(?)1 czerwca 14344 marca 1386Najwyższy książę litewski 1386–1434, wielki książę litewski 1377–1392. W latach 1386–1399 współrządził ze swoją żoną Jadwigą.
1434–1444Władysław III WarneńczykBacciarelli - Władysław III.jpegWładysław II Jagiełło,
Zofia Holszańska
31 października 142410 listopada 144425 lipca 1434Król Węgier 1440–1444, najwyższy książę litewski 1434–1440 (tytularny do 1444).
1447–1492Kazimierz IV JagiellończykCasimir IV Jagiellon.PNGWładysław II Jagiełło,
Zofia Holszańska
30 listopada 14277 czerwca 149225 czerwca 1447Wielki książę litewski 1440–1492.
1492–1501Jan I OlbrachtJan I Olbracht by Bacciarelli.jpgKazimierz IV Jagiellończyk,
Elżbieta Rakuszanka
27 grudnia 145917 czerwca 150123 września 1492
1501–1506Aleksander JagiellończykKazimierz IV Jagiellończyk,
Elżbieta Rakuszanka
5 sierpnia 146119 sierpnia 150612 grudnia 1501Wielki książę litewski 1492–1506.
1506–1548Zygmunt I StaryKulmbach Sigismund I the Old.jpgKazimierz IV Jagiellończyk,
Elżbieta Rakuszanka
1 stycznia 14671 kwietnia 154824 stycznia 1507Wielki książę litewski 1506–1548.
1548–1572Zygmunt II AugustCranach the Younger Sigismund II Augustus.jpgZygmunt I Stary,
Bona Sforza
1 sierpnia 15207 lipca 157220 lutego 1530Wielki książę litewski. Koregent Zygmunta I na tronie litewskim od 1529 roku oraz w królestwie Polskim od koronacji w 1530 roku (vivente rege). Władzę przejął po śmierci Zygmunta I Starego w 1548 roku.

Władcy elekcyjni Rzeczypospolitej Obojga Narodów

W latach 1573–1795 Polską (Koroną), tworzącą wraz z Litwą Rzeczpospolitą Obojga Narodów, rządzili królowie wybierani w drodze wolnej elekcji.

W okresach pomiędzy śmiercią monarchy a wyborem następcy władzę pełnił Interrex.

Anna Jagiellonka 13 grudnia 1575 roku na Rynku Starego Miasta w Warszawie została wybrana w wolnej elekcji królem Polski i wielkim księciem Litwy, ostatecznie dzień później stronnictwo szlacheckie pod przewodnictwem Jana Zamoyskiego uznało ją za króla „Piasta”, „przydając jej na małżonka” księcia siedmiogrodzkiego Stefana Batorego[12].

Kilkakrotnie dochodziło na przestrzeni lat do podwójnych elekcji:

  • 12 grudnia 1575 roku stronnictwo habsburskie obrało królem cesarza Maksymiliana II Habsburga, lecz ostatecznie królem wybrano jego kontrkandydata – Stefana Batorego. Sam Maksymilian zmarł niedługo potem – 12 października 1576 roku.
  • 19 sierpnia 1587 roku większość poparła Zygmunta III Wazę, lecz trzy dni później Jakub Woroniecki, biskup kijowski, popierany przez grupę magnatów ogłosił królem Maksymiliana III Habsburga. Ten 27 września tego samego roku zaprzysiągł pacta conventa. Pokonany w bitwie pod Byczyną, na mocy traktatu bytomsko-będzińskiego. 9 marca 1589 roku zrzekł się tytułu króla Polski.
  • 27 czerwca 1697 roku prymas Michał Stefan Radziejowski ogłosił królem Polski Franciszka Ludwika księcia Conti, z kolei uzurpujący sobie prawa interrexa, biskup kujawski, Stanisław Kazimierz DąmbskiAugusta II Mocnego. Ostatecznie władcą został August, zaś zwolennicy Contiego uznali go królem 21 maja 1698 roku na mocy ugody łowickiej.

Maksymilian II Habsburg, Maksymilian III Habsburg i Franciszek Ludwik Conti są pomijani w zestawieniach polskich władców[13].

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciDaty elekcji i koronacjiWybrany równolegleNazwa dynastii

Informacje dodatkowe

1573–1575Henryk WalezyHenryk II Walezjusz,
Katarzyna Medycejska
19 września 15512 sierpnia 158911 maja 1573

21 lutego 1574

Walezjusze (linia boczna Kapetyngów)

Król Francji 1574–1589.

