Zespół zabytkowy dawnego Kioto, Uji i Ōtsu
Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO | |
Państwo | |
---|---|
Typ | kulturowy |
Spełniane kryterium | II, IV |
Numer ref. | |
Region[b] | Azja i Pacyfik |
Historia wpisania na listę | |
Wpisanie na listę | 1994 |
![]() | |
Zespół zabytkowy dawnego Kioto (miasta Kioto, Uji i Ōtsu) – lista zabytków w Kioto, Uji i Ōtsu wpisanych wspólnie na listę światowego dziedzictwa UNESCO, ustanowioną na mocy Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego, przyjętą przez UNESCO na 18. sesji, która odbyła się w dniach 12–17 grudnia 1994 roku w Phuket, w Tajlandii[1].
Do Historycznych Zabytków Starożytnego Kioto (Kioto, Uji i Ōtsu) zalicza się 17 obiektów usytuowanych w obrębie miasta Kioto i jego bezpośrednim sąsiedztwie: w Uji (prefektura Kioto) i Ōtsu (prefektura Shiga). Wśród nich znajduje się 13 buddyjskich kompleksów świątynnych, 3 kompleksy chramów shintō oraz zamek Nijō-jō. Składa się na nie:
- 38 budynków uznanych za skarby narodowe Japonii (jap. 日本の国宝 Nihon-no kokuhō, ang. National Treasure);
- 160 obiektów uznanych za ważne zabytki kultury Japonii (jap. 重要文化財 jūyō bunkazai, ang. Important Cultural Property);
- 8 za miejsca z wyjątkowo pięknymi widokami (jap. 特別名勝 tokubetsu meishō, ang. Special Places of Scenic Beauty);
- 4 miejsca malownicze (jap. 名勝 meishō, ang. Places of Scenic Beauty)[2].
Jako centrum japońskiej kultury od przeszło tysiąca lat, zabytki Kioto reprezentują rozwój japońskiej architektury drewnianej, przede wszystkim religijnej oraz sztuki japońskich ogrodów, która miała duży wpływ na kształtowanie ogrodnictwa na całym świecie[3].
Zestawienie obiektów
Poniższa tabela przedstawia obiekty zespołu Historycznych Zabytków Starożytnego Kioto (Kioto, Uji i Ōtsu) na liście światowego dziedzictwa UNESCO:
- Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście wraz z jej angielskim oryginałem;
- Położenie – miasto, hrabstwo; współrzędne geograficzne;
- Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa[4]:
- kulturowe (K),
- przyrodnicze (P),
- kulturowo–przyrodnicze (K,P);
- Opis – krótki opis wpisu.
- Położenie – miasto, hrabstwo; współrzędne geograficzne;
Obiekt | Zdjęcie | Położenie | Typ | Opis |
---|---|---|---|---|
Tō-ji (jap. 東寺; „Świątynia Wschodnia”) | Prefektura Kioto | K (ii)(iv) | Jedna z najstarszych i najważniejszych świątyń buddyjskich w Japonii. Obejmuje kilkanaście budowli, z których większość to skarby narodowe Japonii. Najsłynniejszą z nich jest zbudowana w roku 826 pięciokondygnacyjna pagoda o wysokości 57 m, najwyższa na terenie Japonii[3]. | |
Kiyomizu-dera (jap. 清水寺) | ![]() | K (iv)(v) | Buddyjski kompleks świątynny w Kioto w Japonii, usytuowany nad miastem, we wschodniej dzielnicy Higashiyama, na zalesionych zboczach góry Otowa. Odgrywał ważną rolę w historii Japonii przez ostatnie 1000 lat. Budowle zespołu były wielokrotnie niszczone i odbudowywane. Dziś kompleks ten jest jednym z najważniejszych obiektów dziedzictwa kulturowego Japonii. | |
