Zbigniew Paszkowski
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | 28 lipca 1913 |
---|---|
Data śmierci | 22 marca 1975 |
Przebieg służby | |
Siły zbrojne | |
Stanowiska |
|
Główne wojny i bitwy | |
Późniejsza praca | funkcjonariusz aparatu bezpieczeństwa PRL |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Zbigniew Stanisław Paszkowski ps. Stach (ur. 28 lipca 1913 w Łodzi, zm. 22 marca 1975) – żołnierz Armii Ludowej, uczestnik powstania warszawskiego. Pułkownik PRL-owskich organów bezpieczeństwa, m.in. dyrektor Departamentu III Ministerstwa Spraw Wewnętrznych.
Życiorys
Syn muzyka Zygmunta i nauczycielki Cecylii z Nawrockich. Ukończył 7 klas V Gimnazjum Miejskiego w Warszawie. Członek Związku Młodzieży Socjalistycznej, od 1934 członek Komunistycznego Związku Młodzieży Polskiej; sekretarz Komitetu Dzielnicowego KZMP Warszawa-Powiśle. Aresztowany 31 grudnia 1935, w latach 1936–1939 odbywał w Płocku i Sieradzu karę więzienia w związku z działalnością komunistyczną, wydostał się 3 września 1939 i wrócił do Warszawy, gdzie pracował jako szklarz w Społecznym Przedsiębiorstwie Budowlanym na Żoliborzu. Od lutego 1940 współpracował ze Stowarzyszeniem Przyjaciół ZSRR na Żoliborzu. Od 1942 żołnierz Gwardii Ludowej[1].
Podporucznik, a następnie porucznik Armii Ludowej. Kierownik wydziału zaopatrzenia Oddziału IV Sztabu Głównego AL. Od 1 sierpnia 1944 jako ppor. „Stach” był dowódcą oddziału AL na Woli. Od 7 sierpnia, oficer zgrupowania AL na Starym Mieście. Od 17 sierpnia w Śródmieściu, a od 12 września dowódca oddziału AL-PAL „Blaszanka” na Powiślu Czerniakowskim, walczącego w ramach Zgrupowania „Kryska” do 23 września. Opuścił dzielnicę, wraz z ludnością cywilną. Z obozu w Pruszkowie został wywieziony na roboty przymusowe[2].
Po powrocie do Polski, w lipcu 1945, otrzymał funkcję zastępcy kierownika Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Łodzi. Na początku 1946 roku przeniósł się do Warszawy, gdzie 13 stycznia został szefem UBP tego miasta. Następnie od 1 stycznia 1953 był starszym inspektorem Inspektoratu Ministra Bezpieczeństwa Publicznego, a od 1 sierpnia 1954 kierownikiem Inspektoratu Wiejskiego MBP. Po likwidacji MBP, od 1 kwietnia 1955, był sekretarzem Komitetu ds Bezpieczeństwa Publicznego[3].
Po przejęciu wszystkich funkcji bezpieczeństwa publicznego, kontrwywiadu i wywiadu przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych w 1956, 28 listopada stanął na czele Departamentu III MSW. 15 kwietnia 1963 odwołany z MSW[3]. Członek KPP, PPR i PZPR.
Pochowany na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie (kwatera D31-3-11)[4].
Odznaczenia
Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski[5], Orderem Sztandaru Pracy I i II klasy, Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyżem Walecznych i innymi[6].
Przypisy
- ↑ Archiwum Ruchu Robotniczego, Tom II. Warszawa: Książka i Wiedza, 1975, s. 192.
- ↑ Antoni Przygoński: Armia Ludowa w Powstaniu Warszawskim 1944. Warszawa: PWH "Graf", 2008, s. 368.
- ↑ a b Katalog Biura Lustracyjnego IPN. Instytut Pamięci Narodowej. [dostęp 2019-02-05].
- ↑ Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze
- ↑ Uchwała Prezydium Krajowej Rady Narodowej z dnia - Monitor Polski, monitorpolski.gov.pl [dostęp 2017-11-28] (pol.).
- ↑ Twarze łódzkiej bezpieki. ipn.gov.pl. [dostęp 2010-05-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-09-24)].
Bibliografia
- Metody pracy operacyjnej Aparatu Bezpieczeństwa wobec kościołów i związków wyznaniowych 1945–1989, IPN Warszawa 2004
- Przygoński A., Armia Ludowa w Powstaniu Warszawskim 1944, Warszawa 2008
- Polski Słownik Biograficzny t. XXV, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk 1980.
Media użyte na tej stronie
Autor: Lukasz2, Licencja: CC BY 3.0
Grób Zbigniewa Paszkowskiego i jego syna i Piotra Paszkowskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach
Naramiennik pułkownika Biura Ochrony Rządu.
Baretka: Order Sztandaru Pracy I klasy
Baretka: Order Krzyża Grunwaldu III klasy