1575–1586
(Formalnie do 1596)
Anna JagiellonkaCranach the Younger Anna Jagiellon.jpgZygmunt I Stary,
Bona Sforza
18 października 15239 września 159613 grudnia 1575

1 maja 1576

Maksymilian II HabsburgJagiellonowie

Współrządziła z mężem (Stefanem Batorym), po jego śmierci i koronacji jej siostrzeńca (Zygmunta III) wpływała na politykę państwa.

1576–1586Stefan BatoryStefan Batory,
Katarzyna Telegdi
27 września 153312 grudnia 158615 grudnia 1575

1 maja 1576

Batory

Książę Siedmiogrodu 1571–1586.

1587–1632Zygmunt III WazaJan III Waza,
Katarzyna Jagiellonka
20 czerwca 156630 kwietnia 163219 sierpnia 1587

27 grudnia 1587

Maksymilian III HabsburgWazowie

Król Szwecji 1592–1599.

1632–1648Władysław IV WazaZygmunt III Waza,
Anna Habsburżanka
9 czerwca 159520 maja 16488 listopada 1632

6 lutego 1633

Wazowie

Tytularny król Szwecji 1632–1648, wybrany carem Rosji w 1610, tytularny car Rosji do 1634.

1648–1668Jan II KazimierzZygmunt III Waza,
Konstancja Habsburżanka
22 marca 160916 grudnia 167220 listopada 1648

17 stycznia 1649

Wazowie

Abdykował 16 września 1668 (zm. 1672); tytularny król Szwecji 1648–1660.

1669–1673Michał Korybut WiśniowieckiJeremi Wiśniowiecki,
Gryzelda Zamoyska
31 lipca 164010 listopada 167319 czerwca 1669

29 września 1669

Król „Piast”
1674–1696Jan III SobieskiJakub Sobieski,
Zofia Teofila Daniłowiczówna
17 sierpnia 162917 czerwca 169621 maja 1674

2 lutego 1676

Król „Piast”
1697–1704August II MocnyJan Jerzy III,
Anna Zofia duńska
12 maja 16701 lutego 173327 czerwca 1697

15 września 1697

Franciszek Ludwik Burbon-ContiWettynowie

Abdykował 24 września 1706. Elektor Saksonii 1694–1733.

1704–1709Stanisław LeszczyńskiRafał Leszczyński,
Anna Jabłonowska
20 października 167723 lutego 176612 lipca 1704

20 lutego 1705

Król „Piast”
1709–1733August II MocnyJan Jerzy III,
Anna Zofia duńska
12 maja 16701 lutego 1733Wettynowie

Ponownie

1733–1736[14]Stanisław I LeszczyńskiRafał Leszczyński,
Anna Jabłonowska
20 października 167723 lutego 176612 września 1733

-

Król „Piast”

Ponownie
Abdykował 26 stycznia 1736. Książę Lotaryngii i Baru 1738–1766

1733–1763[14]August III SasAugust II Mocny,
Krystyna Eberhardyna
17 października 16965 października 17635 października 1733

17 stycznia 1734

Wettynowie

Elektor Saksonii 1733–1763.

1764–1795Stanisław August PoniatowskiVigee Stanislaw Augustus.jpgStanisław Poniatowski,
Konstancja Czartoryska
17 stycznia 173212 lutego 17987 września 1764

25 listopada 1764

Król „Piast”

Abdykował 25 listopada 1795 roku na rzecz Rosji[15].

Rzeczpospolita Obojga Narodów zniknęła z mapy Europy w wyniku rozbiorów dokonanych przez Rosję, Prusy i Austrię. Ostatni traktat rozbiorowy podpisano 24 października 1795 roku. Miesiąc później, 25 listopada, w Grodnie abdykował ostatni król Polski – Stanisław August Poniatowski.

Okres zaborów (1795–1918)

W 1795 roku Rzeczpospolita Obojga Narodów zniknęła z mapy politycznej Europy, podzielona między Imperium Rosyjskie, Królestwo Prus i Arcyksięstwo Austriackie. Dwa pierwsze traktaty rozbiorowe, podobnie jak każdy traktat o zmianie granic, zostały zatwierdzone przez polski Sejm; trzeci rozbiór, wobec likwidacji państwa, nie mógł być przez stronę polską zatwierdzony. Żadne z państw zaborczych nie usiłowało się przedstawić jako następca prawny Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

Władcy państw zaborczych dodawali do swojej tradycyjnej tytulatury określenia związane z ziemiami znajdującymi się w granicach dawnej Rzeczypospolitej:

  • królowie Prus – od 1815 do 1918 roku używali tytułu wielkiego księcia poznańskiego, mimo likwidacji autonomii samego księstwa w 1849 roku,
  • cesarze Austrii – do 1918 roku nosili tytuł króla Galicji i Lodomerii oraz wielkiego księcia Krakowa,
  • cesarze Rosji – posługiwali się m.in. tytułami wielkiego księcia Litwy, Wołynia i Podola, księcia Żmudzi oraz pana i wielkiego księcia Połocka, Witebska i Mścisławia.