Enryaku-ji (jap. 延暦寺) | ![]() | Prefektura Shiga | K (iv)(v) | Jeden z największych zespołów świątyń buddyjskich w Japonii. |
Złoty Pawilon[5] (jap. 金閣寺 Kinkaku-ji; Świątynia Złotego Pawilonu), oficjalna nazwa Rokuon-ji (jap. 鹿苑寺 Świątynia w Ogrodzie Jeleni) | ![]() | K (iv)(v) | Świątynia zen w Kioto. Budynek reprezentuje tzw. kulturę Kitayama z okresu Muromachi. | |
Ryōan-ji (jap. 龍安寺 „Świątynia Uspokojonego Smoka”) | ![]() | K (iv)(v) | Buddyjska świątynia (gałęzi rinzai buddyzmu zen). Sława świątyni i jej popularność turystyczna wynika z utworzonego przy niej w połowie XV wieku kamiennego ogrodu Ryōan-ji no Sekitei (jap. 龍安寺の石庭) służącego medytacji zen. | |
Daigo-ji (jap. 醍醐寺) | ![]() | K (iv)(v) | Buddyjski kompleks świątynny. Należy do odłamu Shingon buddyzmu, poświęcona jest (Honzon 本尊) uzdrawiającemu aspektowi Buddy, Yakushi Nyorai. Świątynia została utworzona w 874 roku przez Rigen-daishi (Shōbō), który nadał jej nazwę Daigo, odnoszącą się do pięciu stopni nauczania Buddy[6]. | |
Nishi Hongan-ji (jap. 西本願寺) (Zachodnia Hongan-ji) | (c) 663highland, CC BY 2.5 | K (iv)(v) | Buddyjski kompleks świątynny. Jeden z dwóch kompleksów świątynnych buddyjskich należących do szkoły Jōdo-shinshū. Został zbudowany około 1591 roku, przez Hideyoshi Toyotomiego po tym jak główna siedziba sekty Ishiyama Hongan-ji w Osace została zniszczona przez Nobunagę Odę[7][8]. Na terenie kompleksu znajduje się pięć budowli, które reprezentują najwspanialsze przykłady architektury i osiągnięć artystycznych z okresu Azuchi-Momoyama[9]. | |
Shimogamo-jinja (jap. 下鴨神社; formalnie: 賀茂御祖神社, Kamo-mioya-jinja) | ![]() | K (iv)(v) | Shimogamo-jinja jest jednym z dwóch najważniejszych i najstarszych chramów shintō w Kioto. Historia chramu sięga VII-VIII wieku[8]. | |
Kamigamo-jinja (jap. 上賀茂神社; formalnie: 賀茂別雷神社, Kamo-wake-ikazuchi-jinja) | ![]() | K (iv)(v) | Kamigamo-jinja to drugi po Shimogamo-jinja z dwóch najważniejszych i najstarszych chramów shintō w Kioto. Jego historia sięga VII wieku, za datę powstania przyjmuje się rok 678[10][8]. | |
Byōdō-in (jap. 平等院) | ![]() | K (iv)(v) | Zbudowana w X w. niezależna świątynia buddyjska w Uji. Na terenie obiektu znajdują się dwie małe świątynie: Saishō-in należąca do sekty Tendai-shū i Jōdo-in – do Jōdo-shū[11]. Pawilon Feniksa, który jest najważniejszym obiektem świątyni, jako jedyny przetrwał wielki pożar w 1331 roku. Miejsce przechowywania wielu dzieł sztuki i jedna z największych atrakcji turystycznych rejonu[8][11]. | |
Ujigami-jinja (jap. 宇治上神社) | ![]() | K (iv)(v) | Chram shintō zbudowany około 1060 roku, najstarszy zachowany w Japonii. Honden należy do unikalnych konstrukcji i jest najstarszym przykładem stylu nagare-zukuri, który rozwinął się w okresie Nara (710–794). Pod jednym dachem znajdują się trzy przylegające do siebie jednoprzęsłowe sanktuaria[8]. | |
