Yedikule

Yedikule
Ilustracja
Państwo

 Turcja

Miejscowość

Stambuł

Położenie na mapie Stambułu
Mapa konturowa Stambułu, blisko centrum na dole znajduje się ikonka zamku z wieżą z opisem „Yedikule”
Położenie na mapie Turcji
Mapa konturowa Turcji, u góry po lewej znajduje się ikonka zamku z wieżą z opisem „Yedikule”
Ziemia40°59′35″N 28°55′23″E/40,993056 28,923056

Yedikule (Twierdza Siedmiu Wież, gre.: καστέλλιον) – forteca w Stambule w Turcji. Stanowi część murów miejskich dawnego Konstantynopola.

Jeszcze przed wzniesieniem murów miejskich cesarz Teodozjusz I wzniósł w miejscu dzisiejszej twierdzy łuk triumfalny. Został on w latach 413439 włączony do budowanych murów miejskich i stał się miejscem świętowania zwycięstw[1]. Wieża przy bramie została obłożona marmurem, ozdobiono ją posągami z brązu i złota, a wrota złotem i odtąd nazywano ją „Złotą Bramą”. Była ona przeznaczona wyłącznie dla cesarza. U schyłku Bizancjum brama została zamurowana, by ułatwić obronę miasta.

Pierwsza forteca za „Złotą Bramą” została wybudowana za panowania Jana I Tzimiskesa. Zwano go Pentapyrgion, ponieważ posiadał pięć wież. W trakcie czwartej wyprawy krzyżowej fort uległ zniszczeniu. Jan VI Kantakuzen w 1350 odbudował go. Fort zdobiło pięć wież, co wraz z dwiema wieżami „Złotej Bramy” dawało siedem, stąd nazywano go Heptapyrgion (Siedem Wież). W 1391 Jan V Paleolog został zmuszony przez sułtana Bajazyda I do zburzenia fortecy w zamian za nieoślepienie syna Jana V – Manuela. W 1434 za panowania Jana VIII Paleologa próbowano odbudować twierdzę, zostało to udaremnione przez sułtana Murada II.

Po zdobyciu Konstantynopola sułtan Mehmed II Zdobywca odbudował twierdzę wraz z siedmioma wieżami: cztery wieże po wewnętrznej stronie murów oraz trzy po zewnętrznej. Twierdza zwana była odtąd Yedikule Hisar (Forteca Siedmiu Wież). Za panowania Mehmeda II forteca pełniła funkcję skarbca i najbardziej wysuniętej strażnicy miasta. Za panowania Murada III skarbiec został przeniesiony do pałacu, a twierdza do 1831 była więzieniem dla mężów stanu i posłów[2].

Po klęsce wojsk Rzeczypospolitej pod Cecorą w twierdzy przez trzy lata więziono Stanisława Koniecpolskiego, wówczas hetmana polnego koronnego. Wykupiło go dopiero w 1623 wielkie polskie poselstwo na czele z Krzysztofem Zbaraskim.

W Yedikule w dniu 27 czerwca 1622 roku na polecenie sułtana zamordowano słynnego polskiego dowódcę Samuela Koreckiego.

Forteca Siedmiu Wież, 1827

Przypisy

  1. Stambuł, Istanbul 2002, s.77
  2. Fortresses - All About Istanbul, greatistanbul.com [dostęp 2017-11-27] [zarchiwizowane z adresu 2015-05-25] (ang.).

Media użyte na tej stronie

Turkey location map.svg
Autor: NordNordWest, Licencja: CC BY-SA 3.0
Location map of Turkey
Legenda zamek.svg
Symbol zamku do legendy mapy
Location map Istanbul.png
Autor:
OpenStreetMap contributors, Dr. Blofeld
, Licencja: CC BY-SA 2.0
Location map of Istanbul
Istanbul asv2021-11 img61 Yedikule.jpg
Autor: A.Savin, Licencja: FAL
Aerial photo of the Yedikule Fortress in Istanbul, Turkey