Księstwo Warszawskie (1807–1815)

Wettynowie

W latach 1807–1815, na mocy decyzji Napoleona Bonaparte, istniało Księstwo Warszawskie, którego jedynym władcą był Fryderyk August I, król saski, wnuk polskiego króla Augusta III. Księstwo składało się z ziem II, III (z wyjątkiem ziemi białostockiej) i częściowo I (część Obwodu Nadnoteckiego i ziemia chełmińska) zaboru pruskiego, a od 1809 również z ziem III i częściowo I (cyrkuł zamojski) zaboru austriackiego. Po ataku Napoleona na Rosję w 1812 pod władzą polsko-francuską przejściowo znalazła się także znaczna część zaboru rosyjskiego, jak większość Wielkiego Księstwa Litewskiego, Księstwo Kurlandii i Semigalii i skrawek Wołynia. Zawiązana wówczas Konfederacja Generalna Królestwa Polskiego wyznaczyła Fryderyka Augusta jako króla Polski, natomiast jego następcy mieli być według porządku ustanowionego w domu saskim. W związku z decyzjami kongresu wiedeńskiego Fryderyk August I został zmuszony do rezygnacji z tytułu księcia warszawskiego.

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1807–1815Fryderyk August IFrederick Augustus I of Saxony by Marcello Bacciarelli (ca 1808-1809).pngFryderyk Krystian Leopold Wettyn, elektor saski
Maria Antonina Wittelsbach
23 grudnia 17505 maja 1827Król Saksonii w latach 1806–1827, książę warszawski z nadania cesarza Napoleona I. W 1812 desygnowany na króla Polski.

Królestwo Polskie (kongresowe) (1815–1917)

W wyniku kongresu wiedeńskiego utworzono Królestwo Polskie (zwane kongresowym), w unii personalnej z Cesarstwem Rosyjskim. W 1831 roku mimo detronizacji Mikołaja I, nieuznający tego cesarze rosyjscy aż do 1917 roku tytułowali się królami Polski, mimo zniesienia autonomii królestwa.

Romanowowie

Okres panowaniaImię władcyPortret władcyRodziceData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1815–1825Aleksander I PawłowiczPaweł I Romanow
Maria Fiodorowna
23 grudnia 17771 grudnia 1825Cesarz Rosji od 1801.
1825–1855Mikołaj I PawłowiczPaweł I Romanow, Maria Fiodorowna6 lipca 17962 marca 1855Koronowany na króla Polski 24 maja 1829 r. Zdetronizowany przez Sejm w 1831.
1855–1881Aleksander II MikołajewiczMikołaj I, Aleksandra Fiodorowna29 kwietnia 181813 marca 1881
1881–1894Aleksander III AleksandrowiczAleksander II, Maria Aleksandrowna26 lutego/10 marca 184520 października/1 listopada 1894
1894–1917Mikołaj II AleksandrowiczNicholas II of Russia painted by Earnest Lipgart.jpgAleksander III, Maria Fiodorowna6 maja/18 maja 186816/17 lipca 191815 marca 1917 r. abdykował na rzecz brata.
1917Michał II AleksandrowiczAleksander III, Maria Fiodorowna22 listopada 187813 lipca 1918Nie przyjął tytułu, 16 marca 1917 r. abdykował na rzecz Rządu Tymczasowego.

Królestwo Polskie (regencyjne) (1917-1918)

W czasie I wojny światowej ziemie polskie zaboru rosyjskiego były okupowane przez Niemcy i Austro-Węgry, które aktem 5 listopada 1916 r. zadeklarowały utworzenie Królestwa Polskiego. Od 12 września 1917 do 14 listopada 1918 roku monarchę i regenta Królestwa Polskiego aktu 5 listopada zastępowała Rada Regencyjna[16], zaś w dniach od 14 do 22/29 listopada 1918 r. Radę Regencyjną zastępował Naczelny Dowódca Józef Piłsudski[17].