Kōzan-ji (jap. 高山寺), formalnie Toganoo-san Kōsan-ji (jap. 栂尾山高山寺) | ![]() | K (iv)(v) | Buddyjska świątynia szkoły Shingon położona w górach na północnych peryferiach Kioto. Jej początki sięgają podobno 774 r., ale zweryfikowaną datą jest rok 1206. Świątynia wielokrotnie była niszczona przez pożary i wojny i za każdym razem odbudowywana. Najstarszym budynkiem jest Sekisui-in (石水院) z okresu Kamakura (1185–1333). Pozostałe pochodzą z 1634[8]. | |
Saihō-ji (jap. 西芳寺) | (c) kajikawa, CC BY 3.0 | K, P (iv)(v) | Buddyjska świątynia zen szkoły Rinzai pierwotnie poświęcona Amidzie i słynąca ze swojego ogrodu zawierającego 120 gatunków mchów[8]. | |
Nijō-jō (jap. 二条城) | ![]() | K (iv)(v) | Zamek Nijō rozpoczęto budować w roku 1603[12] na polecenie sioguna Ieyasu Tokugawy. Został ukończony 25 lat później w czasie rządów Iemitsu Tokugawy. Zamek był siedzibą siogunów do 1867 roku. Przez pewien czas był używany jako pałac cesarski, a w 1939 roku został przekazany miastu Kioto i udostępniony publiczności jako miejsce historyczne[8]. | |
Ginkaku-ji (jap. 銀閣寺; lit. "Świątynia Srebrnego Pawilonu"), oficjalnie Jishō-ji (jap. 慈照寺) | ![]() | K (iv)(v) | Początkowo wiejska willa sioguna Yoshimasy Ashikagi, przekształcona po jego śmierci w świątynię zen. Ogród pochodzący z 1615 roku jest reprezentatywny dla kultury Higashiyama[8]. | |
Ninna-ji (jap. 仁和寺) | ![]() | K (iv)(v) | Świątynia buddyjska utworzona przez cesarza Uda w 888 roku. Jest najważniejszą świątynią szkoły Omuro sekty Shingon. Mnisi z innych świątyń tej szkoły przybywają do Ninna-ji w celu nauki i ćwiczeń duchowych oraz aby służyć w niej[13]. Świątynia jest słynna ze swoich drzew wiśni gatunku omuro-sakura, które kwitną najpóźniej w całym Kioto[14][8]. | |
Tenryū-ji (jap. 天龍寺), oficjalnie Tenryū Shishō Zen-ji (jap. 天龍資聖禅寺) | ![]() | K (iv)(v) | Buddyjski klasztor szkoły zen Rinzai, główny klasztor jednego z czternastu odłamów szkoły Rinzai – linii tenryū-ha. Zbudowany w 1255, przekształcony na świątynię zen w 1339 roku[8]. |
Przypisy
- ↑ Convention concerning the protection of the World Cultural and Natural Heritage. World Heritage Commitee Eighteenth Session. [dostęp 2020-07-27]. (ang.).
- ↑ Kategorie pomników przyrody w Japonii. Japoland. [dostęp 20209-0507-29]. (pol.).zły zapis daty dostępu
- ↑ a b Historic Monuments of Ancient Kyoto (Kyoto, Uji and Otsu Cities). WWW.UNESCO.ORG. [dostęp 2019-05-02]. (ang.).
- ↑ UNESCO: The Criteria for Selection. [dostęp 2020-07-28]. (ang.).
- ↑ Egzonim wprowadzony na 96. posiedzeniu KSNG.
- ↑ Chris Rowthorn, i inni: Japan. Santa Barbara, California: Lonely Planet Publications Pty Ltd, 2015, s. 315–316. ISBN 978-1-74321-674-3. (ang.).
- ↑ Japan-Wireless: Honganji Temples, Head temples of the Shin-Jodo sects. JW Web Magazine. [dostęp 2020-07-30]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h i j k Advisory Body Evaluation (ICOMOS): Historic Monuments of Ancient Kyoto (Kyoto, Uji and Otsu Cities). WWW.UNESCO.ORG, 1994. [dostęp 2020-07-30]. (ang.).
