Zamek w Ratnie Dolnym
![]() | |
![]() Zamek w Ratnie Dolnym | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miejscowość | |
Adres | Ratno Dolne 21 |
Typ budynku | |
Styl architektoniczny | |
Rozpoczęcie budowy | ok. 1563 r. |
Ważniejsze przebudowy | 1675, 1896 r. |
Położenie na mapie Polski (c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de | |
![]() |
Zamek w Ratnie Dolnym – wzniesiony około 1563 r., w wiekach następnych kilkakrotnie przebudowywany. Częściowo uszkodzony w pożarze w 1998 roku, obecnie w ruinie.
Historia
Zamek w Ratnie Dolnym został zbudowany w ostatnich dekadach XV wieku na planie prostokąta 14x22 m z wieżą o boku 7,5 m i wjazdem od północy[2]. W 1563 r. został rozbudowany przez Balzera von Reichenbach[3]. W roku 1645, w czasie wojny trzydziestoletniej budynek został zniszczony[3]. Po zniszczeniach zamek w 1675 r. kupił Daniel Paschasius von Osterberg, który go odbudował, podwyższając korpus i wprowadzając attyki[2][3]. Zbudował też nowy budynek w północno wschodniej części dziedzińca[2]. Istotne przekształcenia nastąpiły w drugiej połowie XIX w., kiedy właścicielami zamku zostali: od 1854 r. Woldemar Johnston Kroegeborn (1806-1860), następnie od 1860 r. Theresa de mono Amelang (1815-1887) żona Woldemara a później od 1872 r. jego syn Maximillian von Johnston Kroegeborn (1847-1918), szambelan królewski. Wtedy zbudowano smukłą zachodnią wieżę, przebudowano dziedziniec wjazdowy. Około 1896 r. zmodernizowano wnętrza. Od 1918 r. właścicielką była Elisabeth, de mono Hauteville-Jacquemine (1849-1933), wdowa po Maximie[2][3].
Po 1945 roku był użytkowany przez PGR i jako dom wczasowy[3]. W latach 1972 i 1985 przeprowadzano doraźne remonty zamku[3]. W 1996 r. zamek kupił wrocławski przedsiębiorca Edward Ptak. Zimą 1997/1998 w pożarze uległ zniszczeniu dach i stropy[3]. Odtąd zamek niszczeje[4]. W roku 2006 Edward Ptak przekazał zamek spółce WKS "Śląsk Wrocław" S.A., której był akcjonariuszem i prezesem zarządu.
Architektura
Budowla wzniesiona z kamienia i cegły na planie czworoboku, potynkowana, z niewielkim wewnętrznym dziedzińcem z ozdobnym portalem zwieńczonym trójkątnym frontonem z herbami Maximilliana von Johnstona Kroegeborna (1847-1918)[5] po lewej oraz jego żony Elisabethy von Hauteville-Jacquemine (1849-1933) po prawej; trzykondygnacyjna z mezaninem i nakryta niskimi dachami dwuspadowymi[4]. Skromne elewacje zachowały fragmenty detali architektonicznych, część obramowań okiennych, boniowanie naroży i wieńczące attyki[4]. W centralnym miejscu attyki fasady południowej znajduje się herb rodziny Johnston Kroegeborn z datą MDCCCLXXII (1872), trzymany przez dwa lwy. Układ wnętrz jest wielotraktowy, w niektórych pomieszczeniach zachowane są sklepienia krzyżowe[4].
Do zamku przylegają ogrody tarasowe pochodzące z XVII w. oraz dawny zwierzyniec, zmieniony w dziewiętnastym stuleciu w park krajobrazowy[4]. W pobliżu stoją budynki gospodarcze dawnego folwarku i dwie oficyny dworskie[4].
- (c) MSzybalski, CC BY-SA 3.0
- (c) MSzybalski, CC BY-SA 3.0
Herb Elisabethy von Hauteville-Jacquemine (1849-1933)[6] synowej Woldemara Johnstona
Przypisy
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 82. [dostęp 2017-03-21].
- ↑ a b c d Leszek Kajzer, Stanisław Kołodziejski, Jan Salm, Leksykon Zamków w Polsce, wyd. Arkady, Warszawa 2001, s. 420-421
- ↑ a b c d e f g Romuald Łuczyński: Zamki, dwory i pałace w Sudetach. Legnica: Stowarzyszenie „Wspólnota Akademicka”, 2008, s. 318-323. ISBN 978-83-89102-63-8.
- ↑ a b c d e f Damian Dąbrowski: Ratno Dolne. W: Pałace Śląska [on-line]. [dostęp 2017-03-21].
- ↑ Syna Woldemara von Johnston Kroegeborn (1806-1860) i Theresy Amelang (1815-1887)
- ↑ Żony Maximilliana von Johnston Kroegeborn (1847-1918)
Bibliografia
- Romuald Łuczyński: Zamki, dwory i pałace w Sudetach. Legnica: Stowarzyszenie „Wspólnota Akademicka”, 2008, ISBN 978-83-89102-63-8.
Linki zewnętrzne
- Zamek w Ratnie Dolnym. "Wielki wstyd" czy szansa na ratunek? na turystyka.wp.pl
Media użyte na tej stronie
(c) Karte: NordNordWest, Lizenz: Creative Commons by-sa-3.0 de
Location map of Poland
Autor: SANtosito, Licencja: CC BY-SA 4.0
Location map of [[:en:Lower Silesian Voivodeship]Lower Silesian Voivodeship]], Poland. Geographic limits of the map:
- N: 51.9134 N
- S: 49.9809 N
- W: 14.7603 E
- E: 17.9091 E
Autor: Smat, Licencja: CC BY-SA 2.0
Location map of powiat kłodzki, Poland.
Blue Shield - the Distinctive emblem for the Protection of Cultural Property. The distinctive emblem is a protective symbol used during armed conflicts. Its use is restricted under international law.
Flaga województwa dolnośląskiego
Symbol zamku do legendy mapy
Autor: Jacek Halicki, Licencja: CC BY-SA 4.0
Żelazno, d. pałac von Löbbecke, 1797, 1869, 1908
Autor: Morganmeu, Licencja: CC BY-SA 3.0 pl
Ratno Dolne, zamek, XVII
Autor: Oryginalnym przesyłającym był Pietras1988 z polskiej Wikipedii, Licencja: CC-BY-SA-3.0
Zamek w Ratnie Dolnym
Herb Johnston
Autor: Smat, Licencja: CC BY-SA 2.0
Location map.