Okres rządówOrgan zastępujący władcęPortretData urodzinData śmierciInformacje dodatkowe
1917–1918Rada Regencyjnaskład: Aleksander Kakowski, Zdzisław Lubomirski, Józef Ostrowski
1918Naczelny Dowódca
Józef Piłsudski
Pilsudski 1910 1920 LOC hec 14263 restored.jpg5 grudnia 186712 maja 1935Od 11 do 14 listopada 1918 sprawował władzę zwierzchnią wraz z Radą Regencyjną[b].

Polska po 14 listopada 1918

Zobacz też

  • król Polski
  • polskie królowe
  • żony władców Polski
  • drzewo genealogiczne królów Polski
  • władcy Litwy
  • władcy Rusi Kijowskiej
  • interreksowie
  • książęta pomorscy
  • władcy ziem polskich w czasie zaborów
    • namiestnicy Królestwa Polskiego
    • namiestnik Wielkiego Księstwa Poznańskiego
    • władcy Galicji i Lodomerii
  • I sekretarze KC PZPR
  • Przewodniczący Rady Państwa
  • Piastowie
  • Przemyślidzi
  • Andegawenowie
  • Jagiellonowie
  • władcy elekcyjni
    • Walezjusze
    • Batorowie
    • Wazowie
    • Wiśniowieccy
    • Sobiescy
    • Leszczyńscy
    • Wettynowie
    • Poniatowscy
  • polskie insygnia koronacyjne
  • Koronacja na króla Polski
  • polscy samozwańcy

Uwagi

  1. a b Nie wiadomo, na jak długo Władysław objął panowanie nad ziemią krakowską. Według niektórych historyków kres jego rządów nastąpił jeszcze na jesieni 1202 (np. J. Wyrozumski, Dzieje Polski piastowskiej..., s. 177–178.), według innych (a ta wersja wydaje się prawdopodobniejsza) dopiero w 1206, a nawet w 1210.
  2. Od 14 listopada formalnie regent Królestwa Polskiego, tytuł ten jednak nigdy nie był używany.

Przypisy

  1. Tytuły Królów polskich.
  2. Jerzy Ochmański: Historia Litwy. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1990, s. 128. ISBN 83-04-03107-8.
  3. Podręczna encyklopedya kościelna, t. XXXI-XXXII, Warszawa 1913, s. 292.
  4. K. Jasiński, Rodowód pierwszych Piastów, Wrocław-Warszawa 1992, s. 46.
  5. A. Gąsiorowski, Wratysław II, Słownik Starożytności Słowiańskich, t. 6 cz. 2, s. 599.
  6. M. D. Kowalski, Otto, [w:] Piastowie. Leksykon biograficzny, red. nauk. S. Szczur i K. Ożóg, Kraków 1999, s. 47.
  7. B. Zientara, Henryk Brodaty..., wyd. 2, s. 280–281.
  8. B. Zientara, Henryk Brodaty..., wyd. 2, s. 306.
  9. J. Wyrozumski, Dzieje Polski piastowskiej..., s. 179.
  10. Na monetach bitych przez siebie określany jako Kazimierz I (źródło: http://www.historiapieniadza.pl/wp/).
  11. Por. Roman Grodecki, Dzieje Polski średniowiecznej. Tom 2. Od roku 1333 do 1506, Kraków 1995, s. 215.
  12. Wacław Sobieski, Kazimierz Lepszy Anna Jagiellonka w: Polski Słownik Biograficzny t. I. Warszawa 1935 s. 129.
  13. Por. J.E. Morby, Dynastie świata..., s. 262–263; Encyklopedia popularna PWN, wyd. 27, s. 659; S. Grzybowski, Dzieje Polski i Litwy..., s. 407.
  14. a b W latach 1733–1736, toczyła się wojna o sukcesję polską pomiędzy stronnikami Augusta III i Stanisława Leszczyńskiego.
  15. ROZBIORY POLSKI.
  16. Art. I ust. 1 patentu w sprawie Władzy Państwowej w Królestwie Polskiem.
  17. Orędzie Rady Regencyjnej w przedmiocie rozwiązania Rady Regencyjnej i przekazania Najwyższej Władzy Państwowej Naczelnemu Dowódcy Wojsk Polskich Józefowi Piłsudskiemu z 14 listopada 1918 r. Dz.U. z 1918 r. nr 17, poz. 39 oraz dekret Naczelnego Dowódcy o najwyższej władzy reprezentacyjnej Republiki Polskiej a dnia 22 listopada 1918 r. Dz.U. z 1918 r. nr 17, poz. 40, ogłoszone 29 listopada 1918 r.