- ↑ Chris Rowthorn, i inni: Japan. Santa Barbara, California: Lonely Planet Publications Pty Ltd, 2015, s. 293. ISBN 978-1-74321-674-3. (ang.).
- ↑ Kamigamo-jinja: English. [dostęp 2019-07-20]. (ang.).
- ↑ a b Byodoin. [dostęp 2020-07-30]. (ang.).
- ↑ Jagna Nieuważny, Agata Fijałkowska: Japonia. Bielsko-Biała: Wydawnictwo Pascal, 2015, s. 96. ISBN 978-83-7642-609-9.
- ↑ NINNAJI: Learn about Ninna-ji Temple. [dostęp 2020-03-29]. (ang.).
- ↑ NINNAJI: Beautiful scenery at Ninna-ji Temple, a Buddhist Temple founded in 888 AD.. [dostęp 2020-07-30]. (ang.).
Media użyte na tej stronie
Autor: Maximilian Dörrbecker (Chumwa), Licencja: CC BY-SA 3.0
Location map of Japan
Equirectangular projection.
Geographic limits to locate objects in the main map with the main islands:
- N: 45°51'37" N (45.86°N)
- S: 30°01'13" N (30.02°N)
- W: 128°14'24" E (128.24°E)
- E: 149°16'13" E (149.27°E)
Geographic limits to locate objects in the side map with the Ryukyu Islands:
- N: 39°32'25" N (39.54°N)
- S: 23°42'36" N (23.71°N)
- W: 110°25'49" E (110.43°E)
- E: 131°26'25" E (131.44°E)
Autor: Oilstreet, Licencja: CC BY 2.5
Kiyomizu-dera (清水寺), Kyoto, Kyoto prefecture, Japan
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Kamowakeikazuchi-jinja (Kamigamo-jinja) in Kita-ku, Kyoto, Kyoto Prefecture, Japan
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Byōdō-in's Phoenix Hall is a Japan's National Treasure in Uji, Kyoto prefecture, Japan. It was built in 1153. Byōdō-in was registered as part of the UNESCO World Heritage Site "Historic monuments of ancient Kyoto".
Flag of the United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization (UNESCO)
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Tenryū-ji in Ukyō-ku, Kyoto, Kyoto prefecture, Japan
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Ninna-ji's Golden Hall is Japan's National Treasure in Ukyō-ku, Kyoto, Kyoto Prefecture, Japan. Ninna-ji was registered as part of the UNESCO World Heritage Site "Historic monuments of ancient Kyoto".
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Kōzan-ji in Kita-ku, Kyoto, Kyoto Prefecture, Japan. It was registered as part of the UNESCO World Heritage Site "Historic monuments of ancient Kyoto".
Autor: Zairon, Licencja: CC BY-SA 4.0
Outer Courtyard of the Shimogamo Shrine, Kyoto, Kyoto Prefecture, Kinki Region, Japan
Autor: Keith Pomakis, Licencja: CC BY-SA 2.5
Panoramic view of buildings containing Ninomaru reception rooms at Nijo Castle in Kyoto, Japan. Stitched from 2 images using Canon PhotoStitch 3.1.
Autor: Keith Pomakis, Licencja: CC BY-SA 2.5
Kinkakuji (the Golden Pavillion) in Kyoto, Japan.
(c) kajikawa, CC BY 3.0
Matsuojingatanicho, Nishikyo Ward, Kyoto, Kyoto Prefecture 615-8286, Japan
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Ujigami-jinja's Main Shrine (Japan's National Treasure) in Uji, Kyoto prefecture, Japan. Ujigami-jinja was registered as part of the UNESCO World Heritage Site "Historic monuments of ancient Kyoto".
Pagoda at Toji, Kyoto
Autor: Oilstreet, Licencja: CC BY 2.5
en:Ginkaku-ji (銀閣寺), Kyoto, Kyoto prefecture, Japan
Autor: 663highland, Licencja: CC BY 2.5
Konponchudo of Enryakuji Buddhist temple (Japan's National Treasure), Otsu, Shiga prefecture, Japan. It was rebuilt in 1642.