Bibliografia

  • Duczmal M., Jagiellonowie. Leksykon biograficzny, Kraków 1996.
  • Dybkowska A., Żaryn J., Żaryn M., Polskie dzieje. Od czasów najdawniejszych po współczesność, wyd. 2, Warszawa 1995. ​ISBN 83-01-11870-9​.
  • Józef Andrzej Gierowski, Rzeczpospolita w dobie złotej wolności (1648–1763), Kraków: Fogra, 2001, ISBN 83-85719-35-0, ISBN 83-85719-56-3, OCLC 830984919.
  • Grodziski S., Polska w czasach przełomu (1764–1815), Kraków 2001. ​ISBN 83-85719-45-8​.
  • Stanisław Grodziski, Porównawcza historia ustrojów państwowych, Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas”, 1998, ISBN 83-7052-840-6, OCLC 830205241.
  • Stanisław Grzybowski, Dzieje Polski i Litwy (1506–1648), Kraków: Fogra, 2000, ISBN 83-85719-48-2, OCLC 830272034.
  • Morby J.E., Dynastie świata. Przewodnik chronologiczny i genealogiczny, Kraków 1995, s. 261–263. ​ISBN 83-7006-263-6​.
  • Jerzy Wyrozumski, Dzieje Polski piastowskiej (VIII w.-1370), Kraków: Fogra, 1999, ISBN 83-85719-38-5, OCLC 749221743.
  • Zientara B., Henryk Brodaty i jego czasy, wyd. 2, Warszawa 1997.

Media użyte na tej stronie

Portret Michała Korybuta Wiśniowieckiego.jpg
Portret Michała Korybuta Wiśniowieckiego
Mihail II.jpg
Grand Duke Michael Alexandrovich of Russia, sometimes called Emperor Michael II
Zamek Piastów w Brzegu front.jpg
Wejście do Zamku Piastów w Brzegu.
Jan Matejko, Bolesław IV Kędzierzawy.jpg
Bolesław IV Kędzierzawy wg J. Matejki.
Alexander I of Russia by G.Dawe (c. 1818-1825, Royal coll. of UK) (cropped).jpg
Cropped Portrait of Tsar Alexander I of Russia wearing the uniform of a Russian field marshal
Bezprym.jpeg
Bezprym (fragment obrazu Koronacja pierwszego króla)
Mieszko IV.JPG
Mieszko Plątonogi
Jan Matejko, Leszek Biały.jpg
Leszek Biały, książę Polski(senior).
Regency Council.jpg
Regency Council of the Kingdom of Poland, from left: Józef Ostrowski, kard. Aleksander Kakowski, Zdzisław ks. Lubomirski
Mieszko II.jpg
Портрет Мешко II, польского короля
Henryk Pobozny.jpg
Henryk II Pobożny, z dynastii Piastów śląskich (1196/1207-1241), książę polski
Jan Matejko, Władysław Laskonogi.jpg
Władysław Laskonogi, książę Polski (senior)
Pilsudski 1910 1920 LOC hec 14263 restored.jpg
Józef Piłsudski between 1910 and 1920.
Information icon4.svg
An i icon for templates and the like
Herb Polski.svg
Uproszczony obraz godła Polski; oficjalne godło: Image:Coat of arms of Poland-official.png
Kramskoy Alexander III.jpg
Portrait of Alexander III (1845-1894), the Russian Tsar, oil on canvas
BolesławRogatka.JPG
Bolesław II Rogatka
Jan Matejko, Leszek Czarny.jpg
Leszek Czarny wg. Jana Matejki.
Mieszko stary.jpg
Mieszko Stary
Jan Matejko, Wacław II Czeski.jpg
Wacław II Czeki, król Polski i Czech. Pierwszy Przemyślida na Polskim tronie, wg J. Matejki.
Jan Matejko, Przemysł II.jpg
Przemysł II, król Polski. Wg Jana Matejki.
Jan Matejko, Władysław I Herman.jpg
Władysław I Herman wg. Jan Matejki.
Jan Matejko, Władysław II Wygnaniec.jpg
Władysław II Wygnaniec książę Polski (senior), wg. Jana Matejki.
Vencel rézkarc.jpg
Wenceslaus III of Poland and Bohemia
Jan Matejko, Henryk I Brodaty.jpg
Henryk I Brodaty, książę Polski (senior), wg J. Matejki.
MieszkoDagome.jpg
The Kings and Dukes of Poland by Jan Matejko: Mieszko I